| Jeruzal | |
 Rynek | |
| Państwo |  Polska |
| Województwo | mazowieckie |
| Powiat | miński |
| Gmina | Mrozy |
| Liczba ludności | 410 |
| Strefa numeracyjna | (+48) 25 |
Położenie na mapie Polski   Jeruzal | |
| Na mapach: | |
 Multimedia w Wikimedia Commons | |
Jeruzal – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie mińskim, w gminie Mrozy.
Do 1954 roku siedziba wiejskiej gminy Jeruzal. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa siedleckiego.
Miejscowość jest siedzibą parafii św. Wojciecha należącej do dekanatu siennickiego diecezji warszawsko-praskiej.
Spis treści |
Wieś po raz pierwszy wzmiankowana w 1426 pod nazwą Żeliszew. Od XVI do XVIII wieku własność różnych rodzin szlacheckich: Oborskich, Głogowskich, Rudzińskich, Cieszkowskich. W 1533 Oborscy otrzymali przywilej na założenie tu miasta prywatnego; erygowano także parafię. Początkowo miasto funkcjonowało pod nazwami Żeliszew oraz Łukowiec. Pozbawiona podstaw gospodarczego rozwoju lokacja, położona w odległości zaledwie kilku kilometrów od 4 innych miast - Latowicza, Kuflewa, Seroczyna i Wodyń - nigdy się nie rozwinęła. W XVII w. miasto liczyło zaledwie 150 mieszkańców. Sytuacji nie zmieniło nadanie miejscowości nazwy Jeruzalem, która ostatecznie przekształciła się w dzisiejszą formę. W okresie kontrreformacji i po potopie szwedzkim miasto stanowiło lokalny ośrodek pielgrzymkowy. W 1810 Jeruzalem liczył jednak wciąż tylko 198 mieszkańców i około 1820 utracił ostatecznie prawa miejskie.
Wraz z założeniem parafii w XVI wieku wybudowano pierwszy kościół drewniany, który uległ zniszczeniu. Na jego miejscu, w latach 1757-1758 wzniesiono nowy kościół, który z małymi zmianami w trakcie przebudowy w XIX wieku, przetrwał do dnia dzisiejszego.
Kościół jest drewniany, rozmieszczony na planie krzyża z dobudowaną zakrystią. Dach dwuspadowy, kryty gontem. Między nawą a prezbiterium znajduje się charakterystyczny dla tego typu budownictwa łuk tęczowy a na nim krucyfiks oraz rzeźby Matki Boskiej i św. Jana z XVI wieku. Całe wnętrze bogato zdobione w stylu barokowym z elementami średniowiecznymi.
| |||||||||||
