| Fiat 126 Polski Fiat 126p | |
 Polski Fiat 126p | |
| Inne nazwy | Maluch Mały Fiat Steyr Puch 126 (Austria) FSM Niki (Australia) |
| Producent | Fiat FSM |
| Premiera | 1972 |
| Okres produkcji | 1972 – 1980 (Włochy) 6 czerwca 1973 – 22 września 2000 (Polska) |
| Miejsce produkcji |  Polska, Bielsko-Biała Polska, Tychy (1975-1991) Włochy, Cassino, Austria, Graz |
| Poprzednik | Fiat 500 |
| Następca | Fiat Cinquecento |
| Dane techniczne | |
| Segment | A, miejski |
| Typy nadwozia | 2-drzwiowy fastback |
| Silniki | benzynowe 594 cm³, 17 kW (23 KM), 652 cm³, 17,7 kW (24 KM), 703 cm³, 20 kW (27 KM) |
| Skrzynia biegów | 4-biegowa manualna |
| Rodzaj napędu | tylny |
| Długość | 3054 mm |
| Szerokość | 1377 mm |
| Wysokość | 1335 mm |
| Rozstaw osi | 1840 mm |
| Masa własna | 580 kg – 645 kg |
| Poj. zbiornika paliwa | 21 l |
| Liczba miejsc | 4 |
| Pojemność bagażnika | 100 l |
| Ładowność | 320 kg |
| Dane dodatkowe | |
| Pokrewne | Fiat 500 Fiat 133 |
| Konkurencja | Dacia 500 Lăstun SEAT 133 Trabant 601 |
 Multimedia w Wikimedia Commons | |
Fiat 126 (centoventisei) – samochód osobowy skonstruowany w zakładach FIAT, produkowany we Włoszech w latach 1972-1980, a w Polsce od 6 czerwca 1973 do 22 września 2000 roku (Polski Fiat 126p)[1]. Polska wersja licencyjna produkowana była przez Fabrykę Samochodów Małolitrażowych „Polmo” Bielsko-Biała w Bielsku-Białej oraz w Tychach. Jego poprzednikiem był Fiat 500, następcą Fiat Cinquecento.
Przez wiele lat był jednym z najczęściej spotykanych samochodów na polskich drogach, doczekał się też bardzo wielu nazw potocznych i zwyczajowych, z których najpopularniejsza – Maluch, stała się pod koniec produkcji tego modelu (1997) jego oficjalną nazwą.
Łącznie wyprodukowano 4 671 586 sztuk Fiatów 126, z czego we Włoszech powstało 1 352 912 sztuk[1]. W Polsce wyprodukowano łącznie 3 318 674 sztuk Fiatów 126, z czego w Bielsku-Białej – 1 152 325, a w Tychach – 2 166 349[1]. W Austrii 2069 sztuk[potrzebne źródło] włoskiego Fiata zostało wzbogaconych o m.in. mocniejszy silnik przez firmę Steyr[2].
Spis treści |
Oficjalna produkcja w Polsce ruszyła 6 czerwca 1973 roku w zakładach w Bielsku-Białej[1]. We wrześniu 1975 roku rozpoczęto montaż w Tychach[1]. Pierwsza modernizacja samochodu nastąpiła w 1977, zwiększono pojemność silnika do 652 cm³, w układzie dolotowym zastosowano tłumik szmerów ssania, prądnicę prądu stałego zastąpiono alternatorem. Najbardziej widoczną zmianą była likwidacja skrajnych szczelin na pokrywie silnika, dzięki czemu poprawiono chłodzenie i nieco wyciszono silnik. Modyfikacje pozwoliły na wzrost mocy do 17,7 kW[1]. Zmian doczekał się również układ hamulcowy, powiększono średnicę bębnów do 185 mm[1].
W latach 1974-75 austriacka firma Steyr-Daimler-Puch w miejscowości Graz produkowała własną wersję Fiata 126, zwaną Fiat-Steyr 126 lub Steyr-Puch 126, gdzie przychodziły samochody bez silnika i bez kół.Montowany był własny, dwucylindrowy silnik typu bokser,o parametrach i osiągach lepszych niż Fiat 126 600. Pojemność skokowa wynosiła 643 cm3, moc 25 KM przy 4800 obr/min, maks. moment obrotowy 41 Nm przy 3000 obr/min, stopień sprężania 7,8. Silnik ten zapewniał wyraźnie lepsze osiągi niż 126p 600, bowiem do 80 km/h rozpędzał się w ok. 18,5 s zamiast 21,5, do 100 km/h w zaledwie 37 s zamiast 54 s. Prędkość maksymalna również wzrosła do ok. 115 km/h (126p - 105 km/h). Spalanie było wyższe o ok. pół litra na 100km. Samochód seryjnie wyposażony był w niezależne ogrzewanie benzynowe co miało wpływ na wyższą cenę o ok. 23%.
