Kalendarium morskie

Portal:
Żegluga

Kalendarium morskie – zbiór rocznic wydarzeń związanych z żeglugą, statkami i okrętownictwem. Zapoznaj się też z: Kalendarium okrętów.

Wydarzenia pogrupowane są miesiącami i ułożone rosnąco wg dnia miesiąca.

Spis treści

1 Styczeń
2 Luty
3 Marzec
4 Kwiecień
5 Maj
6 Czerwiec
7 Lipiec
8 Sierpień
9 Wrzesień
10 Październik
11 Listopad
12 Grudzień

[edytuj] Styczeń

Logo PLO na kominie transatlantyku TSS Stefan Batory

2 stycznia 1940 - ustanowienie na terenie Wielkiej Brytanii spółek Żegluga Polska S.A. i Polsko-Brytyjskie Towarzystwo Okrętowe S.A. (Polbryt)
2 stycznia 1951 - powstanie Polskich Linii Oceanicznych
2 stycznia 1951 - powstanie Polskiej Żeglugi Morskiej
10 stycznia 1965 - zatonięcie na Morzu Północnym polskiego statku MS Nysa; zginęło 18 osób
10 stycznia 1975 - w porcie Hanstholm (Dania) miała miejsce katastrofa trawlera firmy Dalmoru SS Brda; zginęło 10 osób
10 stycznia 1995 - śmierć Jerzego Micińskiego, popularyzatora tematyki morskiej i żeglugowej, wieloletniego redaktora naczelnego czasopisma Morze
14 stycznia 1993 - zatonięcie na Morzu Bałtyckim, niedaleko Rugii, w czasie rejsu ze Świnoujścia do Ystad polskiego promu MF Jan Heweliusz, zginęło 55 osób
20 stycznia 1983 - zatonięcie polskiego statku MS Kudowa Zdrój na Morzu Śródziemnym; zginęło 20 osób
25 stycznia 1967 - z Casablanki, na jachcie Opty, w samotny rejs dookoła świata wypływa Leonid Teliga
26 stycznia 2006 - chrzest i przekazanie armatorowi (Reederei Hermann Wulff) największego kontenerowca zbudowanego w Polsce (Stocznia Gdynia) - MS Charlotte Wulff (przemianowanego kilka dni później na MS Maersk Diadema)
30 stycznia 1945 - storpedowanie przez radziecki okręt podwodny i zatopienie na Bałtyku (na północ od Łeby) niemieckiego statku pasażerskiego MS Wilhelm Gustloff; zginęło od 6000 do 10000 osób, głównie uciekinierów z Prus Wschodnich
30 stycznia 1998 - podniesienie bandery na statku szkolno-badawczym Wyższej Szkoły Morskiej w Szczecinie MS Nawigator XXI
31 stycznia 2005 - na Bałtyku doszło do wypadku morskiego z udziałem MF Pomerania i szwedzkiego tankowca MT Rio Grande

[edytuj] Luty

MS Generał Grot-Rowecki

luty 1936 - w Stoczni Gdańskiej zwodowano holownik Tytan, zbudowany dla Żeglugi Polskiej i będący później najsilniejszym holownikiem w gdyńskim porcie
1 lutego 1947 - powstanie Polskiego Rejestru Statków sp. z o.o.
2 lutego 1976 - oddanie do eksploatacji pierwszego wybudowanego w Polsce (Stocznia Gdańska) statku typu RORO: MS Skulptor Konenkow - motorowca dla ZSRR
3 lutego 1957 - wydanie pierwszego numerów czasopism Bandera i Budownictwa Okrętowego
8 lutego 1985 - zatonięcie polskiego statku MS Busko Zdrój na Morzu Północnym; zginęły 24 osoby
10 lutego 1945 - storpedowanie przez radziecki okręt podwodny i zatopienie na Bałtyku (na północ od Ławicy Słupskiej) niemieckiego statku pasażerskiego MS Steuben; zginęło 3500 osób
11 lutego 2006 - w Stoczni Szczecińskiej Nowej zwodowano kadłub MS Timca - prototypowej jednostki con-ro budowanej dla holenderskiego armatora Spliethoff
15 lutego 1967 - utworzenie Technikum Rybołówstwa Morskiego w Kołobrzegu
24 lutego 1986 - podniesienie bandery na masowcu MS Generał Grot-Rowecki należącym do Polskiej Żeglugi Morskiej
24 lutego 2007 - 50 mil morskich na północ od Łeby na skutek pęknięcia poszycia chłodniowca MS Ocean Caroline jednostka zaczęła tonąć; przechył statku osiągnął 40 stopni, ewakuowano wszystkich 11 członków załogi, a statek uratowano przed zatonięciem
28 lutego 1936 - pierwszy rejs SS Pułaski (pod dowództwem kapitana Edwarda Pacewicza) na nowo otwartej linii pasażersko-towarowej z Gdyni do Rio de Janeiro, Buenos Aires, Santos, Montevideo i Vitorii

