| Kirjat Szmona קריית שמונה | |||
| |||
| Dewiza: brak | |||
| Państwo |  Izrael | ||
| Dystrykt | Dystrykt Północny | ||
| Burmistrz | Haim Barvivai | ||
| Powierzchnia | 10 km² | ||
| Wysokość | 90 m n.p.m. | ||
| Ludność (2006) • liczba ludności • gęstość | 22 100 2 210 os./km² | ||
| Nr kierunkowy | +972 4 | ||
| Miasta partnerskie |  Nancy, Francja Memmingen, Niemcy | ||
Położenie na mapie Izraela   Kirjat Szmona קריית שמונה | |||
| Na mapach: | |||
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons | |||
Kirjat Szmona (hebr. קריית שמונה; arab. كريات شمونة; oficjalna pisownia w ang. Qiryat Shemona lub Kiryat Shmona; pol. Miasto Ośmiu) - miasto w Dystrykcie Północnym, w Izraelu.
Spis treści |
Miasto jest położone w Górnej Galilei, w północnej krawędzi Doliny Hula, w pobliżu granicy z Libanem.
Zgodnie z danymi Izraelskiego Centrum Danych Statystycznych w 2006 roku w mieście żyło 22,1 tys. mieszkańców, w tym 97,9% Żydzi[1]. Cechą charakterystyczną miasta jest to, że większość jego mieszkańców pochodzi z Afryki Północnej.
Populacja miasta pod względem wieku (dane z 2006):
| Wiek (w latach) | Procent populacji w % |
|---|---|
| 0-4 | 8,1% |
| 5-9 | 7,7% |
| 10-14 | 7,5% |
| 15-19 | 7,9% |
| 20-29 | 19,3% |
| 30-44 | 18,8% |
| 45-59 | 18,4% |
| ponad 60 | 12,3% |
Źródło danych: Central Bureau of Statistics.
Pierwotnie w miejscu tym znajdowała się arabska wioska Al-Khalisa. Podczas Wojny domowej w Mandacie Palestyny na przełomie 1947 i 1948 rejon wioski zajęły siły Arabskiej Armii Wyzwoleńczej. Gdy 10 maja 1948 żydowska organizacja Hagana zdobyła pobliskie miasto Safed, większość tutejszych mieszkańców w panice uciekło w kierunku Libanu. Dzień później do wioski al-Khalisa wkroczyły siły Hagany, które po krótkim starciu wyparły stąd oddział Arabskiej Armii Wyzwoleńczej. Następnie Izraelczycy wyburzyli tutejsze domy[2].
Współczesna osada Kirjat Szmona została założona w 1949. Nazywała się ona wówczas Kiryat Josef[3]. W 1950 utworzono tutaj obóz dla imigrantów, którzy pracowali głównie w rolnictwie. Obóz dla przesiedleńców rozrósł się z czasem w małą osadę, której nadano nazwę Kiryat Szmona[4].
W 1974 otrzymało ono prawa miejskie.
Przez wiele lat miasto miało charakter miasta frontowego, ponieważ bardzo często padało ofiarą ostrzału rakietowego ze strony szyickiego Hezbollahu z południowego Libanu. Z tego powodu miasto zdobyło przezwisko "Kiryat Katiusza", a większość tutejszych domów wyposażono w schrony dla ludności cywilnej.
11 kwietnia 1974 trzech palestyńskich terrorystów z Ludowego Frontu Wyzwolenia Palestyny przekroczyło granicę libańską i izraelską zajmując dom mieszkalny w Kirjat Szmona (zabili 18 mieszkańców, w tym 9 dzieci). Wydarzenie to przeszło do historii jako Masakra w Kiryat Szmona.
W kwietniu 1996 terroryści z Hezbollahu wystrzelili około 50 rakiet Katiusza, które spadły na Kirjat Szmona raniąc 10 osób. Do następnych ostrzałów doszło w latach 1997-1998, 2002 i w grudniu 2005[5].
