Widget
Podziel się:

Członkowie Rady Bezpieczeństwa ONZ


Posiedzenie Rady Bezpieczeństwa ONZ

Członkowie Rady Bezpieczeństwa ONZ – w skład Rady Bezpieczeństwa ONZ wchodzi obecnie 15 członków, w tym 5 stałych oraz 10 niestałych. Członkowie niestali wybierani są na okres 2 lat, co roku skład połowy z nich jest odnawiany. W celu zapewnienia geograficznej reprezentatywności, określona liczba miejsc jest zarezerwowana dla każdej z pięciu nieoficjalnych regionalnych grup państw członkowskich ONZ. W latach 1946–1965 Rada Bezpieczeństwa ONZ liczyła 11 członków (5 stałych i 6 niestałych).

Do pięciu stałych członków Rady Bezpieczeństwa ONZ należą Chińska Republika Ludowa, Francja, Rosja, Stany Zjednoczone i Wielka Brytania. W latach 1946–1971 miejsce Chin zajmowała Republika Chińska, jednakże po tym czasie utraciła członkostwo w ONZ na rzecz ChRL. W latach 1946–1991 stałym członkiem był ZSRR, którego sukcesorem została Rosja.

Mandat niestałych członków Rady Bezpieczeństwa ONZ najdłużej pełniły Japonia (20 lat), Brazylia (20 lat) i Argentyna (16 lat). Polska była członkiem Rady Bezpieczeństwa ONZ pięciokrotnie, zasiadając w niej w sumie przez 9 lat.

Spis treści

[edytuj] Skład Rady Bezpieczeństwa ONZ

[edytuj] Okres 1946–1965

W latach 1946–1965 Rada Bezpieczeństwa ONZ składała się z 11 członków (5 stałych i 6 niestałych). Niestali członkowie wybierani byli według klucza geograficznego. Każda z pięciu istniejących nieoficjalnych grup regionalnych ONZ miała zagwarantowaną określoną liczbę miejsc w RB ONZ:

W późniejszym okresie do powyższych ustaleń wprowadzono pewne modyfikacje i dopuszczono do kilku wyjątków. Od 1956 w skład Grupy Europy Wschodniej wchodziły również państwa azjatyckie. W 1961 Liberia zajęła miejsce przeznaczone dla Grupy Europy Zachodniej, w latach 1963–1964 Maroko zajmowało miejsce zarezerwowane dla Bliskiego Wschodu, a w latach 1964–1965 Wybrzeże Kości Słoniowej miejsce dla Wspólnoty Narodów.

[edytuj] Okres od 1966

Grupy regionalne ONZ:

     Grupa Afrykańska

     Grupa Azjatycka

     Grupa Europy Wschodniej

     Grupa Ameryki Łacińskiej i Karaibów

     Grupa Europy Zachodniej i Inne Grupy

     Członkowie ONZ niebędący w żadnej z grup

     Państwa i terytoria poza ONZ

Przemiany polityczne zaszłe na przestrzeni pierwszych 20 lat istnienia ONZ, w tym dekolonizacja w Azji i Afryce, doprowadziły do zwiększenia liczby członków organizacji i wymusiły zmianę struktury Rady Bezpieczeństwa i zasad dystrybucji jej miejsc pośród poszczególne regiony świata. Jesienią 1965 wybory do RB ONZ odbyły się już według nowych zasad. Do trzech niestałych członków, którzy w 1966 mieli rozpocząć drugi rok swojej kadencji, wybrano siedmiu nowych, w tym dwóch na okres roku dla zachowania zasad rotacji.

W celu zapewnienia równomiernego uczestnictwa każdej z części świata w pracach Rady Bezpieczeństwa ONZ, jej 10 niestałych członków jest wybieranych w oparciu o zasadę geograficznej reprezentatywności. W tym celu państwa członkowskie ONZ są podzielone na 5 nieoficjalnych grup regionalnych, którym przypada określona liczba miejsc:

Dodatkowo, od 1968 jedno z niestałych miejsc w RB ONZ musi zajmować państwo arabskie, wybierane naprzemiennie z grupy afrykańskiej i azjatyckiej.

