| Dębica | |
| Państwo | |
| Miejscowość | Dębica |
| Data otwarcia | 1856 |
| Poprzednie nazwy | Dembica, Debica |
| Informacje kolejowe | |
| Liczba peronów | 3 |
| Liczba krawędzi peronowych | 5 |
| Liczba torów w ruchu pasażerskim | 5 |
| Kasy | 3 |
| Przejścia nadziemne | nie ma i nie było |
| Przejścia podziemne | czynne |
| Linie kolejowe | |
| Na mapach: | |
Dębica – węzłowa stacja kolejowa w Dębicy, w województwie podkarpackim, w Polsce. Posiada 3 perony (2 wyspowe i 1 jednokrawędziowy). Stacja jest obsługiwana przez dwie nastawnie ("Db", "Db1") wyposażone w urządzenia przekaźnikowe typu E. Przez stację przechodzą następujące linie kolejowe:
Spis treści |
Starania o budowę kolei żelaznej z Krakowa przez Dębicę do Lwowa rozpoczęły się już w 1837 r., ale z uwagi na brak finansów robót nie rozpoczęto. Dopiero w 1850 r. Uprzywilejowana Kolej Żelazna Północna Cesarza Ferdynanda rozpoczęła przygotowania do budowy linii, a do 1853 r. zbudowany został odcinek Dębica - Bochnia. Nie był on jednak użytkowany, dopiero w 1854 r. rozpoczęto budowę brakującego odcinka Bochnia - Kraków. Późną jesienią 1855 r. cała linia z Dębicy do Krakowa była gotowa, a jej oficjalne otwarcie nastąpiło 20 lutego 1856 r.
W 1857 r. Towarzystwo Uprzywilejowanej Galicyjskiej Kolei Żelaznej Karola Ludwika przejęło od Kolei Północnej linię z Krakowa do Dębicy i kontynuowało budowę torów: w 1858 r. oddano do użytku odcinek do Rzeszowa, a w 1861 r. pociągi dojeżdżały już do Lwowa. W 1887 r. otwarto linię kolejową do Rozwadowa (obecnie dzielnica Stalowej Woli) z odgałęzieniem do Nadbrzezia (obecnie stacja Sandomierz). Dębica stała się stacją węzłową.
W 1887 r. uzyskana została zgoda rządu austriackiego na budowę linii kolejowej z Dębicy do Jasła, niestety do budowy tej linii nigdy nie doszło. W 1888 r. otwarto drugi tor do Krakowa, a wkrótce zbudowany został też drugi tor w stronę Rzeszowa. W 1892 r. koleje należące do Towarzystwa Uprzywilejowanej Galicyjskiej Kolei Żelaznej Karola Ludwika przeszły na własność państwa, a stacja w Dębicy aż do 1918 r. podlegała pod krakowski okręg C.K. Austriackich Kolei Państwowych.
W latach II wojny światowej węzeł w Dębicy została gruntownie przebudowany. Rozbudowano stacje Dębica i Pustynia (obecnie Dębica Towarowa), wybudowano nową stację towarową Dębica Wschodnia, łącznicę omijającą Dębicę od wschodu oraz nową parowozownię. Ważnym momentem była też elektryfikacja - 25 maja 1963 wjechał do Dębicy pierwszy pociąg elektryczny [1].
W latach 2011-2013 planowana jest modernizacja linii nr 91 na odcinku Kraków-Rzeszów. Tory dostosowane zostaną do prędkości maksymalnej 160 km/h. Zakres prac obejmie też gruntowną przebudowę stacji w Dębicy: będzie nowy układ torowy, 2 nowe perony oraz 2 przejścia podziemne [2].
Początkowo budynki stacyjne były drewniane. W latach 1863-1867 wybudowany został murowany dworzec, w kolejnych latach infrastruktura była rozbudowywana o kolejne murowane budynki. W latach 60. XX wieku zabytkowy dworzec został przebudowany i stracił zupełnie swą pierwotną architektoniczną formę. Zachowała się za to większość pozostałych budynków, choć niektóre są opuszczone i powoli niszczeją. Od północnej strony stacji wznosi się zabytkowa wieża ciśnień.
Przystanki komunikacji miejskiej (MKS Dębica) w pobliżu dworca:
Obok budynku dworca kolejowego znajdują się również: dworzec autobusowy PKS Dębica, przystanki przewoźników prywatnych (Monis, Adria) oraz postój taksówek.
| Dębica | ||
| Linia 25 Łódź Kaliska – Dębica (km linii: 323,262) | ||
odległość: 1,811 km Dębica Towarowa | ||
| Linia 91 Kraków Główny – Medyka (km linii: 110,654) | ||
odległość: 4,631 km Grabiny (stacja) | odległość: 2,346 km | |