Podczas Drugiej wojny libańskiej 2006 Siły Powietrzne Izraela wstrzymały wszelkie loty cywilne w rejonie granicy z Libanem. Gdy 12 lipca rozpoczął się ostrzał rakietowy terytorium Izraela, władze wojskowe przeprowadziły ewakuację około 80% mieszkańców Kiryat Szmona na południe kraju. Ci, którzy pozostali, przez cały czas wojny przebywali w schronach przeciwbombowych. Kiryat Szmona ucierpiało najbardziej ze wszystkich miast Izraela. W ciągu miesiąca spadło na nie 945 rakiet. Pięć miejscowych szkół zostało uszkodzonych. W rożnym stopniu zniszczeniu uległo około 2 tys. mieszkań[6]. Kalendarium ostrzału wygląda jak poniżej:
Nazwa miasta Kirjat Szmona oznacza Miasto Ośmiu, i upamiętnia śmierć ośmiu żydowskich osadników, którzy zginęli w marcu 1920 broniąc pobliskiej osady Tel Chaj (hebr. תל חי) podczas arabskiej napaści. Wśród poległych znajdował się bohater syjonistów Josef Trumpeldor. Ich groby znajdują się w Tel Hai. Napastnicy pochodzili z arabskiej wioski Halsa, którą podczas Wojny o Niepodległość 1948 zajęli Izraelczycy.
W Kirjat Szmona znajduje się 9 szkół podstawowych i 6 szkół średnich, w których ogółem uczy się ponad 4 tys. uczniów.
W mieście działa klub piłkarski Hapoel Ironi Kiryat Shmona F.C., który w 2007 awansował do I ligi (Ligat ha'Al)[7]. Klub posiada własny stadion w Kiryat Szmona, który może pomieścić 2,5 tys. widzów. W sezonie 2011/2012 na pięć kolejek przed zakończeniem rozgrywek zapewnił sobie pierwsze w historii klubu mistrzostwo Izraela w piłce nożnej.
W ostatnim czasie dużą popularność zdobyły spływy kajakami lub tratwami po rzece Jordan, które rozpoczynają się w kibucu Beit Hillel i kończą w kibucu Agorshim. W pobliskim kibucu Kfar Giladi znajduje się nowoczesny basen pływacki.
W Kirjat Szmona znajdują się liczne zakłady przemysłowe specjalizujące się technice informacyjnej, sprzęcie elektronicznym i rolniczym. Miasto wykorzystuje swoje położenie do rozwijania turystyki. Kolej linowa umożliwia łatwe dostanie się do wyżej położonego kibucu Manara i zwiedzanie masywu górskiego. Rozbudowano tam centrum turystyczne z hotelami i torem saneczkowym.
Zgodnie z danymi Izraelskiego Centrum Danych Statystycznych w Kirjat Szmona w 2000 było 8 303 zatrudnionych pracowników i 467 pracujących na własny rachunek. Pracownicy otrzymujący stałe pensje zarabiali w 2000 średnio 4 306 NIS, i otrzymali w ciągu roku podwyżki średnio o 4,6%. Przy czym mężczyźni zarabiali średnio 5 443 NIS (podwyżka o 7,1%), a kobiety zarabiały średnio 3 065 NIS (obniżka o -2,2%). W przypadku osób pracujących na własny rachunek średnie dochody wyniosły 6 769 NIS. W 2000 roku w Kiryat Szmona było 564 osób otrzymujących zasiłek dla bezrobotnych i 1 655 osób otrzymujących świadczenia gwarantowane.
W bezpośrednim sąsiedztwie miasta znajduje się port lotniczy Kiryat Szmona, które jednak z powodów bezpieczeństwa (zagrożenie ostrzałem z terytorium Libanu) jest zamknięte dla dużych samolotów pasażerskich[8]. Połączenia lotnicze utrzymują jedynie małe samoloty linii Tamir. Natomiast izraelska linia lotnicza Arkia utrzymuje połączenia do odległego o 40 km na południe portu lotniczego Rosz Pina.
Głównym środkiem transportu w Kirjat Szmona są autobusy - linie korporacji Egged.