Podział niestałych miejsc pomiędzy grupy regionalne ONZ z uwzględnieniem czasu elekcji:

Grupa regionalnaLata nieparzysteLata parzyste
Grupa Afrykańska1 miejsce2 miejsca
Grupa Azjatycka1 miejsce1 miejsce
Grupa Ameryki Łacińskiej i Karaibów1 miejsce1 miejsce
Grupa Europy Zachodniej i Inne Grupy2 miejscabrak
Grupa Europy Wschodniejbrak1 miejsce

[edytuj] Obecni członkowie

Członkowie Rady Bezpieczeństwa w 2012

     Członkowie stali

     Niestali członkowie

Rada Bezpieczeństwa ONZ (RB ONZ) od 1966 składa się z 15 członków: 5 stałych oraz 10 niestałych. Niestali członkowie RB ONZ są wybierani przez Zgromadzenie Ogólne większością 2/3 głosów. Wybór odbywa się w czasie dorocznej jesiennej sesji Zgromadzenia Ogólnego. Nowo wybrani członkowie obejmują mandat 1 stycznia kolejnego roku i pełnią go przez okres 2 lat. Co roku odnawiana jest połowa składu niestałych członków. Możliwy jest powtórny wybór do RB ONZ, jednak dopuszczalna jest tylko jedna kadencja z rzędu.

  • Stali członkowie

 Chińska Republika Ludowa[1]  Francja  Rosja[2]  Stany Zjednoczone  Wielka Brytania

  • Członkowie niestali

 Azerbejdżan (od 2012)  Gwatemala (od 2012)  Indie (2011)  Kolumbia (od 2011)  Maroko (od 2012)  Niemcy (od 2011)  Pakistan (od 2012)  Portugalia (od 2011)  Republika Południowej Afryki (od 2011)  Togo (od 2012)

[edytuj] Członkowie Rady Bezpieczeństwa według lat

[edytuj] Lata 1946–1965

RokAmeryka ŁacińskaWspólnota NarodówEuropa Wschodnia
i Azja[3]		Bliski WschódEuropa Zachodnia
1946 Brazylia Meksyk[4] Australia Polska Egipt[4] Holandia[4]
1947 Kolumbia Syria Belgia
1948 Argentyna KanadaUkraińska Socjalistyczna Republika Radziecka Ukraińska SRR
1949 Kuba Egipt Norwegia
1950 Ekwador Indie Jugosławia
1951 Brazylia Turcja Holandia
1952 Chile Pakistan Grecja
1953 Kolumbia Liban Dania
1954 Brazylia Nowa Zelandia Turcja
1955 PeruIran Iran Belgia
1956 Kuba Australia Jugosławia[5]
1957 KolumbiaFlag of the Philippines (navy blue).svg Filipiny[4]Irak Irak Szwecja
1958 Panama Kanada Japonia
1959 Argentyna Tunezja Włochy
1960 EkwadorSri Lanka Cejlon Polska[5]
1961 Chile Turcja[4] Zjednoczona Republika Arabska Liberia[5][6]
1962 Wenezuela Ghana Rumunia[5] Irlandia[4]
1963 BrazyliaFlag of the Philippines (navy blue).svg Filipiny[4] Maroko[7] Norwegia
1964 Boliwia Wybrzeże Kości Słoniowej[8] Czechosłowacja[5]
1965 Urugwaj Malezja[4] Jordania Holandia

