| République de Djibouti جمهورية جيبوتي Republika Dżibuti | |||||
| |||||
| Hymn: hymn Dżibuti | |||||
 | |||||
| Język urzędowy | arabski, francuski | ||||
| Stolica | Dżibuti | ||||
| Ustrój polityczny | republika | ||||
| Głowa państwa | prezydent Ismail Omar Guelleh | ||||
| Szef rządu | premier Dileita Mohamed Dileita | ||||
| Powierzchnia • całkowita • wody śródlądowe | 148. na świecie 23 200[1] km² 20 km² (~0,1%) | ||||
| Liczba ludności (2008) • całkowita • gęstość zaludnienia | 167. na świecie 506 221▲[2] 21 osób/km² | ||||
| PKB (2008) • całkowite • na osobę | 0,973 mld. USD▲[3] 1240 USD▲ | ||||
| PKB (PPP) (2008) • całkowite • na osobę | 1,883 mld. USD▲[3] 2400 USD▲ | ||||
| Jednostka monetarna | frank dżibutyjski (DJF) | ||||
| Niepodległość | od Francji 27 czerwca 1977 | ||||
| Religia dominująca | islam | ||||
| Strefa czasowa | UTC +3 | ||||
| Kod ISO 3166 | DJ | ||||
| Domena internetowa | .dj | ||||
| Kod samochodowy | DJI | ||||
| Kod samolotowy | J2 | ||||
| Kod telefoniczny | +253 | ||||
 | |||||
Dżibuti (fr. Djibouti, arab. جيبوتي), Republika Dżibuti (fr. République de Djibouti, arab. جمهورية جيبوتي) – państwo we wschodniej Afryce, nad Zatoką Adeńską i cieśniną Bab al-Mandab. Graniczy z Somalią (a dokładniej z Somalilandem), Etiopią i Erytreą.
Dawne nazwy Dżibuti: Somali Francuskie, Francuskie Terytorium Afarów i Issów
Spis treści |
Według konstytucji z 1992 roku, Dżibuti jest republiką, w której głową państwa jest prezydent, wybierany w wyborach powszechnych na 6-letnią kadencję. Władze wykonawczą sprawują premier i rząd, powoływani przez prezydenta. Władzę ustawodawczą sprawuje jednoizbowy parlament - Izba Deputowanych z 65 deputowanymi, wybieranymi w wyborach powszechnych na 5-letnią kadencję.
Powszechnie uważa się, że w Dżibuti standardy demokracji nie są spełniane.
Zobacz też artykuł: Wybory prezydenckie w Dżibuti w 2005 roku
Dżibuti jest podzielone na 6 jednostek administracyjnych pierwszego rzędu (5 regionów i 1 miasto), które dzielą się następnie na 15 dystryktów.
| Siły zbrojne | |
| wiek zdolności do służby wojskowej | 18 |
| zdolni do służby wojskowej wiek 18-49 | mężczyźni: 95 328 kobiety: 87 795 |
| przeszkoleni do służby wojskowej wiek 18-49 | mężczyźni: 46 020 kobiety: 42 181 |
| Wydatki na wojsko | 29,05 mln USD (2005) |
| Wydatki na wojsko % PKB | 3,8% (2006) |
Siły powietrzne kraju nie posiadają własnych samolotów.
W Dżibuti stacjonuje 13 Półbrygada Legii Cudzoziemskiej.
Tereny obecnego Dżibuti zamieszkiwały od wielu wieków plemiona Afarów i Issów, które prowadziły stałe kontakty handlowe z Arabami. Doprowadziło to do przyjęcia przez nich islamu jako własnej religii.
W 2. połowie XIX wieku Francuzi zainteresowali się terenami Rogu Afryki, położonymi nad Zatoką Adeńską. W latach 80. XIX wieku Francuzi utworzyli w tym regionie protektorat Somali Francuskie z gubernatorem Léoncem Lagardem. Somali Francuskie stało się jedną z francuskich kolonii w Afryce.
