Biskup senior – biskup diecezjalny lub biskup pomocniczy, który przeszedł w stan spoczynku, np. osiągnął wiek emerytalny (w Kościele rzymskokatolickim 75 lat[1]), jego zdrowie nie pozwala na wykonywanie urzędu lub istnieje inna przeszkoda. Biskupi seniorzy nadal mogą wykonywać czynności pontyfikalne, nie posiadają jednak władzy rządzenia. Na ich miejsce mianowani są następcy (w Kościele rzymskokatolickim przez papieża, w Kościołach prawosławnych, Kościołach starokatolickich i luterańskich na ogół przez synod).