Fiat 126p produkowany był w czterech wersjach: Standard (650E), Special (650ES), Komfort (650EK) i w wersji dla inwalidów (650EI). Równolegle z silnikami o pojemności 650 cm³ produkowano 600 cm³[1].
Od listopada 1982 roku produkowano bardziej ekonomiczną wersję silnika 650: wyposażono ją w nowy typ gaźnika, tłumik szmerów ssania i trójkomorowy tłumik wydechu o zmniejszonych oporach przepływu. Ten pierwszy pakiet zmian ograniczał zużycie paliwa o 7%.. W czerwcu 1983 roku nastąpiły dalsze udoskonalenia silnika; zastosowano głowicę z nową komora spalania (stopień sprężania wzrósł do 8,0:1), nowy wałek rozrządu, lekko zmieniony kadłub silnika, a także aparat zapłonowy[1]. Samochody z tymi zmianami oznaczono symbolem 650E. Głowicę nowego typu znakowano "650E", zaś kadłub symbolem "E" Według producenta typ silnika 650E oznaczono 126 A1.076/E (numer silnika poprzedzony literami FSM)[3]
W kwietniu 1985 roku nastąpił facelifting nadwozia, wynikał on z potrzeby dostosowania samochodu do europejskich norm homologacyjnych[1].
Kolejna większa modernizacja odbyła się w 1994 roku, zmianom poddano nadwozie i instalację elektryczną[1]. W samochodzie zastosowano elektroniczny układ zapłonowy Nanoplex. Wzrosła niezawodność pojazdu i zmalało zużycie paliwa[1]. Zmodernizowany samochód nosił oznaczenie 126 el, ze wzbogaconym wyposażeniem 126 el SX.
Kolejna seria zmian odbyła się pod koniec 1996 roku. Główną różnicą było zastosowanie katalizatora. W modelu 126 elx zastosowano nowy gaźnik typu FOS 28 S1A1/300. Pod koniec 1998 roku wprowadzono zagłówki dla pasażerów tylnej kanapy[1].
22 września 2000 roku, po 27 latach produkcji, zakończono montaż „Malucha”, w Polsce powstało 3 318 674 egzemplarzy modelu[1].
Dane w tabeli[4] nie uwzględniają modelu Fiat 126 Bis wytwarzanego w latach 1987-1991 w Tychach.
| Rok | Bielsko-Biała | Tychy | Ogółem | Rok | Bielsko-Biała | Tychy | Ogółem | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1973 | 1 500 | – | 1 500 | 1987 | 62 505 | 117 805 | 180 310 | |
| 1974 | 10 007 | – | 10 007 | 1988 | 63 620 | 82 409 | 146 029 | |
| 1975 | 20 015 | 11 512 | 31 527 | 1989 | 64 001 | 85 759 | 149 760 | |
| 1976 | 21 503 | 60 126 | 81 629 | 1990 | 59 849 | 94 228 | 154 077 | |
| 1977 | 24 987 | 120 027 | 145 014 | 1991 | 47 419 | 70 088 | 117 507 | |
| 1978 | 23 955 | 162 681 | 186 636 | 1992 | 61 135 | – | 61 135 | |
| 1979 | 27 365 | 177 699 | 205 064 | 1993 | 69 549 | – | 69 549 | |
| 1980 | 33 291 | 181 141 | 214 432 | 1994 | 49 899 | – | 49 899 | |
| 1981 | 27 228 | 122 269 | 149 497 | 1995 | 54 947 | – | 54 947 | |
| 1982 | 33 503 | 122 879 | 156 382 | 1996 | 60 418 | – | 60 418 | |
| 1983 | 40 398 | 145 150 | 185 548 | 1997 | 47 392 | – | 47 392 | |
| 1984 | 51 729 | 143 296 | 195 025 | 1998 | 36 556 | – | 36 556 | |
| 1985 | 58 573 | 138 416 | 196 989 | 1999 | 28 444 | – | 28 444 | |
| 1986 | 60 137 | 140 503 | 200 640 | 2000 | 12 400 | – | 12 400 | |
| Ogółem | 1 152 325 | 1 975 988 | 3 128 313 |
Według innych danych w 2000 roku wytworzono 12 411 sztuk. W latach 1973-2000 wyprodukowano 3 318 674 egzemplarzy.
