| Dęblin | |||
| |||
| Państwo |  Polska | ||
| Województwo | lubelskie | ||
| Powiat | rycki | ||
| Gmina | gmina miejska | ||
| Prawa miejskie | 7 października 1954 | ||
| Burmistrz | Stanisław Włodarczyk | ||
| Powierzchnia | 38,33[1] km² | ||
| Wysokość | 115 m n.p.m. | ||
| Ludność (2008) • liczba • gęstość | 17 665[1] 461 os./km² | ||
| Strefa numeracyjna | +48 81 | ||
| Kod pocztowy | 08-530 | ||
| Tablice rejestracyjne | LRY | ||
Położenie na mapie Polski   Dęblin | |||
| Na mapach: | |||
| TERC (TERYT) | 3060916011 | ||
Urząd miejski Rynek 1208-530 Dęblin | |||
 Multimedia w Wikimedia Commons | |||
 Hasło Dęblin w Wikisłowniku | |||
| Strona internetowa | |||
Dęblin – gmina miejska w województwie lubelskim, w powiecie ryckim. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa lubelskiego.
Dęblin położony jest w historycznej Małopolsce, w południowo-zachodniej części ziemi stężyckiej, przy ujściu rzeki Wieprz do Wisły, w szerokiej dolinie rzecznej, która osiąga 15 km szerokości. Dolina ma budowę terasową. Najstarsza terasa położona jest 20 m nad zwierciadłem Wisły.
Według danych z 31 grudnia 2007[2] miasto miało 17 802 mieszkańców.
Spis treści |
Na lewym brzegu Wisły, kilkanaście kilometrów od Dęblina, znajduje się jeden z większych kompleksów leśnych w Polsce – Puszcza Kozienicka. Większość jej drzewostanu – głównie w części wschodniej – stanowi sosna. Razem z sosną występują w niej dęby i graby. W części zachodniej rosną lasy mieszane z jodłą, brzozą, grabem, świerkiem, osiką i jesionem. Miejscami zachowały się jeszcze nieliczne jawory i modrzewie[potrzebne źródło].
Na prawym brzegu Wisły w kierunku na północ od Dęblina występują bory sosnowe i sosnowo-dębowe, a w podmokłych dolinach łęgi, najczęściej wierzbowo-topolowe i jesionowo-olszowe. Na tym terenie do większych kompleksów leśnych należą lasy garwolińskie, ciągnące się wzdłuż nadwiślańskiej krawędzi Wysoczyzny Żelechowskiej. Na lewym brzegu Wieprza w północno-zachodniej części Wysoczyzny Lubartowskiej rosną lasy gołębskie.
Według danych z roku 2002[3] Dęblin ma obszar 38,51 km², w tym:
Miasto stanowi 6,26% powierzchni powiatu.
Dane z 31 grudnia 2007[2]:
| Opis | Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| jednostka | osób | % | osób | % | osób | % |
| populacja | 17 802 | 100 | 8731 | 49,0 | 9071 | 51,0 |
| gęstość zaludnienia (mieszk./km²) | 464 | 227 | 236 | |||
W średniowiecznych zapiskach można się spotkać z nazwami Deblin (1505) i Deblyn (1508) co oznacza, że osada nazywana była wtedy Deblinem. W połowie XVI wieku pojawia się obecna nazwa. Nie istnieje żadna potwierdzona dostatecznymi argumentami hipoteza dotycząca jej pochodzenia. W okresie zaborów, po wybudowaniu w 1842 w pobliżu Dęblina twierdzy, miasto nosiło nazwę Iwanogród (ros. Ивангород), na cześć Iwana Paskiewicza, namiestnika Królestwa Polskiego[4].
W jednym z przedmieść Chicago, Oak Lawn, Illinois, w którym prawie co piąty mieszkaniec jest polskiego pochodzenia, znajduje się ulica, której nazwa brzmi Deblin Lane.
Na początku lat 90. wraz z całym krajem Dęblin przeszedł okres zasadniczych przemian ekonomicznych. Duże państwowe przedsiębiorstwa, które od początku były i są związane z obronnością kraju, zwalniały pracowników i zmniejszały produkcję. Obecnie obiekty w niektórych wojskowych zakładach są w pełni wykorzystywane i odnajmowane dęblińskim przedsiębiorcom. W mieście powstało około tysiąca nowych prywatnych podmiotów gospodarczych. Otworzono między innymi przedsiębiorstwa przemysłu dziewiarskiego, konfekcyjnego, materiałów budowlanych, przetwórstwa owocowo-warzywnego. Przedsiębiorstwo komunalne przekształcone w spółkę z o.o. również notuje systematyczny wzrost. Najwięcej osób zatrudnionych jest w przemyśle na rzecz wojska tj. w Wojskowych Zakładach Lotniczych Nr 3 oraz w Wojskowych Zakładach Inżynieryjnych.
Dęblin posiada wiele połączeń drogowych i kolejowych. Istnieje połączenie gminy ze wschodnią granicą państwa. Rangę miasta podnosi również istniejące tu wojskowe lotnisko Dęblin-Irena. Obecnie lotnisko służy przede wszystkim do szkolenia pilotów.
Dęblin posiada liczne połączenia kolejowe, m.in. z Lublinem, Warszawą, Otwockiem, Radomiem, Bydgoszczą, Białą Podlaską, Łukowem, Przemyślem, Szczecinem i Kielcami. Funkcjonuje również komunikacja prywatna. Główne linie to Dęblin PKP – Dęblin Rynek, Dęblin – Stawy – Ryki – Lublin, Dęblin – Ryki – Otwock – Warszawa oraz Dęblin – Puławy.
Dęblin jest ważnym węzłem kolejowym. Przebiegają tędy: linia kolejowa 7 Warszawa Wschodnia – Dorohusk (przez Lublin) i linia 26 do Radomia (przez Pionki). Dziennie na stacji zatrzymuje się kilkadziesiąt pociągów regionalnych i międzyregionalnych.
Przez miasto przechodzą drogi krajowe i wojewódzkie:
Większość mieszkańców Dęblina stanowią katolicy. W mieście działają parafie rzymskokatolickie św. Piusa V, Chrystusa Miłosiernego oraz wojskowa parafia Matki Boskiej Loretańskiej. Na terenie miasta działalność duszpasterską prowadzi także zbór Kościoła Chrześcijan Baptystów, protestancka wspólnota o charakterze ewangelicznym.
W miejscowości działa klub sportowy Czarni Dęblin. Drużyna sekcji szachowej z powodzeniem występuje w II Lidze Seniorów. Sekcja piłkarska występuje obecnie w V lidze. W miejscowości działa również klub piłkarski Gabaryty Dęblin. Drużyna występuje obecnie w B klasie.
W 1927 do Dęblina przeniesiono Oficerską Szkołę Lotnictwa, obecnie to Wyższa Szkoła Oficerska Sił Powietrznych.
Puławy, Ryki, Stężyca, Sieciechów.
| |||||||||||||||
| ||||||||||||||||
| ||||||||||||||
