Bank – osoba prawna wykonująca działalność gospodarczą, polegającą na przyjmowaniu depozytów, udzielaniu kredytów, wydawaniu instrumentów pieniądza elektronicznego oraz innych czynności, określonych przepisami ustawy Prawo bankowe i wymienionych w statucie banku.
Spis treści |
Nazwa "bank" pochodzi od włoskiego słowa banco, oznaczającego ławkę, przy której pracowali włoscy handlarze zajmujący się przekazywaniem monet kruszcowych od jednych klientów do drugich.
Na gruncie obowiązujących przepisów używanie nazwy "bank" (oraz "kasa") jest zastrzeżone wyłącznie dla banków w rozumieniu przepisów Prawa bankowego.
Usługi świadczone przez banki są na gruncie Prawa bankowego określane mianem czynności bankowych. Zgodnie z art. 5 Prawa bankowego czynności bankowe dzielą się na:
Oprócz tego ustawa dozwala bankom na wykonywanie innych czynności, nie związanych z istotą ich działalności (np. usługi w zakresie doradztwa finansowego, usługi certyfikacyjne związane z podpisem elektronicznym, nabywanie akcji i udziałów, obrót papierami wartościowymi etc.)
Podstawowe rodzaje banków w systemie bankowym to:
Istnieje także podział banków ze względu na prawną formę działalności:
Bankami nie są spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe (SKOK), choć często bywają z nimi (a zwłaszcza z bankami spółdzielczymi) mylone.
Bank może generować przychody, w tym odsetki, opłaty za transakcję i doradztwo finansowe, na wiele różnych sposobów. Główną metodą jest naliczanie odsetek od kapitału, który jest wypożyczany klientom. Bank korzysta z różnicy pomiędzy poziomem odsetek, opłaca depozyt i inne źródła funduszy oraz poziom odsetek pobierany od działalności kredytowej.
Różnica ta jest określana jako rozpiętość pomiędzy kosztem funduszy i oprocentowaniem pożyczki. Historycznie, rentowności z działalności kredytowej są cykliczne i zależne od potrzeb i możliwości klientów pobierających pożyczki oraz etapu cyklu koniunkturalnego. Opłaty i doradztwo finansowe stanowią bardziej stabilny strumień przychodów, a zatem banki kładą większy nacisk na tych liniach dochodowych, w celu usprawnienia swoich wyników finansowych.
W ciągu ostatnich 20 lat amerykańskie banki podjęły wiele działań, aby zapewnić ich rentowność, odpowiadając na coraz bardziej zmienne warunki rynkowe. Po pierwsze, dotyczy to także Aktu Gramm-Leach-Bliley, która pozwala bankom ponownie połączyć się z domami inwestycyjnymi i ubezpieczeniowymi. Połączenie usług bankowych, inwestycyjnych i ubezpieczeniowych pozwala tradycyjnym bankom odpowiadać na rosnące zapotrzebowanie konsumentów na tzw. "one-stop shopping" (zakupy dokonywane w jednym miejscu, np. centrum handlowym), umożliwiając sprzedaż krzyżową (która, banki mają nadzieję, również podniesie ich rentowność).
Po drugie, banki rozszerzają zastosowanie oparte na ocenie ryzyka, od pożyczek biznesowych do kredytów konsumpcyjnych.
Komisja Nadzoru Finansowego ma za zadanie m.in. sprawowanie nadzoru nad rynkiem finansowym, ubezpieczeniowym i emerytalnym w Polsce. W ramach tego, przejmując obowiązki Komisji Nadzoru Bankowego, od 1 stycznia 2008 kontroluje działalność wszystkich banków w Polsce. Nadzór nad pracami Komisji sprawuje Prezes Rady Ministrów.
Przewodniczącym Komisji Nadzoru Finansowego jest Stanisław Kluza.
Liczby w USD wg Tier 1 capital, podane na koniec 2005 r. za The Economist[1]:
(Pierwsze 15 banków wg sumy bilansowej za rok 2010[2])
Bankowy system agrobiznesu tworzy ogół banków oraz instytucji parabankowych działających w agrobiznesie, odpowiednio zorganizowanych i powiązanych ze sobą.
W stosunku do sfery agrobiznesu banki spełniają następującą rolę:
Rolnicy mogą korzystać ze specjalnej grupy kredytów o korzystniejszych warunkach ekonomicznych. Są to tzw. kredyty preferencyjne z dopłatą do oprocentowania z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR). Szczególne zasady udzielania tych kredytów dotyczą: