| Żydaczów | |||
| |||
| Państwo |  Ukraina | ||
| Obwód |  lwowski | ||
| Burmistrz | Mychajło Szczujko | ||
| Powierzchnia | 13,44 km² | ||
| Wysokość | 261 m n.p.m. | ||
| Ludność (2004) • liczba ludności • gęstość | 11 683 869 os./km² | ||
| Nr kierunkowy | +380 3239 | ||
| Kod pocztowy | 81704 | ||
| Tablice rejestracyjne | (UA) BC | ||
| Miasta partnerskie |  Czeladź | ||
Położenie na mapie obwodu lwowskiego   Żydaczów | |||
| Na mapach: | |||
 | |||
| Strona internetowa miasta | |||
Żydaczów (ukr. Жида́чів) – obecnie miasto na Ukrainie, w obwodzie lwowskim, rejon żydaczowski, nad Stryjem (dopływ Dniestru). Do rozbiorów Polski w granicach I Rzeczypospolitej. Od 1 listopada 1918 do maja 1919 pod administracją ZURL. Od 1919 do 1945 w granicach Polski (powiat żydaczowski, województwo stanisławowskie). Po agresji ZSRR na Polskę 17 września 1939 okupowany przez Armię Czerwoną (do czerwca 1941) i anektowany przez ZSRR. Po ataku III Rzeszy na ZSRR od czerwca 1941 do 1944 pod okupacją III Rzeszy (od 1 sierpnia 1941 w Generalnym Gubernatorstwie, w powiecie stryjskim). Od 16 sierpnia 1945[1] - do 1991 w granicach Ukraińskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej. Żydaczów jest oddalony od Lwowa o ok. 60 km.
Spis treści |
Za panowania króla Kazimierza Wielkiego miasto otrzymało przywilej lokacyjny na prawie magdeburskim, w tym też czasie było starostwem grodowym, w miejscu znajdował się obronny zamek obwarowany wałami i parkanami. W okresie rządów księcia Władysława Opolczyka miasto oraz okoliczne wsie otrzymały kolejne przywileje. Do roku 1390 obsadę wojskową zamku stanowiła załoga węgierska, przybyła tu jeszcze za panowania Ludwika Węgierskiego. Kolejne przywileje miasto oraz kościół otrzymały od króla Władysława Jagiełły w roku 1393, m.in. 60 łanów frankońskich ziemi. W roku 1403 miasto oraz okoliczne wsie dzięki nadaniom króla wejdą w posiadanie jego brata księcia Świdrygiełły. W okresie panowania Kazimierza Jagiellończyka miasta jest w posiadaniu Jana z Pilczy a następnie Feliksa z Paniowa. W roku 1546 król Zygmunt I obdarza miasto kolejnymi przywilejami, w tym na urządzania jarmarków 3 razy do roku. W okresie panowania króla Stanisława Augusta miasto było w posiadaniu rodziny Rzewuskich. W XIX wieku, własność hrabiego Stanisława Skarbka. Jako powiat Żydaczów był jednostką administracyjną w okresie I Rzeczypospolitej, województwo ruskie – ziemia lwowska, od XIV w. do 1772 prowincja małopolska. W okresie I Rzeczypospolitej ważny ośrodek handlu solą.
W roku 1890, liczy 461 domów i 2647 mieszkańców siedziba starostwa, sądu powiatowego, rady powiatu, urzędu podatkowego.
W roku 1889 wybudowano linię kolejową do Tarnopola.
28 marca 1897 w Żydaczowie urodził się Klemens Rudnicki – generał dywizji Wojska Polskiego.
W II Rzeczypospolitej do 17 września 1939, stolica powiatu w województwie stanisławowskim, Małopolska wschodnia. W roku 1929, miasto powiatowe, sąd okręgowy w Stryju, liczyło 3996 mieszkańców, przy linii kolejowej Chodorów - Stryj, Urząd skarbowy, Ewidencja katastru podatkowego grunt., targi miejskie w każdą środę, jarmarki 20 stycznia, 11 września, 9 listopada.
Podczas II wojny światowej cała żydowska ludność miasta uległa zagładzie. W okresie od wrzesień 1939 – lipiec 1941 i 1944 – 1991 pod okupacją sowiecką. W roku 1945 z Żydaczowa wysiedlono Polaków.
Obecnie miasto leży w obwodzie lwowskim na Ukrainie, bardzo wysoki odsetek bezrobotnych, przemysł papierniczy i budowlany (2006). Od 1996 dzień 24 sierpnia jest dniem miasta (święto flagi).
W Żydaczowie działa oddział Towarzystwa Kultury Polskiej Ziemi Lwowskiej[2].
Nazwa miasta ma genezę rumuńską, ponieważ przed rokiem 1340 mieli tu swój gród sądowy, takie nazwy jak Zudeczow oraz następne z roku 1360, 1375, 1390, Zudaczow, Sudoczoia powstały poprzez adaptację rumuńskiego słowa żudeczu, co w języku łacińskim oznacza judex[3].
W okresie I Rzeczypospolitej oraz do roku 1939, parafia rzymskokatolicka w miejscu, dekanat stryjski, należyła do archidiecezji lwowskiej, parafia posiadała kościół murowany, konsekrowany w roku 1612, do roku 1783 w Żydaczowie istniał jeszcze klasztor oo. Augustynów, skasowany przez władze austriackie.
| ||||||||||||||||||||
| |||||||