[edytuj] Lata 1966–2010

RokAfryka
* przedstawiciel państw arabskich		Azja
* przedstawiciel państw arabskich		Ameryka Łacińska i KaraibyEuropa Zachodnia i Inne GrupyEuropa Wschodnia
1966 Mali Nigeria Uganda[4] Japonia Jordania* Argentyna Urugwaj Holandia Nowa Zelandia[4] Bułgaria
1967 Cesarstwo Etiopii Indie Brazylia Kanada Dania
1968 Algieria* Senegal PakistanFlag of Paraguay 1954.png Paragwaj Węgry
1969 Zambia Nepal Kolumbia Finlandia Hiszpania
1970 Burundi Sierra LeoneIrak Syria* Nikaragua Polska
1971 Somalia Japonia Argentyna Belgia Włochy
1972 Gwinea Sudan* Indie Panama Jugosławia
1973 Kenia Indonezja Peru Australia Austria
1974 Kamerun MauretaniaIrak Irak* KostarykaBiałoruska Socjalistyczna Republika Radziecka Białoruska SRR
1975 Tanzania Japonia Gujana Włochy Szwecja
1976Benin Benin Libia* Pakistan Panama Rumunia
1977 Mauretania Indie Wenezuela Kanada RFN
1978 Gabon Nigeria Kuwejt* Boliwia Czechosłowacja
1979 Zambia Bangladesz Jamajka Norwegia Portugalia
1980 Niger Tunezja*Flag of the Philippines (navy blue).svg Filipiny Meksyk NRD
1981 Uganda Japonia Panama Irlandia Hiszpania
1982 Togo Zair Jordania* Gujana Polska
1983 Zimbabwe Pakistan Nikaragua Malta Holandia
1984 Burkina Faso[9] Egipt* Indie PeruUkraińska Socjalistyczna Republika Radziecka Ukraińska SRR
1985 Madagaskar Tajlandia Trynidad i Tobago Australia Dania
1986 Kongo Ghana Zjednoczone Emiraty Arabskie* Wenezuela Bułgaria
1987 Zambia Japonia Argentyna RFN Włochy
1988 Algieria* Senegal Nepal Brazylia Jugosławia
1989 Etiopia Malezja Kolumbia Kanada Finlandia
1990 Wybrzeże Kości Słoniowej Zair Jemen*[10] Kuba Rumunia
1991 Zimbabwe Indie Ekwador Austria Belgia
1992 Republika Zielonego Przylądka Maroko* Japonia Wenezuela Węgry
1993 Dżibuti Pakistan Brazylia Nowa Zelandia Hiszpania
1994 Nigeria Rwanda Oman* Argentyna Czechy
1995 Botswana Indonezja Honduras Niemcy Włochy
1996 Egipt* Gwinea Bissau Korea Południowa Chile Polska
1997 Kenia Japonia Kostaryka Portugalia Szwecja
1998 Gabon Gambia Bahrajn* Brazylia Słowenia
1999 Namibia Malezja Argentyna Kanada Holandia
2000 Mali Tunezja* Bangladesz Jamajka Ukraina
2001 Mauritius Singapur Kolumbia Irlandia Norwegia
2002 Kamerun Gwinea Syria* Meksyk Bułgaria
2003 Angola Pakistan Chile Niemcy Hiszpania
2004 Algieria* Benin Filipiny Brazylia Rumunia
2005 Tanzania Japonia Argentyna Dania Grecja
2006 Ghana Kongo Katar* Peru Słowacja
2007 Republika Południowej Afryki Indonezja Panama Belgia Włochy
2008 Burkina Faso Libia* Wietnam Kostaryka Chorwacja
2009 Uganda Japonia Meksyk Turcja Austria
2010 Gabon Nigeria Liban* Brazylia Bośnia i Hercegowina
2011 Republika Południowej Afryki Indie Kolumbia Niemcy Portugalia
2012 Maroko* Togo Pakistan Gwatemala Azerbejdżan
2013-----

[edytuj] Członkowie Rady Bezpieczeństwa według stażu członkowskiego

Lista państw członkowskich Rady Bezpieczeństwa ONZ według czasu trwania członkostwa, stan na 2012 włącznie.

