 | Ten artykuł zawiera jedynie listę źródeł lub linki zewnętrzne, więc jego weryfikowalność pozostaje częściowo niejasna, z powodu niewystarczającej liczby przypisów umieszczonych w tekście artykułu. |
| Franciszek Niepokólczycki Teodor | |
 | |
 pułkownik | |
| Data i miejsce urodzenia | 27 października 1900 Żytomierz |
| Data i miejsce śmierci | 11 czerwca 1974 Warszawa |
| Przebieg służby | |
| Stanowiska | prezes ZG WiN, z-ca komendanta Kedywu |
| Główne wojny i bitwy | wojna obronna 1939 r., II wojna światowa, powstanie warszawskie |
| Odznaczenia | |
     | |
Franciszek Niepokólczycki, ps. "Teodor", "Szubert", "Franek", "Żejmian", "Halny" (ur. 27 października 1900 w Żytomierzu - zm. 11 czerwca 1974 w Warszawie) − pułkownik saperów Wojska Polskiego, żołnierz Armii Krajowej i powojennego podziemia antykomunistycznego, prezes WiN, więzień polityczny w okresie stalinowskim, kawaler Orderu Orła Białego.
Spis treści |
Od listopada 1918 był członkiem Polskiej Organizacji Wojskowej w Żytomierzu (KN-3). Podczas wojny polsko-bolszewickiej w 1920 walczył w oddziałach partyzanckich. W Wojsku Polskim służył od 1922 w 10 Pułku Saperów w Przemyślu i 3 Batalionie Saperów w Wilnie. Brał udział w wojnie obronnej 1939 jako dowódca 60 Batalionu Saperów, w składzie Armii "Modlin".
Po upadku Polski działał w konspiracji. Już 27 września 1939 przystąpił do Służby Zwycięstwu Polski, następnie w Związku Walki Zbrojnej.
5 października 1939 był dowódcą niezrealizowanego zamachu na Adolfa Hitlera podczas "defilady zwycięstwa" w Alejach Ujazdowskich. W 1940 został dowódcą Związku Odwetu ZWZ, zajmującego się walką bieżącą i sabotażem. Współorganizował następnie Kedyw Armii Krajowej, a w roku 1943 został zastępcą komendanta Kedywu (Augusta "Nila" Fieldorfa). Walczył w powstaniu warszawskim jako szef Wydziału Saperów Oddziału III Komendy Głównej AK, w stopniu pułkownika. Po kapitulacji powstania trafił do niewoli i do stycznia 1945 przebywał w Oflagu II C Woldenberg.
Po powrocie do Polski kontynuował działalność konspiracyjną, przeciw władzom komunistycznym. Pełnił funkcję zastępcy komendanta Obszaru "Południe" w Delegaturze Sił Zbrojnych, płk. Antoniego Sanojcy, a następnie prezesa Obszaru Południowego WiN. Od listopada 1945 był prezesem Zarządu Głównego WiN. Jako prezes WiN uznał zwierzchnictwo Rządu RP i podjął decyzję o rozszerzeniu działalności wywiadowczej dla potrzeb Sztabu Naczelnego Wodza w Londynie. Doprowadził do rozkwitu organizacji i przygotował Zrzeszenie do ewentualnej legalizacji.
22 października 1946 został aresztowany w Krakowie przez Urząd Bezpieczeństwa, rok później w procesie ZG WiN skazany na karę śmierci, zamienioną następnie na karę dożywotniego więzienia. Został zwolniony z więzienia po "odwilży" politycznej w grudniu 1956. Pracował następnie w spółdzielczości.
