1 września

1 września jest 244. (w latach przestępnych 245.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 121 dni.

Kalendarium dzień po dniu

<<	wrzesień 2012					>>
Pn	Wt	Śr	Cz	Pt	So	Nd
27	28	29	30	31	1	2
3	4	5	6	7	8	9
10	11	12	13	14	15	16
17	18	19	20	21	22	23
24	25	26	27	28	29	30

Spis treści

1 Święta
2 Wydarzenia w Polsce
3 Wydarzenia na świecie
4 Urodzili się
5 Zmarli
6 Przypisy

[edytuj] Święta

imieniny obchodzą: Amon, Anna, August, Beatrycze, Bronisław, Bronisława, Donat, Dzierżysław, Egidia, Feliks, Gedeon, Idzi, Melecjusz, Michał, Miłodziad, Ruta, Sator, Satora, Sykstus, Werena, Witalis
Erytrea – Początek Zbrojnego Powstania
Libia – Święto Rewolucji
Polska
- Święto Wojsk Obrony Przeciwlotniczej^[1]
- Dzień Weterana
Singapur – Dzień Nauczyciela
Słowacja – Święto Konstytucji
Uzbekistan – Święto Niepodległości
Wspomnienia i święta w Kościele katolickim^[2]^[3], obchodzą:

[edytuj] Wydarzenia w Polsce

Niemieccy żołnierze przekraczają granicę w Sopocie – 1939

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
1 września

1291 – Król Czech Wacław II wydał w Litomyślu przywilej dla Małopolski, gwarantujący urzędy dla miejscowych, żołd dla rycerzy i nienakładanie nowych podatków.
1364 – Papież Urban V wydał bullę powołującą do życia Akademię Krakowską.
1435 – W bitwie pod Wiłkomierzem nad rzeką Świętą wojska polsko-litewskie pokonały armię Świdrygiełły i posiłkujących go krzyżaków inflanckich.
1846 – Otwarto dwutorową linię kolejową Miłkowice-Bolesławiec-Żary (102,4 km).
1882 – Ludwik Waryński założył pierwszą polską partię socjalistyczną I Proletariat.
1919:
- Podpisano polsko-ukraińskie zawieszenie broni na froncie galicyjsko-wołyńskim.
- Polska ratyfikowała Traktat wersalski.
1930 – Polska ratyfikowała Konwencję w sprawie niewolnictwa.
1932 – Wszedł w życie nowy Kodeks karny.
1939:
- Wojska niemieckie i słowackie napadły o świcie bez wypowiedzenia wojny na Polskę, rozpoczynając II wojnę światową – kampanię wrześniową; prezydent Ignacy Mościcki wprowadził stan wojenny na terytorium całego kraju.
- W Olsztynie uruchomiono komunikację trolejbusową.
1943 – W nocy z 31 sierpnia na 1 września Zgrupowanie nr 2 ppor. cc. Waldemara Szwieca "Robota" ze Zgrupowań Partyzanckich AK "Ponurego" opanowało na kilka godzin Końskie bez strat własnych, likwidując agentów Gestapo w mieście i zdobywając zaopatrzenie i amunicję.
1944 – 32. dzień powstania warszawskiego: zakończenie ewakuacji żołnierzy i części ludności cywilnej Starówki do Śródmieścia.
1945 – W Stargardzie otwarto pierwsze po wojnie na Pomorzu liceum ogólnokształcące.
1951 – W Łojewie doszło do wypadku kolejowego, w którym ranny został m.in. Henryk Hałas - poseł na Sejm PRL..
1957 – Henryk Kowalski wygrał 14. Tour de Pologne.
1958:
- Premiera filmu Wolne miasto.
- W wyniku wybuchu w KWK "Nowa Ruda" zginęło 14 górników.
1964 – Utworzono Instytut Warzywnictwa im. Emila Chroboczka w Skierniewicach.
1967:
- Odsłonięto Pomnik Powstańców Śląskich w Katowicach.
- Premiera filmu Westerplatte.
1970 – Założono Wyższą Szkołę Wychowania Fizycznego w Katowicach.
1971 – Premiera filmu Jeszcze słychać śpiew i rżenie koni...
1975 – W katastrofie kolejowej pod Chorzewem koło Pajęczna zginęło 6 osób, 19 zostało rannych.
1979:
- Premiera filmu Sekret Enigmy.
- Utworzono Konfederację Polski Niepodległej.
1980 – W katastrofie w KWK "Halemba" w Rudzie Śląskiej zginęło 8 górników.
1984 – Premiera filmu Katastrofa w Gibraltarze.
1986 – powstał Zespół Szkół Muzycznych w Gdańsku-Wrzeszczu
1990 – Sformowano Żandarmerię Wojskową.
1992:
- Zabójstwo małżeństwa Jaroszewiczów.
- Zaginął bez śladu dziennikarz śledczy Gazety Poznańskiej Jarosław Ziętara.
1994 – Na dworcu PKS w Krakowie został pozostawiony nieuzbrojony ładunek wybuchowy. Terrorysta, nazywający siebie "Gumisiem" zażądał 500 tysięcy marek niemieckich okupu, grożąc podłożeniem ładunków bez ostrzeżenia.
1996 – Rozpoczął działalność ośrodek TVP w Białymstoku.
1997 – Stacja RTL 7 wyemitowała pierwszy odcinek amerykańskiej mydlanej opery Sunset Beach.
1998 – Wszedł w życie nowy Kodeks karny.
1999:
- Weszła w życie reforma systemu oświaty.
- Założono Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie.
2001:
- Na Stadionie Śląskim polscy piłkarze pokonali Norwegię 3:0 i awansowali do turnieju finałowego Mistrzostw Świata 2002.
- Założono Akademię Sztuk Pięknych w Katowicach, Uniwersytet Rzeszowski i Uniwersytet Zielonogórski
2004:
- Polska została członkiem europejskiej organizacji ds. bezpieczeństwa żeglugi powietrznej EUROCONTROL.
- Wystartowała TV Biznes.
2005 – Założono Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy.
2007 – Dwa samoloty typu Zlin 526 zderzyły się na pokazach Radom Air Show 2007. Zginęli dwaj piloci grupy akrobacyjnej AZL Żelazny: Lech Marchelewski i Piotr Banachowicz.
2009 – Poczta Polska w wyniku komercjalizacji została przekształcona w spółkę akcyjną.