Polski Fiat 126p 650E
Typowe polskie osiedle z początku lat 80., Legnica 2004
Włoski Fiat 126, który nieznacznie różnił się od Polskiego Fiata 126p
Polski Fiat 126p, tył nadwozia
Polski Fiat 126p FL, deska rozdzielcza
Polski Fiat 126p, podwozie
Polski Fiat 126p
Fiat 126 „Maluch”
Fiat 126el
| rodzaj silnika | czterosuwowy, o zapłonie bateryjnym, chłodzony powietrzem |
| liczba cylindrów | 2 |
| pojemność skokowa | 594 cm³ / 652 cm³ / 652 - OBR SM |
| moc | 17 kW (23 KM) / 17,7 kW (24 KM) / 22 kW (30 KM) |
| prędkość obrotowa maksymalnej mocy | 4800 obr/min / 4500 obr/min / 5500 obr/min |
| maksymalny moment obrotowy/obroty/min | 39 Nm/3400 - wersja 600 / 42 Nm/3000 - wersja 650 / 47 Nm/3500 - wersja OBR SM |
| skrzynia biegów | mechaniczna 4-biegowa, biegi II, III, IV synchronizowane |
| masa samochodu gotowego do jazdy | 580 kg / 600 kg / 645 kg |
| obciążenie maksymalne | 320 kg lub 4 osoby + 40 kg |
| maksymalna masa przyczepy | 400 kg |
| z hamulcem | 400 kg |
| bez hamulca | 300 kg |
| zdolność pokonywania wzniesień | |
|---|---|
| I bieg | 25% |
| II bieg | 15% |
| III bieg | 8,5% |
| IV bieg | 4,5% |
| bieg wsteczny | 30% |
| prędkości (minimalne...maksymalne) | |
| 1 bieg | do 30 km/h |
| 2 bieg | 13...50 km/h |
| 3 bieg | 21...80 km/h / OBR ...100 km/h |
| 4 bieg | 80...105 km/h / OBR ...120 km/h |
| bieg wsteczny | do 25 km/h |
| hamulce | hydrauliczne, bębnowe działające na 4 koła o niezależnych obwodach kół przednich i tylnych. |
| chłodzenie | powietrzem, za pomocą dmuchawy promieniowej |
| średnie zużycie benzyny | 5,2...7,2 dm³/100 km |
| średnie zużycie oleju | 0,4...0,7 dm³/1000 km |
| pojemność zbiornika paliwa | 21 l |
Nowa wersja Fiata 126 została zaprezentowana jesienią 1987 roku na salonie samochodowym we Frankfurcie (robocza nazwa: „Fiat 126p restyling”). W konstrukcji dokonano około ośmiuset zmian, objęto nimi niemal wszystkie podzespoły, a ich opracowanie było w dużej mierze dziełem Polaków[6].
Samochód dzięki dodaniu trzecich drzwi charakteryzował się nadwoziem typu hatchback, zachowało ono wymiary pierwowzoru[6]. W trzecich drzwiach montowano szybę o większej wysokości poprawiając widoczność do tyłu[6]. Pojemność tylnego bagażnika wynosiła 110 dm³, po zdemontowaniu tylnej półki i złożeniu oparcia kanapy wzrastała do 480 dm³[6]. Pod przednią maską zamontowano nagrzewnicę włączoną w obieg cieczy chłodzącej silnik. Istotnych zmian dokonano w silniku. Kadłub, głowica oraz miska olejowa zostały wykonane przy użyciu stopów metali lekkich[6]. Średnicę tłoka zwiększono do 80 mm. W efekcie wzrosła objętość skokowa – do 704 cm³. Dzięki modyfikacjom podniesiono także stopień sprężania do 8,6[6]. Zmieniono również wymiary i kształt krzywek wałka rozrządu i zaworów dolotowych[6]. W układzie zasilania zastosowano nowy typ gaźnika[6]. W układzie smarowania wprowadzono nową pompę oleju z kołami zębatymi o wewnętrznym uzębieniu. Dzięki wszystkim modyfikacjom silnik osiągał moc maksymalną 18,5 kW/25,2 KM przy 4500 obr./min i maksymalny moment obrotowy 47 Nm przy 2000 obr./min. Zmianom poddano również tarczę sprzęgła, oprócz tego zmniejszono przełożenie przekładni głównej[6]. W samochodzie montowano większe koła jezdne oraz zębatkową przekładnię kierowniczą z samoczynną regulacją luzu międzyzębnego[6]. Fiat 126 Bis mógł rozpędzić się do 110 km/h, zużywając przy tym średnio 5,5 l benzyny na 100 km[6].Wg producenta kontrolne średnie zużycie paliwa przy jeździe ekonomicznej wynosi od 4,5 do 5,5 l/100km, przy prędkości 70 km/h 3,8 do 4,2 l/100km, a przy 90 km/h 4,2 do 4,8 l/100km. Silnik pojazdu umieszczony był w pozycji leżącej i mimo chłodzenia cieczą stosunkowo łatwo się przegrzewał.