[edytuj] Marzec

Logo PŻB na kominie promu

1 marca 1937 - Dar Pomorza jako pierwszy polski statek opłynął Horn
1 marca 1976 - utworzenie Polskiej Żeglugi Bałtyckiej
1 marca 1996 - utworzenie spółki POL-Atlantic zajmującej się przewozami kontenerowymi na północnym Atlantyku
5 marca 1946 - zatonięcie na kanale La Manche frachtowca SS Kielce po kolizji z Lombardy
16 marca 1978 - katastrofa u wybrzeży Bretanii tankowca MT Amoco Cadiz w wyniku której rozlało się 223 000 ton ropy naftowej powodując skażenie ok. 230 km linii brzegowej
18 marca 1997 - zakupienie przez PŻB od Austal Ship katamaranu HSC Boomerang
19 marca 1956 - zatonięcie w Zatoce Biskajskiej, w wyniku przesunięcia się ładunku, drobnicowca MS Stalowa Wola
20 marca 1976 - wodowanie w Stoczni Gdańskiej MS Caribia Express - pierwszego kontenerowca zbudowanego w Polsce
20 marca 1978 - Krystyna Chojnowska-Liskiewicz na jachcie SY Mazurek ukończyła, jako pierwsza kobieta na świecie, samotny rejs dookoła świata; wyprawę rozpoczęła 20 marca 1976
24 marca 1989 - katastrofa w Zatoce Księcia Williama tankowca MT Exxon Valdez; od 11 do 35 milionów galonów rozlanej surowej ropy naftowej spowodowało skażenie ok. 1900 km linii brzegowej Alaski
24 marca 1997 - śmierć Tadeusza Grembowicza - dyrektora PLO i Chipolbroku, jednego z twórców PŻM i dyrektora departamentu żeglugi morskiej w Ministerstwie Żeglugi
29 marca 1996 - podniesienie bandery na MT Penelope - największym polskim statku do przewozu płynnej siarki

[edytuj] Kwiecień

TSS Stefan Batory

kwiecień 1936 - wejście do służby Tytana - największego polskiego polskiego holownika okresu międzywojennego
5 kwietnia 1952 - wodowanie TSS Maasdam, przemianowanego później na TSS Stefan Batory (złomowany 22 marca 2000 roku)
15 kwietnia 1912 - zatonięcie RMS Titanic - największego pasażerskiego parowca swoich czasów
16 kwietnia 1945 - zbombardowanie przez radzieckie lotnictwo, a następnie storpedowanie przez radziecki okręt podwodny u wybrzeży południowego cypla Mierzei Helskiej niemieckiego transportowca MS Goya przewożącego głównie uciekinierów z Prus Wschodnich; zginęło od 6000 do 7000 osób
21 kwietnia 1936 - MS Batory wyrusza w dziewiczy rejs (z Triestu do Gdyni)
25 kwietnia 1946 - uruchomienie pierwszego połączenia promowego pomiędzy Polską (Gdynia) a Szwecją (Trelleborg)
27 kwietnia 2000 - chrzest statku szkolno-badawczego Wyższej Szkoły Morskiej w Gdyni - MS Horyzont II

[edytuj] Maj

HMS Victory

1 maja 1976 - ORP Błyskawica przejmuje obowiązki muzeum od ORP Burza w Gdyni przy Skwerze Kościuszki
1 maja 1993 - powołanie, poprzez wyodrębnienie z Polskich Linii Oceanicznych, spółki żeglugowej POL-Levant
5 maja 2006 - utworzenie Ministerstwa Gospodarki Morskiej
7 maja 1765 - wodowanie statku HMS Victory, który po 6 latach budowy został zwodowany w Chatham Dockyard
9 maja 1955 - zatonięcie polskiego statku rybackiego MT Czubatka na Morzu Północnym; zginęło 14 osób
10 maja 2006 - w Dalian (Chiny) oddano do użytku COSCO Shipyard Group największy na świecie dok pływający o długości 340 m, szerokości 76 m, w którym można dokować statki o nośności do 300 000 ton
11 maja 1936 - pierwsze zawinięcie do Gdyni transatlantyku MS Batory
12 maja 1926 - do Gdyni wpłynął pierwszy polski statek towarowy: SS Wisła
15 maja 1940 - zatonięcie pod Bodø (Norwegia) MS Chrobrego
19 maja 2006 - Morze Bałtyckie zostało uznane za obszar SECA (Sulphur Oxide Emission Control Area) - teren kontroli emisji tlenku siarki określonej w konwencji MARPOL
23 maja 1946 - wprowadzenie do sprzedaży pierwszego numeru miesięcznika Żagle
24 maja 1997 - chrzest i wodowanie statku szkolno-badawczego Wyższej Szkoły Morskiej w Szczecinie MS Nawigator XXI
31 maja 2003 - na Bałtyku po kolizji z kontenerowcem MS Gdynia zatonął chiński statek MS Fu Shan Hai.