[edytuj] Wydarzenia na świecie

1181 – Lucjusz III został wybrany na papieża.
1271 – Grzegorz X został wybrany na papieża.
1449 – Chiński cesarz Zhu Qizhen został pokonany i ujęty przez Ojratów pod wodzą Esena. Koniec militarnej przewagi dynastii Ming nad koczownikami.
1524 – Podpisanie recesów z Malmö oficjalnie zakończyło szwedzką wojne o niepodległość
1643 – Wojska szwedzkie rozpoczęły nieudane oblężenie czeskiego Brna.
1644 – Wojna domowa w Szkocji: zwycięstwo rojalistów nad zwolennikami Covenantu w bitwie pod Tippermuir.
1701 – Wojna o sukcesję hiszpańską: klęska wojsk francuskich w bitwie z Austriakami pod Chiari.
1715 – Ludwik XV został królem Francji.
1804 – Karl Ludwig Harding odkrył planetoidę 3 Juno.
1862 – Wojna secesyjna: nierozstrzygnięta bitwa pod Chantilly.
1864 – Rozpoczęła się konferencja w Charlottetown, na której podjęto wstępne decyzje w celu utworzenia Konfederacji Kanady.
1870 – Wojna francusko-pruska: rozpoczęła się bitwa pod Sedanem, w czasie której Napoleon III Bonaparte został wzięty do niewoli.
1876 – Harry Atkinson został po raz pierwszy premierem Nowej Zelandii.
1877 – X wojna rosyjsko-turecka: rozpoczęła się bitwa pod Łoweczem.
1879 – Założono miasto General Roca w Argentynie.
1880 – II wojna brytyjsko-afgańska: zwycięstwo wojsk brytyjskich w bitwie pod Kandaharem.
1886 – Założono szwajcarski klub sportowy Grasshoppers Zurych.
1894 – Ponad 400 osób zginęło w pożarze miasta Hinckley (Minnesota).
1896 – W szwajcarskiej Lozannie uruchomiono komunikację tramwajową.
1897 – W Bostonie uruchomiono metro, pierwsze na kontynencie północnoamerykańskim.
1902 – Premiera filmu Podróż na Księżyc.
1905 – Alberta i Saskatchewan przystąpiły do Konfederacji Kanady.
1906 – W celu stłumienia rewolucji rząd rosyjski powołał polowe sądy wojskowe, które skazały ma śmierć ponad 6 tys. osób.
1914:
- Sankt Petersburg zmienił nazwę na Piotrogród.
- W ogrodzie zoologicznym w Cincinnati padł ostatni gołąb wędrowny o imieniu Martha.
1916 – Bułgaria wypowiedziała wojnę Rumunii.
1919 – Formalnie została zlikwidowana Litewsko-Białoruska Socjalistyczna Republika Rad.
1920 – Francja utworzyła Liban, pozostający pod jej protektoratem do 1946 roku.
1923 – 140 000 osób zginęło w wyniku trzęsienia ziemi w Tokio i Jokohamie.
1928 – Albania została ogłoszona królestwem. Królem został Zog I.
1932 – Wybuchła wojna kolumbijsko-peruwiańska.
1935:
- Utworzono Litewską Marynarkę Wojenną.
- W III Rzeszy rozszerzono brzmienie wymierzonego w homoseksualistów paragrafu 175 kodeksu karnego z 1871 roku.
1944 – W Sztokholmie zaprezentowano samochód osobowy Volvo PV444.
1945 – Otwarto Polski Cmentarz Wojenny na Monte Cassino.
1946 – 68% Greków opowiedziało się w referendum za restauracją monarchii i powrotem do kraju króla Jerzego II.