Samochód Fiat 126 Bis produkowany był przez zakład FSM w Bielsku-Białej w latach 1987-1991, do chwili uruchomienia produkcji modelu Cinquecento[6] i przeniesienia tam produkcji wersji dwudrzwiowych.
Wyprodukowano 190 361 sztuk Fiatów 126 Bis[7]. W kolejnych latach było to[8]: 1987 – 24 198, 1988 – 60 416, 1989 – 58 157, 1990 – 35 605, 1991 – 11 985 sztuk.
Do produkcji nie wszedł ani pick-up, ani kombi, ani tym bardziej „maluch” z przednim napędem. W prawie 30-letniej historii Ośrodka Badawczo-Rozwojowego Samochodów Małolitrażowych w Bielsku było wiele interesujących pomysłów, lecz w większości nie wyszły one poza fazę prototypu.
Z chwilą uruchomienia seryjnej produkcji Malucha rozpoczęto prace nad wersjami pochodnymi tego samochodu. Nawiązano współpracę z warszawską Akademią Sztuk Pięknych, gdzie pod kierunkiem doc. Cezarego Nawrota opracowano projekty bryły samochodu dostawczego, samochodu wydłużonego oraz wersji kombi. Jako pierwszy do realizacji został skierowany furgon. Zmianie uległa tylna część pojazdu. Przestrzeń ładunkową przykryto sztywną nadbudową wykonaną z żywicy poliestrowej wzmocnionej włóknem szklanym. Jej obły kształt spowodował, że otrzymał on nazwę „Bombel”. Budowę prototypu rozpoczęto i zakończono w 1974 roku. Mimo umieszczenia z tyłu samochodu zespołu napędowego uzyskano przestrzeń ładunkową o objętości 1 m³. Miała ona dwa poziomy: górny o płaskiej powierzchni dostępny przez tylne drzwi i dolny, który tworzyła wnęka za przednimi fotelami. Między dachem a górnym poziomem rozpięta była siatka chroniąca kierowcę i pasażera przed możliwym przemieszczeniem się ładunku. Istniała możliwość łatwego zamontowania kanapy tylnej z PF 126p po usunięciu siatki i półki górnego poziomu. Ładowność „Bombla” wynosiła 300 kg. Wykonano również wersję tego pojazdu z dodatkowymi oknami bocznymi. Bomble były używane przez dział sportu FSM jako samochody serwisowe podczas wyścigów i rajdów.
W 1976 roku rozpoczęto prace nad samochodem PF 126p Kombi pod kierunkiem inżyniera Leopolda Kuhna. Zdecydowano się na szeroki zakres zmian – głównie w nadwoziu i silniku. Rozstaw osi zwiększono o 10 cm, a zwis tylny o 7 cm, przez co uzyskano więcej miejsca dla pasażerów tylnego siedzenia oraz dodatkową przestrzeń bagażową. Opracowano nową wersję silnika o poziomym układzie cylindrów, co pozwoliło na obniżenie głównej pokrywy komory silnika i powiększenie przestrzeni bagażowej. Silnik o objętości skokowej zwiększonej do 652 cm³ miał nową skrzynię korbową dostosowaną do poziomego układu cylindrów. Zmieniono większość zespołów osprzętu silnika takich jak gaźnik, pompa paliwa, filtr powietrza, pompa oleju, dmuchawa układu chłodzenia oraz aparat zapłonowy i tłumik. Powiększony został stopień sprężania. Nowy silnik osiągał moc 18,4 kW przy 4500 obr./min. Zmieniono również charakterystykę zawieszenia tylnych kół. Nadwozie o estetycznej sylwetce wyposażone zostało w unoszone do góry drzwi tylne. Objętość przestrzeni bagażowej za tylnym oparciem wynosiła 500 dm³, a po złożeniu kanapy tylnej wzrastała do 1000 dm³. Wydłużenie pojazdu spowodowało zwiększenie masy własnej do 630 kg. Ładowność dopuszczalna tej wersji „malucha”' wynosiła 4 osoby i 80 kg bagażu. Niekorzystny wpływ zwiększonej masy pojazdu na jego dynamikę zrekompensowany był wzrostem mocy silnika. Prędkość maksymalna modelu Combi wynosiła 105 km/h. Prototyp tego pojazdu zbudowany został w 1977.
W roku 1975 także włoscy konstruktorzy zaprojektowali model 126 w wersji combi, po dwóch latach produkcji modelu podstawowego zdecydowano o próbach wprowadzenia do produkcji dłuższej wersji zwanej „Giardiniera”. Miała to być kontynuacja zamysłu realizowanego przez Fiata w modelu Fiat 500 Giardiniera, czyli kombi, zaprezentowanego pierwszy raz w roku 1968, sprzedawanego również pod marką Autobianchi. W przypadku modelu 126 Combi zdecydowano o zastosowaniu synchronizacji wszystkich biegów, choć przewidywano pozostawienie silnika o pojemności 600 cm³ i mocy 23 KM. Do produkcji seryjnej nie doszło ze względu na wprowadzenie do oferty Fiata modelu 128 Combi. Zdjęcia Fiata 126 Giardiniera można zobaczyć w czasopiśmie QUATTRORUOTE, tam jednak widoczny jest wczesny model, wyposażony w felgi i hamulce starego typu. Kolejne fotografie zostały wykonane w roku 1980, a samochód na nich widoczny wyposażony jest już w zmodernizowany układ hamulcowy.
W roku 1975 w OBR SM wykonano pod kierunkiem mgr. inż. Wiesława Wiatraka prototyp wydłużonego malucha o nazwie „Long” (ang. długi). Zwiększono rozstaw osi i długość pojazdu o 100 mm. Zmiana ta wpłynęła na zwiększenie przestrzeni dla pasażerów siedzących z tyłu, a ponadto zmniejszyła się tendencja do tzw. galopowania samochodu. Powiększone wnętrze zachęcało do częstszego używania pojazdu z pełnym obciążeniem, wobec tego zastosowano silnik o zwiększonej mocy i wzmocniono zawieszenie kół tylnych. Silnik o objętości skokowej 0,594 dm³ osiągał moc 19 kW przy 4600 obr./min, tj. o 2 kW większą niż w modelu podstawowym. Zwiększono stopień sprężania, powiększono średnicę zaworów dolotowych oraz zmieniono fazy rozrządu i regulację gaźnika. Masa własna samochodu „Long” zwiększyła się do 610 kg, a mimo to właściwości dynamiczne uległy poprawie. Prędkość maksymalna wynosiła 110 km/h.
„Ryjek” z powodu nieproporcjonalnie wydłużonej maski. Umieszczenie zespołu napędowego w tylnej części samochodu Polski Fiat 126p ograniczało funkcjonalność pojazdu oraz utrudniało budowę wersji pochodnych. Postanowiono więc w OBR SM opracować samochód z przednim napędem przy założeniu maksymalnego wykorzystania elementów dotychczas produkowanego modelu. Prace nad tym samochodem rozpoczęto w maju 1977. Prowadzącym temat był mgr inż. Zdzisław Poździak. Przeniesienie do przodu układu napędowego spowodowało konieczność wydłużenia przedniej części pojazdu. Nawiązano współpracę z krakowską Akademią Sztuk Pięknych, gdzie pod kierunkiem dr. inż. Jerzego Ginalskiego opracowano projekty bryły tego samochodu. Nad konstrukcją nadwozia i podwozia pracowali inżynierowie: Bogdan Kocoń, Ryszard Węgrzyn, Ryszard Śmiertka, Zbigniew Michniowski oraz Lesław Dudek i Józef Nowak. Adaptacją zespołu napędowego typu 126 do nowego samochodu z przednim napędem kierował mgr inż. Jerzy Winogrodzki. W grudniu 1978 r. ukończono budowę pierwszego egzemplarza samochodu PF 126p-650 NP. Silnik umieszczony został wzdłużnie przed osią kół przednich. Przy stopniu sprężania 7,6:1 osiągał on moc 19,1 kW przy 4800 obr./min. W układzie chłodzenia zastosowano nową dmuchawę osiową. Zmianę kierunku obrotów zespołu napędowego, niezbędną z uwagi na jego odwrócenie o 180°, uzyskano przez umieszczenie koła talerzowego z drugiej strony zębnika przekładni głównej. Półosie napędowe wyposażono w równobieżne przeguby typu Bierfielda – Rzeppa. Przednie koła pojazdu zawieszone były niezależnie na