[edytuj] Czerwiec

1 czerwca 1926 - powołanie do działalności Polskiej Agencji Morskiej
14 czerwca 1945 - utworzenie przez Departament Morski Ministerstwa Przemysłu Zjednoczenia Stoczni Polskich z siedzibą w Gdańsku
15 czerwca 1966 - utworzenie Wyższej Szkoły Morskiej w Szczecinie poprzez połączenie Państwowej Szkoły Morskiej i Państwowej Szkoły Rybołówstwa Morskiego
28 czerwca 1936 - ukazanie się pierwszego numeru czasopisma Morskie Wiadomości Techniczne - pierwszego polskiego periodyku morskiego wydawanego przez Stowarzyszenie Techników Okrętowców Polskich

[edytuj] Lipiec

Lwów w 1923 roku

1 lipca 1952 - utworzenie przedsiębiorstwa pod nazwą Baza Remontowa - Ostrów z siedzibą w Gdańsku, które w listopadzie zmieniło nazwę na Gdańska Stocznia Remontowa
10 lipca 1936 - Stocznia Gdyńska ogłosiła samolikwidację spowodowaną nierentownością, brakiem wyposażenia i terenu do rozbudowy firmy
21 lipca 1920 - zakupienie przez Polskę Lwowa - pierwszego w jej dziejach żaglowego statku szkolnego
21 lipca 1936 - wodowanie w Cowes (Wielka Brytania) niszczyciela ORP Grom
25 lipca 1956 - pierwsza "podręcznikowa" kolizja radarowa (w której statki płynące kursami kolizyjnymi widziały się wzajemnie dzięki radarom, a mimo tego, za sprawą błędnych decyzji nawigatorów, nie uniknęły kolizji); katastrofa statku pasażerskiego Andrea Doria, która wydarzyła się w gęstej mgle, 60 mil od wyspy Nantucket u wybrzeży USA (mijanej przez statki pływające między Europą, a Nowym Jorkiem); o godz. 23:10, 25 lipca, 1956 r. w kadłub włoskiego transatlantyku wbił się, wzmocniony do żeglugi w lodach dziób statku pasażerskiego Stockholm; w kolizji zginęły 52 osoby; wszystkich pozostałych - 1662 pasażerów i członków załogi - zdołano uratować przez ewakuację włoskiej jednostki, zanim ta, następnego dnia po kolizji, wczesnym rankiem poszła na dno.

[edytuj] Sierpień

MS Piłsudski w Nowym Jorku

1 sierpnia 1975 - katastrofa promu w Gdańsku na Motławie; zginęło 18 osób
4 sierpnia 2006 - wodowanie w stoczni Akker Yards w Turku MS Liberty of the Seas, bliźniaczego wycieczkowca MS Freedom of the Seas - największego statku pasażerskiego na świecie
9 sierpnia 2006 - zmarł Jerzy Doerffer - animator polskiego okrętownictwa, profesor, pracownik naukowy Wydziału Oceanotechniki i Okrętownictwa Politechniki Gdańskiej, autor książek z dziedziny okrętownictwa
13 sierpnia 1923 - do Gdyni zawinął pierwszy oceaniczny statek - francuski SS Kentucky
19 sierpnia 1966 - zmarł kapitan Tadeusz Meissner - dawny dowódca SS Warszawy i MS Batorego
22 sierpnia 1935 - przekazanie polskiemu armatorowi GAL MS Piłsudskiego - pierwszego polskiego transatlantyku
25 sierpnia 1986 - zatonięcie na Zatoce Biskajskiej drobnicowca MS Sopot; dzięki akcji ratowniczej uratowano całą załogę
28 sierpnia 1938 - w Stoczni Gdyńskiej położono stępkę pod drobnicowiec SS Olza, pierwszy statek pełnomorski budowany w II RP w Gdyni

