Grejpfrut

Ten artykuł od 2012-04 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji.
Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte.
Aby uczynić artykuł weryfikowalnym, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach.

Grejpfrut

Systematyka^[1]
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Klad	rośliny naczyniowe
Klad	rośliny nasienne
Klasa	okrytonasienne
Klad	klad różowych
Rząd	mydleńcowce
Rodzina	rutowate
Rodzaj	cytrus
Gatunek	grejpfrut
Nazwa systematyczna
Citrus paradisi Macfad. Bot. Misc. 1:304. 1830
Synonimy
C. decumana var. racemosa Roem. C. pompelmos racemosus Risso et Poit. C. racemosa Marcovitch

Zdjęcia i grafiki w Commons

Zobacz hasło grejpfrut w Wikisłowniku

Porównanie owoców grejpfruta czerwonego i żółtego

Owoc grejpfruta czerwonego

Owoc grejpfruta żółtego

Grejpfrut (ang. grapefruit; Citrus paradisi) – gatunek wiecznie zielonej rośliny z rodziny rutowatych. Grejpfruty prawdopodobnie są mieszańcem pomarańczy olbrzymiej (Citrus maxima) z Archipelagu Malajskiego, z pomarańczą chińską (Citrus sinensis)^[2], przy czym pomarańcze chińskie prawdopodobnie są także krzyżówkami, aczkolwiek dużo wcześniejszymi, tychże pomarańczy olbrzymich z mandarynkami (Citrus reticulata). Grejpfruty sprowadzone zostały i zadomowione na wyspie Barbados w XVII w. przez kapitana Jamesa Shaddocka. Rejon Morza Karaibskiego stał się głównym obszarem ich uprawy. Obecnie roślina uprawiana jest w wielu krajach strefy podzwrotnikowej (m.in. USA: Floryda, Kalifornia). Daje plon 300 ton z hektara.

[edytuj] Morfologia

Pokrój: Drzewo osiągające 15 m wysokości.
Liście: Owalne, duże (ale mniejsze, niż u pomarańczy olbrzymiej), lśniące.
Kwiaty: Białe, duże, pojedyncze lub w gronach.
Owoc: Kulista jagoda, osiąga masę 200 – 500 g i średnicę do 15 cm. Owoc ma stosunkowo cienką skórkę i ściśle złączone segmenty, w smaku jest słodko-kwaśny z charakterystyczną nutą goryczki. W zależności od odmiany barwa owocu jest zmienna – od jasnożółtej, przez różową do czerwonej.

[edytuj] Zastosowanie

Sztuka kulinarna: owoce są jadalne na surowo, mają charakterystyczny, gorzki smak. W Europie i Ameryce uważany za smaczny, podczas gdy w Azji uznaje się go za niejadalny^{[potrzebne źródło]}. Sok używany jest do produkcji napojów orzeźwiających.
Roślina lecznicza. Owoc grejpfruta zawiera 90% wody, cukier, kwasy organiczne oraz witaminy z grupy B, a także spore ilości E i P. Posiada dużą ilość witaminy C (30-50 mg/ 100 g) i korzystnie wpływa na pracę jelit^{[potrzebne źródło]}. W miąższu występują karoteny – głównie likopen, warunkujący jego zabarwienie. Występuje także gorzki związek – naryngina. Związek ten jest odpowiedzialny za gorzki smak owocu, ale także za jego działanie lekko przeczyszczające, wspomagające przemianę materii.

[edytuj] Uprawa

Może być uprawiany w strefach 9-11^[3]. Wszystkie odmiany mogą być rozmnażane tylko wegetatywnie^[3]. Istnieją odmiany odporne na niewielkie przymrozki, np. `Marsh`, `Morrison Seedless`, `Golden Special`^[3]. Popularnie odmiany dzieli się na:

czerwone – smak gorzki, kwaśny, soczysty;
żółte – smak kwaśny, soczysty;
zielone – smak słodki, średnio soczysty.

Przez skrzyżowanie z mandarynką (Citrus reticulata) otrzymano mieszańca o nazwie tangelo^[2]. Przez skrzyżowanie z pomarańczą olbrzymią (Citrus maxima) otrzymano mieszańca sweetie.