zwrotnicach kolumnowych typu MacPherson współpracujących z dolnymi poprzecznymi wahaczami jednoramiennymi i sprężynami śrubowymi. W tylnym zawieszeniu zmieniono jedynie charakterystykę sprężyn i amortyzatorów teleskopowych. Zastosowano nową zębatkową przekładnię kierowniczą oraz hamulce tarczowe przy kołach przednich. Pierwszy prototyp miał nadwozie dwudrzwiowe ze zmienioną częścią przednią. Wydłużona pokrywa silnika zawieszona była na tylnej krawędzi. W tylnej części powstała przestrzeń bagażowa o objętości ok. 200 dm³. Wykonano też prototyp samochodu oznaczonego symbolem 126-650NP-C o nadwoziu trzydrzwiowym i składanej kanapie tylnej, przez co jeszcze bardziej wzrosły walory użytkowe tego modelu. Przy rozstawie osi powiększonym do 1960 mm długość samochodu wynosiła 3290 mm. Masa własna wzrosła do 630 kg, a w wersji 3-drzwiowej do 650 kg. Osiągi samochodów Polski Fiat 126-650NP były zbliżone do osiągów seryjnych „maluchów”. W późniejszym okresie prowadzenie tego tematu objął inż. L. Kuhn. W latach 1979-1981 zbudowano kilka dalszych samochodów tego typu z różnymi wersjami silnika, zmienionymi przełożeniami w skrzyni biegów i przekładni głównej oraz różnymi wariantami zawieszeń tylnych kół. Ostatnia wersja tego samochodu miała zmienioną stylizację tylnej części nadwozia. Podwyższono linię dachu, zastosowano szerokie drzwi tylne i nowe lampy zespolone w układzie poziomym.
Skrót LPT oznaczał „Lekki Pojazd Terenowy”. Ta odmiana Malucha powstała do zastosowań wojskowych. W latach 1979-1981 kilka egzemplarzy było testowanych w 16 Kołobrzeskim Batalionie Powietrznodesantowym w Krakowie. Wyprodukowano zaledwie kilkadziesiąt sztuk. Prototyp powstał w Koszalinie i został sprzedany w roku 1992 do Dretynka koło Miastka w woj. pomorskim. Pojazd ten miał elektryczną blokadę na środkową i tylną oś. Wersja „Amfibia” wyposażona była w śrubę do pływania. Napęd na śrubę można było podłączyć tylko poprzez środkową oś. Nadwozie wykonane było z włókna szklanego. W oplandekowanym dachu znajdowały się szyby z pleksi. Model ten miał trzy wycieraczki. Środkowa oś nie miała własnego zawieszenia. Przez to pojazd ten mógł się zawieszać na środkowej osi. Za przeniesienie napędu na osie odpowiadał łańcuch. Pojazd wyposażony był w dwie skrzynie biegów, pierwsza jak w oryginale. Druga zaś odwrócona, napędzała dwie osie i poprzez tę redukcję pojazd pokonywał strome wzniesienia. Hamulec ręczny hamował tylko środkową oś. LPT był siedmiomiejscowy – kierowca plus dwie poprzeczne ławki po trzy miejsca każda.
W latach 1979-1980 w Zakładzie Transportu Energetyki w Radomiu skonstruowano „Wszędołaza” – gruntowną przeróbkę Fiata 126p z gąsienicowym napędem i możliwością pływania.
Najbliższy realizacji był pomysł wstawienia do malucha silnika wysokoprężnego. W tym przypadku prowadzono już nawet analizy technologiczne. Idea zrodziła się w początku lat 80. – w epoce kartek na benzynę w Polsce. W grę wchodziły dwa przemysłowe silniki japońskiej firmy Kubota, chłodzone cieczą: trzy – o pojemności 600 cm i mocy 18KM i czterocylindrowy. Ostatecznie wybrano jednostkę większą. Z pojemności 800 cm³ osiągała ona moc 24 KM. Samochód z nią stał się nie tylko bardziej dynamiczny, ale i bardziej komfortowy ze względu na mniejsze drgania silnika. Mimo zaawansowania prac nie doszło do seryjnej produkcji, ponieważ japoński jen zaczął gwałtownie zwyżkować i całe przedsięwzięcie przestało mieć ekonomiczny sens.