W roku 1947 kolonia zyskała status terytorium zamorskiego Francji, a w roku 1967 nazwa została zmieniona na Francuskie Terytorium Afarów i Issów. 27 czerwca 1977 roku Terytorium uzyskało niepodległość pod nazwą Dżibuti. Na czele Republiki Dżibuti stanął Hassan Gouled Aptidon.
W okresie od uzyskania niepodległości Dżibuti doświadczyło klęski głodu oraz wojny domowej. W roku 1994 walki zakończyły się porozumieniem pokojowym.
Obecnym prezydentem Dżibuti jest Ismail Omar Guelleh.
Państwo położone we wschodniej Afryce na Półwyspie Somalijskim. Leży nad Morzem Czerwonym, Zatoką Adeńska i cieśniną Bab al-Mandab. Graniczy z Somalią, Etiopią i Erytreą.
Dżibuti zajmuje obszary o charakterze pustynnym i półpustynnym. Powierzchnia górzysto-wyżynna, charakterystycznym krajobrazem są pasma gór zrębowych (na północy góry Mabla i Goda), które stanowią przedłużenie Gór Danakilskich, położonych w Erytrei. Topografia kraju ukształtowana jest głównie przez działalność wulkaniczną. Na terenie Dżibuti znajduje się najniższy punkt Afryki - Jezioro Asal - 150 m p. p. m..[4]
Klimat podrównikowy suchy, gorący, pustynny.
Dżibuti jest biednym, słabo rozwiniętym, niesamodzielnym gospodarczo krajem. Jest wspomagany z zagranicy, przede wszystkim przez Francję i Arabię Saudyjską. Podstawą gospodarki są usługi portowe i tranzytowe (przez terytorium tego kraju przechodzi wybudowana w początkach XX wieku na polecenie cesarza Etiopii linia kolejowa łącząca stolicę Etiopii Addis Abebę z portem w Dżibuti - w roku 2008 planowany był jej remont) z których pochodzi znaczna większość dochodów kraju. Priorytetowe znaczenie dla ekonomii kraju ma także rolnictwo, będące źródłem utrzymania dla niemal 4/5 społeczeństwa. Przemysł składa się z kilkunastu małych zakładów produkcyjnych (głównie przemysł spożywczy) oraz elektrowni cieplnej zasilanej ropą znajdującej się w stolicy kraju. Poza tym pozyskuje się także sól w okolicach Jeziora Assal.
Obowiązującą walutą jest frank dżibutyjski który dzieli się na 100 centymów.
W roku 2008 media doniosły, iż istnieje plan budowy największego na świecie mostu pomiędzy Jemenem a Dżibuti, który łączyłby Afrykę z Półwyspem Arabskim. Inwestycję miałaby być finansowana przez firmy z Jemenu, Francji i Arabii Saudyjskiej
Ludność Dżibuti składa się z dwóch głównych grup: Issów (Somalijczyków), którzy tworzą ok. 60% społeczeństwa, i Afarów (ok. 35%). Pozostałe 5% przypada na Europejczyków (głównie Francuzów i Włochów), Arabów i Etiopczyków. Na początku lat 90. między Afarami i Issami dochodziło na tle narodowościowym do zamieszek, które przerodziły się nawet w krótkotrwałą wojnę domową.
Dominującą religią jest islam, chrześcijanie tworzą niewielką grupę, reprezentowaną przede wszystkim przez Europejczyków.
Choć oficjalnie językami urzędowymi są arabski i francuski, w użyciu jest także język somalijski i język afar.
Religie (2005):
Rząd ma w posiadaniu główne gazety krajowe (La Nation) oraz Radiodiffusion-Television de Djibouti (RTD), która kontroluje krajowe radio i telewizje. W Dżibuti nie ma prywatnych stacji.
Rząd kontroluje prawie wszystkie elektroniczne media. Prywatne gazety i inne publikacje są generalnie udostępnione do wolnego obiegu, ale pod warunkiem że dziennikarze sami się cenzurują. Oficjalne media są bezkrytyczne wobec rządu.
Nauka w szkołach odbywa się na ogół w języku francuskim. Coraz większą popularność zdobywają szkoły koraniczne. W Dżibuti nie ma żadnych uczelni wyższych.
| |||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||
