Język tajwański (chin.: 臺灣語, POJ: tâi-oân-oē) – tajwańska odmiana języka minnan (dialekt hokkien), używana jako język ojczysty przez około 70% mieszkańców wyspy[1], głównie przez członków największej chińskiej grupy etnicznej, zwanej Hoklo lub Hō-ló. Języki min, w przeciwieństwie do innych języków chińskich, nie wywodzą się bezpośrednio z języka średniochińskiego[2], co może tłumaczyć fakt, że odmiana ta jest niemal zupełnie niezrozumiała dla użytkowników innych dialektów chińskich. Język tajwański jest za to niemal identyczny z dialektem Xiamen w Chinach.
Spis treści |
| Dwuwargowe | Przedniojęzykowe | Tylnojęzykowe | Krtaniowe | ||
|---|---|---|---|---|---|
| Nosowe | m /m/ | n /n/ | ng /ŋ/ | ||
| Zwarte | dźwięczne | b /b/ | g /ɡ/ | ||
| plain | p /p/ | t /t/ | k /k/ | h /ʔ/ | |
| przydechowe | ph /pʰ/ | th /tʰ/ | kh /kʰ/ | ||
| zwarto-szczelinowe | dźwięczne | j /dz/ | |||
| plain | ch /ts/ | ||||
| przydechowe | chh /tsʰ/ | ||||
| Szczelinowe | s /s/ | h /h,ç/ | |||
| Boczne | l /l/ | ||||
W przeciwieństwie do innych odmian języka chińskiego, w tajwańskim nie występują fonemy wargowo-zębowe.
Tajwański posiada nastepujące samogłoski:
| IPA | a | e | i | o/ɤ | ɔ | u | m | ŋ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Pe̍h-ōe-jī | a | e | i | o | o͘ | u | m | ng |
Według tradycyjnych kryteriów, tajwański posiada osiem tonów:
| Numer tonu | Nazwa | Zapis w POJ | Kontur w Tajpej | Opis | Kontur w Tainan | Opis |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | yin równy (陰平) | a | ˥ (55) | wysoki | ˦ (44) | wysoki |
| 2 (6) | rosnący (上聲) | á | ˥˩ (51) | opadający | ˥˧ (53) | wysoki opadający |
| 3 | yin wychodzący (陰去) | à | ˧˩ to ˨˩ (31~21) | niski opadający | ˩ (11) | niski |
| 4 | yin wchodzący (陰入) | ah | ˧˨ʔ (32) | średni zatrzymany | ˨˩ʔ (21) | niski zatrzymany |
| 5 | yang równy (陽平) | â | ˩˦ to ˨˦ (14~24) | rosnący | ˨˦ (25) | rosnący |
| 7 | yang wychodzący (陽去) | ā | ˧ (33) | średni | ˨ (22) | średni |
| 8 | yang wchodzący (陽入) | a̍h | ˦ʔ (4) | wysoki zatrzymany | ˥ʔ (5) | wysoki zatrzymany |