      Stali członkowie RB ONZ

      Niestali członkowie RB ONZ w 2010

      Byli członkowie ONZ

Staż członkowski w latachPaństwoPierwsza kadencjaOstatnia kadencjaGrupa regionalnaUwagi
67 Francja19462012Europa Zachodnia i Inne GrupyStały członek RB ONZ.
67 Rosja/ ZSRR19462012Europa WschodniaStały członek RB ONZ, w latach 1946–1991 jako ZSRR, od 1991 jako Rosja.
67 Stany Zjednoczone19462012Europa Zachodnia i Inne GrupyStały członek RB ONZ.
67 Wielka Brytania19462012Europa Zachodnia i Inne GrupyStały członek RB ONZ.
42 Chińska Republika Ludowa19712012AzjaStały członek RB ONZ.
25 Republika Chińska19461971AzjaByły stały członek RB ONZ, zastąpiony przez Chińską Republikę Ludową.
20 Brazylia19462011Ameryka Łacińska i Karaiby
20 Japonia19582010Azja
16 Argentyna19592006Ameryka Łacińska i Karaiby
14 Indie19502012AzjaNiestały członek RB ONZ, koniec kadencji w grudniu 2012.
14 Kolumbia19472012Ameryka Łacińska i KaraibyNiestały członek RB ONZ, koniec kadencji w grudniu 2012.
13 Pakistan19522012AzjaNiestały członek RB ONZ, koniec kadencji w grudniu 2013.
12 Kanada19482000Europa Zachodnia i Inne Grupy
12 Włochy19592008Europa Zachodnia i Inne Grupy
10 Belgia19472008Europa Zachodnia i Inne Grupy
10 Niemcy19772012Europa Zachodnia i Inne GrupyW tym 4 lata jako Republika Federalna Niemiec w granicach sprzed zjednoczenia Niemiec. Niestały członek RB ONZ, koniec kadencji w grudniu 2012.
10 Panama19582008Ameryka Łacińska i Karaiby
9 Egipt19461997AfrykaW tym 2 lata jako Zjednoczona Republika Arabska.
9 Holandia19462000Europa Zachodnia i Inne Grupy
9 Polska19461997Europa Wschodnia
8 Australia19461986Europa Zachodnia i Inne Grupy
8 Chile19522004Ameryka Łacińska i Karaiby
8 Dania19532006Europa Zachodnia i Inne Grupy
8 Hiszpania19692004Europa Zachodnia i Inne Grupy
8 Nigeria19662011Afryka
8 Norwegia19492002Europa Zachodnia i Inne Grupy
8 Peru19552007Ameryka Łacińska i Karaiby
8 Wenezuela19621993Ameryka Łacińska i Karaiby
7 Jugosławia19501989Europa WschodniaPoprzednik Bośni i Hercegowiny, Chorwacji, Czarnogóry, FYROM, Serbii i Słowenii w ONZ.
7 Meksyk19462010Ameryka Łacińska i Karaiby
7 Rumunia19622005Europa Wschodnia
7 Syria19472003AzjaW tym rok (w 1961) jako członek Zjednoczonej Republiki Arabskiej.
7 Turcja19512010Europa Zachodnia i Inne Grupy
6 Algieria19681989Afryka
6 Austria19732010Europa Zachodnia i Inne Grupy
6 Bułgaria19662003Europa Wschodnia
6 Ekwador19501992Ameryka Łacińska i Karaiby
6 Filipiny19572004Azja
6 Gabon19782011Afryka
6 Ghana19862007Afryka
6 Indonezja19732008Azja
6 Kostaryka19742009Ameryka Łacińska i Karaiby
6 Kuba19561991Ameryka Łacińska i Karaiby
6 Portugalia19792012Europa Zachodnia i Inne GrupyNiestały członek RB ONZ, koniec kadencji w grudniu 2012.
6 Szwecja19571998Europa Zachodnia i Inne Grupy
6 Tunezja19802003Afryka
6 Ukraina19482001Europa WschodniaW tym 4 lata jako Ukraińska SRR. Dodatkowo, Ukraińska SRR wchodziła w skład ZSRR przez 45 lat jego obecności w RB ONZ.
6 Zambia19691988Afryka
5 Irlandia19622002Europa Zachodnia i Inne Grupy
5 Malezja19652000Azja
5 Maroko19632012AfrykaNiestały członek RB ONZ, koniec kadencji w grudniu 2013.
5 Nowa Zelandia19541994Europa Zachodnia i Inne Grupy
5 Uganda19662010Afryka
4 Bangladesz19792001Azja
4 Benin19762005Afryka
4 Boliwia19641979Ameryka Łacińska i Karaiby
4 Burkina Faso19842009AfrykaPrzez pierwszych 7 miesięcy jej członkostwa w 1984 pod nazwą Górna Wolta.
4 Etiopia19671990Afryka
4 Finlandia19691990Europa Zachodnia i Inne Grupy
4 Grecja19522006Europa Zachodnia i Inne Grupy
4 Gujana19751983Ameryka Łacińska i Karaiby
4 Gwinea19722003Afryka
4 Irak19571975Azja
4 Jamajka19792001Ameryka Łacińska i Karaiby
4 Jordania19651983Azja
4 Kamerun19742003Afryka
4 Kenia19731998Afryka
4 Kongo19862007Afryka
4 Liban19532011Azja
4 Libia19762009Afryka
4 Mali19662001Afryka
4 Mauretania19741978Afryka
4 Nepal19691989Azja
4 Nikaragua19701984Ameryka Łacińska i Karaiby
4 Republika Południowej Afryki20072012AfrykaNiestały członek RB ONZ, koniec kadencji w grudniu 2012.
4 Senegal19681989Afryka
4 Tanzania19752006Afryka
4 Węgry19681993Europa Wschodnia
4 Wybrzeże Kości Słoniowej19641991Afryka
4 Zair19821991AfrykaOd 1997 pod nazwą Demokratyczna Republika Konga.
4 Zimbabwe19831992Afryka
3 Czechosłowacja19641979Europa WschodniaPoprzednik Republiki Czeskiej i Słowacji w ONZ.
3 Togo19822012AfrykaNiestały członek RB ONZ, koniec kadencji w grudniu 2013.
2 Angola20032004Afryka
2 Bahrajn19981999Azja
2Białoruska Socjalistyczna Republika Radziecka Białoruska SRR19741975Europa WschodniaOd 1991 jako Białoruś.
2 Bośnia i Hercegowina20102011Europa WschodniaSR Bośni i Hercegowiny wchodziła w skład Jugosławii w czasie jej 7-letniej obecności w RB ONZ.
2 Botswana19951996Afryka
2 Burundi19701971Afryka
2Sri Lanka Cejlon19601961AzjaOd 1972 pod nazwą Sri Lanka.
2 Chorwacja20082009Europa WschodniaSR Chorwacji wchodziła w skład Jugosławii w czasie jej 7-letniej obecności w RB ONZ.
2 Czechy19941995Europa WschodniaCzechy były częścią Czechosłowacji przez 3 lata jej członkostwa w RB ONZ.
2 Dżibuti19931994Afryka
2 Gambia19981999Afryka
2 Gwinea Bissau19961997Afryka
2 Honduras19951996Ameryka Łacińska i Karaiby
2 Iran19551956Azja
2 Jemen19901991AzjaWybrany do RB ONZ jako Jemen Południowy. Po 5 miesiącach członkostwa w 1990 połączył się z Jemenem Północnym, tworząc zjednoczony Jemen.
2 Katar20062007Azja
2 Korea Południowa19961997Azja
2 Kuwejt19781979Azja
2 Madagaskar19851986Afryka
2 Malta19831984Europa Zachodnia i Inne Grupy
2 Mauritius20012002Afryka
2 Namibia19992000Afryka
2 NRD19801981Europa WschodniaW 1990 włączona do RFN, która od tego czasu zasiadała w RB ONZ przez 4 lata.
2 Niger19801981Afryka
2 Oman19941995Azja
2 Paragwaj19681969Ameryka Łacińska i Karaiby
2 Republika Zielonego Przylądka19921993Afryka
2 Rwanda19941995Afryka
2 Sierra Leone19701971Afryka
2 Singapur20012002AzjaSingapur był częścią Malezji przez kilka miesięcy w czasie jej członkostwa w RB ONZ w 1965.
2 Słowacja20062007Europa WschodniaSłowacja wchodziła w skład Czechosłowacji w czasie jej 3-letniego członkostwa w RB ONZ.
2 Słowenia19981998Europa WschodniaSR Słowenii była częścią Jugosławii w czasie jej 7-letniego członkostwa w RB ONZ.
2 Somalia19711972Afryka
2 Sudan19721973Afryka
2 Tajlandia19851986Azja
2 Trynidad i Tobago19851986Ameryka Łacińska i Karaiby
2 Urugwaj19651966Ameryka Łacińska i Karaiby
2 Wietnam20082009Azja
2 Zjednoczona Republika Arabska19611962AfrykaByły członek ONZ, powstały z połączenia się na pewien czas w jeden organizm państwowy Egiptu i Syrii.
2 Zjednoczone Emiraty Arabskie19861987Azja
1 Azerbejdżan20122012Europa WschodniaNiestały członek RB ONZ, koniec kadencji w grudniu 2013. Azerbejdżańska SRR wchodziła w skład ZSRR w czasie jego obecności RB ONZ.
1 Gwatemala20122012Ameryka Łacińska i KaraibyNiestały członek RB ONZ, koniec kadencji w grudniu 2013.
1 Liberia19611961Afryka