Najmłodszym prototypem (który, wkrótce po powstaniu przeszedł do historii i stał się muzealnym eksponatem) jest Fiat 126 el w wersji kabriolet. OBR już wcześniej wykonywał auta bez dachu (na bazie wersji FL, produkowany od 1991 do 1995, dopuszczony do ruchu, wyprodukowano 507 sztuk), więc gdy Fiat zaczął produkcję modelu el, przygotowano też nowy kabriolet. W Unii Europejskiej zaczęły jednak obowiązywać zaostrzone normy hałasu, których ten samochód nie mógł już spełnić.
Jest to znakowarka, która malowała pasy na drogach. By dostosować Fiata 126p do tej funkcji, wycinano całość na wysokości dolnej krawędzi oraz pas przedni wraz z maską. Po zakończeniu kształtowania karoserii wyposażano PINGWINA w zbiornik na farbę, sprężarkę i pistolety natryskowe. Powstało około 20 PINGWINÓW[9].
W Polsce nazywany jest Maluchem lub małym Fiatem, w przeciwieństwie do Fiata 125p, zwanego dużym Fiatem.
W Albanii jest znany jako Kikirez. W Chorwacji i Serbii znany jest jako Peglica (zdrobnienie Pegla = „żelazko”), w Słowenii jako bolha („pchła”), Pici-poki (w luźnym tłumaczeniu jako „wolne i głośne”) lub Kalimero („karton”) – na wybrzeżu słoweńskim. W języku węgierskim, jest znany jako kispolszki („mały Polski”, 125p jest nazywany „nagypolszki”, co oznacza „duży Polski”), kispolák lub torpe-Polyak, gdzie „kis” oznacza małe, „torpe” karzeł, a „Polák” lub „Polyak” jest archaizmem określającym Polaków. Samochód miał tam też przydomek „egérkamion”, czyli „myszy ciężarówki”.
W Niemczech i Irlandii (i w Wielkiej Brytanii, jednak w mniejszym stopniu) Fiat 126 był znany jako „Bambino” (wł. „dziecko”)
Na Kubie jest znany jako „Polaquito”. W Chile jest znany jako „Bototo”.
.jpg)
W latach 1975-1992 wyeksportowano 897 316 Polskich Fiatów 126p. W czasach PRL był również sprzedawany w kraju za dewizy lub bony Banku PEKAO, w ramach tzw. eksportu wewnętrznego.
Polski Fiat 126p był eksportowany m.in. do Włoch, Jugosławii, RFN, Węgier, Francji, Chin, Wielkiej Brytanii, Czechosłowacji, Belgii, Bułgarii, Szwajcarii, Grecji, Austrii, Danii, Chile, Nowej Zelandii, Australii, Egiptu oraz na Cypr i Kubę.
Dane charakterystyczne: Opis i wartości liczbowe
| Miejsce przeznaczenia | Materiał eksploatacyjny | Pojemność |
|---|---|---|
| Zbiornik paliwa | Etylina 95 | 22,1 dm³ |
| Miska olejowa silnika z filtrem | Oleje silnikowe typu SE lub SD, klasy wg SAE zgodnie z zaleceniami podanymi w instrukcji obsługi | 2,35 dm³ |
| Obudowa bloku napędowego | Olej przekładniowy Hipol MF 80W/90 | 1,1 dm³ |
| Obudowa przekładni kierowniczej | Olej Hipol 15F wg SAE 90 EP lub smar K 854 | 0,12 dm³ |
| Układ hydrauliczny hamulców | Płyn hamulcowy R3 | 0,35 dm³ |
| Amortyzator przedni | Olej do amortyzatorów hydraulicznych | 0,13 dm³ |
| Amortyzator tylny | Olej do amortyzatorów hydraulicznych | 0,11 dm³ |
| Zbiornik spryskiwaczy szyb | Lazuron, Autowidol 4,0 Można stosować inne płyny dopuszczone przez producenta | 2,0 dm³ |
| Zbiornik i układ chłodzenia | Borygo, Paraflu (tylko wersja Fiat 126 Bis) | 4,5 dm³ |
| Chronologia samochodów produkowanych przez FSM i FAP od roku 1972 do czasów współczesnych | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Segment | Lata 1972-1979 | Lata 1980-1989 | Lata 1990-1999 | Lata 2000-2009 | 2010-2012 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 0 | 1 | 2 | |
| Najmniejsze | Polski Fiat 126p / Fiat 126 / Fiat 126 Maluch | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Fiat 126p Bis | Fiat 126 Cabrio | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Fiat Cinquecento | Fiat Seicento | Fiat 600 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Fiat Panda II | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Fiat 500 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Ford Ka II | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Małe | Syrena 104 / 105 / 105 L | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Fiat Uno II / Innocenti Mille | Lancia Ypsilon II | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Fiat Siena I | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Fiat Palio Weekend I | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Pickup | Syrena R20 / R20 L | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Dostawcze | Syrena 105 B Bosto | Fiat Cinquecento Van | Fiat Seicento Van | Fiat 600 Van | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Fiat Panda Van | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Prototypy | Beskid 106 · Syrena 104 Bosto · Syrena 105 F · Syrena R-20F · Syrena R-20M | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| « poprzednie — Chronologia samochodów Fiat na rynek europejski w latach 1940–1980 — następne » | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Segment | Lata 1940-1949 | Lata 1950-1959 | Lata 1960-1969 | Lata 1970-1979 | 1980 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 0 | |