[edytuj] Wrzesień

1 września 1991 - powstanie, poprzez wyodrębnienie z PLO, firmy żeglugowej Euroafrica Linie Żeglugowe
7 września 1946 - utworzenie Kapitanatu Portu w Szczecinie
8 września 1923 - Katastrofa przy Przylądku Honda, najpoważniejsza katastrofa Marynarki Wojennej Stanów Zjednoczonych w czasach pokojowych.
10 września 2000 - zatonięcie, po zderzeniu z MV Lady Elana, jachtu żaglowego SY Bieszczady; zginęło 7 osób
19 września 1946 - zatonięcie podczas sztormu w okolicach Karwi holownika Atlas; zginęło 11 osób
20 września 1941 - podniesienie bandery na SS Paderewski
22 września 1956 - odbyło się pierwsze boczne wodowanie w Stoczni Gdańskiej. Wodowaną jednostką był radziecki trawler Zielonodolsk z serii B-14.
25 września 2003 - wodowanie RMS Queen Mary 2 - najdłuższego statku pasażerskiego w historii żeglugi
26 września 1934 - wodowanie RMS Queen Mary - drugiego pod względem wielkości statku pasażerskiego swoich czasów
28 września 1994 - na Bałtyku zatonął w czasie sztormu prom Estonia - śmierć poniosły 852 osoby.
30 września 1926 - przybicie pierwszego statku (Pologne) do nowo wybudowanego nabrzeża w Gdyni

[edytuj] Październik

4 października 1956 - zatonięcie polskiego statku rybackiego Cyranka na Morzu Północnym; zginęło 12 osób
19 października 1947 - utworzenie z sąsiadujących Stoczni Nr 1 i Stoczni Nr 2 Stoczni Gdańskiej
21 października 1805 - zmarł Horatio Nelson najsłynniejszy admirał w historii floty brytyjskiej, który dwukrotnie pokonał flotę Francji.
29 października 1932 - wodowanie SS Normandie - największego ówcześnie statku pasażerskiego

[edytuj] Listopad

SS Sołdek

1 listopada 2006 - na Bałtyku w czasie sztormu tonie szwedzki statek Finnbrich - 2 ofiary śmiertelne.
6 listopada 1926 - w porcie w Gdyni rozpoczął pracę pierwszy żuraw portowy
6 listopada 1948 - wodowanie w Stoczni Gdańskiej pierwszego zbudowanego w powojennej Polsce statku - rudowęglowca SS Sołdek.
6 listopada 1956 - podniesienie bandery na MS Marceli Nowotko - pierwszym drobnicowcu z dziesięciotysięczników typu B-54
14 listopada 1863 - wodowanie statku Star of India w stoczni Gibson.
19 listopada 2002 - zatonięcie 250 km od wybrzeży Galicji tankowca MT Prestige; w czasie katastrofy przewoził 77 000 ton ropy naftowej; w efekcie tej katastrofy Unia Europejska wydała zakaz wpływania do portów państw członkowskich tankowców z pojedynczym poszyciem
25 listopada 1961 - przyjęcie do służby USS Enterprise - pierwszego amerykańskiego lotniskowca o napędzie atomowym
26 listopada 1939 - zatonięcie w okolicach Newcastle polskiego transatlantyku MS Piłsudski

[edytuj] Grudzień

MS Piłsudski w Nowym Jorku

13 grudnia 1961 - wybuch i pożar na MS Maria Konopnicka będącym w końcowej fazie budowy w Stoczni Gdańskiej; zginęło 22 stoczniowców
14 grudnia 1946 - rozpoczęcie nadawania przez radiostację Dowództwa Marynarki Wojennej w Gdyni codziennych komunikatów meteorologicznych
18 grudnia 1926 - oddanie do użytku Nabrzeża Szwedzkiego w Gdyni
18 grudnia 1976 - zderzenie drobnicowca MS Westerplatte z niemieckim MS Wedel; w wyniku zdarzenia statek niemiecki zatonął, a 4 osoby zginęły
19 grudnia 1934 - wodowanie najnowocześniejszego polskiego statku pasażerskiego swoich czasów - MS Piłsudski
23 grudnia 1966 - zakupienie przez PŻM promu MS Finndana, który w barwach polskiego armatora pływał jako MF Gryf na trasie Świnoujście - Ystad
23 grudnia 1986 - przekazanie Marynarce Wojennej ORP Kaszub - największego okrętu bojowego zbudowanego w Polsce (w Stoczni Północnej)
29 grudnia 1926 - utworzenie przedsiębiorstwa Żegluga Polska z siedzibą w Gdyni
30 grudnia 1942 - storpedowanie przez U-Boota U-214 i zatonięcie na Morzu Karaibskim SS Paderewskiego