Przypisy

  1. ↑ Miejsce zajmowane do 1971 przez Republikę Chińską.
  2. ↑ Do 1991 jako Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich.
  3. ↑ W skład Grupy Europy Wschodniej od 1956 wchodziły również państwa azjatyckie
  4. ↑ 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 4,6 4,7 4,8 4,9 Państwo wybrane tylko na rok.
  5. ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 Rezygnacja z mandatu w Radzie Bezpieczeństwa ONZ.
  6. ↑ Liberia w 1961 zajęła miejsce Grupy Europy Zachodniej.
  7. ↑ Maroko w latach 1963–1964 zajmowało miejsce przeznaczone dla Bliskiego Wschodu.
  8. ↑ Wybrzeże Kości Słoniowej w latach 1964–1965 zajmowało miejsce przeznaczone dla Wspólnoty Narodów.
  9. ↑ W czasie wyboru i do sierpnia 1984 pod nazwą Górna Wolta.
  10. ↑ W 1989 wybrany został Jemen Południowy. W maju 1990 połączył się z Jemenem Północnym, tworząc zjednoczony Jemen.

[edytuj] Źródła

[edytuj] Linki zewnętrzne

Tekst udostępniany na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.

Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania.

Zasady ochrony prywatności O Wikipedii Informacje prawne