| Najmniejsze | 500 | 126 ... | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ... Topolino | 600 | 133 | Panda | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Małe | 850 | 127 ... | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Kompaktowe | ... 1100 | 1100 | 128 | Ritmo ... | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 1200 | 1300 | 124 | 131 ... | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Klasa średnia | ... 1500 | 1400 | 1300/1500 | 125 | 132 ... | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ... 2800 | 1900 | 1800/2100 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Wyższa klasa średnia | 2300 | 130 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Sportowe | 8V | Pininfarina Spider | Dino | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 124 Coupe ... | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 850 Spider | X1/9 ... | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Terenowe | Campagnola (1101) | Campagnola (1107) ... | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Vany / Dostawcze | 600 Multipla | 850 Familiale | 900 ... | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Fiorino I ... | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Dostawcze | 600 T | 850 T | 900 T ... | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 1100 BLR / ELR / I / T | 238 ... | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 241 | 242 ... | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Daily* | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| * Iveco Daily pod marką Fiat | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| « poprzednie — Chronologia samochodów Fiat na rynek europejski od roku 1980 do czasów współczesnych | |||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Segment | Lata 1980-1989 | Lata 1990-1999 | Lata 2000-2009 | 2010-2012 | |||||||||||||||||||||||||||||
| 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 0 | 1 | 2 | |
| Najmniejsze | ... 126 | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| 126 Bis | 126 Cabrio | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Cinquecento | Seicento | 600 | |||||||||||||||||||||||||||||||
| Panda I | 500 | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Panda II | Panda III | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Małe | ... 127 | Uno I | Uno II | Punto I | Punto II | ||||||||||||||||||||||||||||
| Grande Punto | Punto Evo | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Siena I | Albea I | Albea II | |||||||||||||||||||||||||||||||
| Palio I | Palio II | Palio III | Palio IV | ||||||||||||||||||||||||||||||
| Kompaktowe | ... Ritmo | Tipo | Bravo/Brava | Stilo | Bravo II | ||||||||||||||||||||||||||||
| ... 131 | Regata | Tempra | Marea | Linea | |||||||||||||||||||||||||||||
| Klasa średnia | 132 | Argenta | Croma I | Croma II | |||||||||||||||||||||||||||||
| Coupé | Coupé | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Roadster | ... 124 Spider | Barchetta | |||||||||||||||||||||||||||||||
| Sportowe | ... X1/9 | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Terenowe/SUV | Sedici | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| ... Campagnola (1107) | Freemont | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Vany | Idea | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| ... 900 | Multipla I | Multipla II | |||||||||||||||||||||||||||||||
| Ulysse I | Ulysse II | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Vany/Dostawcze | ... Fiorino I | Fiorino II | Fiorino III | ||||||||||||||||||||||||||||||
| Doblò I | Doblò II | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Mały Pickup | Strada I | Strada II | Strada III | Strada IV | |||||||||||||||||||||||||||||
| Dostawcze | ... 900 T | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| ... 238 | |||||||||||||||||||||||||||||||||
| ... Daily* | |||||||||||||||||||||||||||||||||
| ... 242 | Talento | Scudo I | Scudo II | ||||||||||||||||||||||||||||||
| Ducato I | Ducato II | Ducato III | |||||||||||||||||||||||||||||||
| * Iveco Daily pod marką Fiat | |||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||
.jpg)
.jpg)