1947 – Specjalna ONZ-owska komisja UNSCOP opublikowała raport, w którym zaleciła zakończenie brytyjskiego mandatu nad Palestyną i utworzenie dwóch państw: żydowskiego i arabskiego.
1951 – Podpisano Pakt Bezpieczeństwa Pacyfiku (ANZUS).
1958 – Islandia powiększyła swoją strefę wyłącznych połowów z 4 do 12 mil morskich od wybrzeża, co wywołało tzw. I wojnę dorszową z Wielką Brytanią.
1961:
- W katastrofie samolotu Lockheed Constellation linii TWA pod Hinsdale w stanie Illinois zginęło 78 osób.
- Została odkryta Kometa Humasona.
1962:
- 70% mieszkańców Singapuru opowiedziało się w referendum za przystąpieniem do Federacji Malajskiej.
- Został wystrzelony Sputnik 20, niedoszła sonda Wenus.
1965:
- Siedzibę OPEC przeniesiono z Genewy do Wiednia.
- Utworzono Tybetański Region Autonomiczny.
1969 – W Libii nastąpił przewrót wojskowy, proklamowano utworzenie Libijskiej Republiki Arabskiej. Muammar al-Kadafi, obaliwszy króla Idrisa I, objął władzę.
1972:
- Na Igrzyskach w Monachium Józef Zapędzki obronił tytuł mistrza olimpijskiego w konkurencji pistoletu szybkostrzelnego.
- W Reykjavíku zakończył się szachowy "mecz stulecia" o mistrzostwo świata, w którym Amerykanin Bobby Fischer pokonał Borysa Spasskiego z ZSRR.
1975 – Zawarto izraelsko-egipskie porozumienia w sprawie Półwyspu Synaj. Na jego mocy Izrael przeprowadził częściowe wycofanie swoich wojsk na odległość 70 km na wschód od Kanału Sueskiego.
1979 – Sonda Pioneer 11 przeleciała obok Saturna w odległości 20 900 km.
1980 – Śmiertelnie chory na raka Terry Fox, po przebiegnięciu w ciągu 143 dni 5300 km, został zmuszony do przerwania swego "Maratonu Nadziei" poprzez Kanadę.
1981 – Został obalony prezydent Republiki Środkowoafrykańskiej David Dacko. Władzę w kraju przejął André Kolingba.
1982 – Prezydent USA Ronald Reagan przedstawił własny plan zakończenia konfliktu izraelsko-palestyńskiego.
1983 – Zimna wojna: południowokoreański samolot pasażerski KAL 007 został zestrzelony przez sowieckie samoloty wojskowe. Zginęło 269 osób – wszystkie osoby na pokładzie, w tym amerykański kongresman Larry McDonald.
1985 – Odnaleziono wrak Titanica.
1988 – Rozpoczęto produkcję samochodu sportowego Volkswagen Corrado.
1992 – Uchwalono konstytucję Słowacji.
1997 – Vincent Siew został premierem Tajwanu.
1999 – Mireya Moscoso została pierwszą kobietą-prezydentem Panamy.
2004:
- Cypr, Czechy, Litwa, Łotwa, Słowacja, Słowenia i Węgry zostały przyjęte do Europolu.
- Martin Torrijos został prezydentem Panamy.
- Szkoła w Biesłanie w Osetii Północnej (Rosja) została opanowana przez terrorystów domagających się wycofania wojsk rosyjskich z Czeczenii.
2006 – Irański Tu-154M rozbił się podczas lądowania w Meszhedzie. Zginęło 28 spośród 147 osób na pokładzie.
2008:
- Oko huraganu Gustav minęło o kilka km przymusowo ewakuowany Nowy Orlean.
- W zamachu bombowym na autobus w mieście Digos na filipińskiej wyspie Mindanao zginęło 6 osób.