| Świętych czterdziestu męczenników z Sebasty | |
| męczennicy | |
 | |
| Data urodzenia | ? Kapadocja |
| Data śmierci | 9 marca 320 Sebasta |
| Kościół / wyznanie | katolicki, ewangelicki, koptyjski, ormiański, prawosławny |
| Wspomnienie | 9 lub 10 marca (kat.) 9/22 marca (praw.) |
 Galeria ilustracji w Wikimedia Commons | |
Czterdziestu męczenników z Sebasty, cs. Sorok muczenikow siewastijskich (zm. 9 marca 320 w Sebaście w ówczesnej Armenii) – żołnierze XII legionu rzymskiego zwanego Błyskawicą (Legio XII Fulminata), męczennicy chrześcijańscy i święci Kościoła katolickiego, ewangelickiego, koptyjskiego, ormiańskiego oraz prawosławnego[1].
Spis treści |
W swych homiliach wspominali o nich Bazyli Wielki, Grzegorz z Nyssy i Efrem Syryjczyk.
Byli kapadockimi chrześcijanami w czasach rządów św. Konstantyna (święty prawosławny) i Licyniusza. W 313 obaj cesarze wydali Edykt mediolański, który wprowadzał wolność wyznania w Cesarstwie Rzymskim. Jednak współcesarz Licyniusz, władca wschodniej części imperium, kilka lat później przestał respektować dekret. W swojej części cesarstwa rozpoczął prześladowania, przygotowując się w ten sposób do walki z Konstantynem. Obawiając się przejścia oddziałów chrześcijańskich na stronę wroga chciał zmusić Błyskawicę do złożenia ofiary pogańskim bożkom i tym samym wyrzeczenia się wiary w Chrystusa. Żołnierze odmówili modląc się i wychwalając Pana. Ukamienowanie więźniów nie powiodło się, więc bez odzienia wystawiono ich na mróz, a później zamarznięte ciała spalono w okolicach Sebasty.
Ich wspomnienie liturgiczne w Kościele katolickim obchodzone jest w dzienną pamiątkę śmierci za Martyrologium Rzymskim (9 marca)[1].
Po wprowadzeniu reformy liturgicznej w 1969 roku (po Soborze watykańskim II) męczenników nie ujęto w kalendarzu rzymskim, chociaż nie podważa się faktu ich męczeństwa i występują w wydaniu Martyrologium z 2001 roku.
Kościół ewangelicki i katolicki w Polsce wspominają męczenników 10 marca.
Kościoły wschodnie, z uwagi na liturgię według kalendarza juliańskiego, wspominają męczenników 9/22 marca[a], tj. 22 marca wg kalendarza gregoriańskiego. Kościół koptyjski odpowiednio.
W tym samym dniu w Polsce obchodzone jest nieformalne święto świeckie Dzień Mężczyzn. Prawdopodobnie lokalnie Dzień ten świętowany był już przed 2000 rokiem w miejsce zniesionego wspomnienia męczenników[2].
Pamięć świętych czterdziestu męczenników w Kościele prawosławnym czci się zawsze podczas wielkiego postu i w ten dzień sprawowana jest liturgia uprzednio poświęconych darów.
Do rozpowszechnienia kultu męczenników przyczyniła się cesarzowa św. Pulcheria z Konstantynopola i świadczył o nim św. Grzegorz z Tours (+594).
Czterdziestu męczenników z Sebasty znanych jest z imion, jednakże pomiędzy źródłami występują rozbieżności[3].
Erhard Gorys (zm. 2004) w Lexikon der Heiligen[4] podaje:
|
|
|
|
