Księga Jeremiasza (יִרְמְיָהוּ Yirməyāhū)[Jr lub Jer] - księga zaliczana do ksiąg prorockich Starego Testamentu. Jej autorstwo przypisuje się tradycyjnie Jeremiaszowi, datując przy tym wiek jej spisania na VI wiek p.n.e.. Pierwotnie została spisana w języku hebrajskim na terenie dawnej Judy i Egiptu. Opisuje dzieje związane z Jeremiaszem oraz orędzie, które przekazał mu Bóg Jahwe.
Spis treści |
Współcześnie księga ta jest w Biblii podzielona na 52 rozdziały. Alternatywnie można ją podzielić na 23 odrębne części składające się na 5 "ksiąg".
W Egipcie Jeremiasz najprawdopodobniej dopisał trzy części: (1.) rozdz. 37-39; (2.) 40-43 oraz (3.) rozdz. 44.
Rozdziały 50 i 51 zawierają wypowiedzi przeciw Babilonowi, a ostatni rozdział, 52, jest opisem zburzenia Jerozolimy i uprowadzenia Żydów do niewoli babilońskiej.
Powyższy dość skomplikowany podział księgi Jeremiasza wynika z braku chronologii w jej spisaniu. Obejmuje ona przy tym okres ok. 30 lat, występują w niej liczne powtórzenia. Nie jest wiadome kiedy ani w jakich okolicznościach księga ta została ostatecznie skompletowana w znanej nam dzisiaj formie.
Główne proroctwa mesjańskie w księdze Jeremiasza znajdują się w następujących fragmentach: 23:1-8; 31:31-40 oraz 33:14-26.
Wersja księgi Jeremiasza, która znajduje się w Septuagincie jest różna (krótsza) od innych wersji. Septuaginta omija m.in. następujące fragmenty: 10:6-8; 27:19-22; 29:16-20; 33:14-26; 39:4-13; 52:2, 3, 15, 28-30. W sumie zostaje pominiętych około 2,700 słów, które znajdujemy w tekście masoreckim.
Księgę Jeremiasza znaleziono także w Zwojach znad Morza Martwego w grocie 4 w Qumran. Jeden z tekstów zawiera hebrajski tekst wersji, którą znajdujemy w Septuagincie. Może to wyjaśniać skąd wzięła się różnica, którą znajdujemy w Septuagincie - wcześniej sądzono, że wynikła ona z błędów lub zmian dokonanych podczas tłumaczenia, teraz powszechniej uważa się, że zmian dokonano już w wersjach masoreckich, bądź też że od początku istniały dwie różne wersje tej księgi.
Biorąc pod uwagę powyższe informacje, istnieją trzy główne koncepcje co do autorstwa i oryginalności poszczególnych fragmentów księgi Jeremiasza:
Należy przy tym zaznaczyć, że różnice, które znajdują się tekstach, najczęściej są powtórzeniami i ich umieszczenie lub pominięcie nie niesie za sobą większego znaczenia, a w szczególności nie powoduje implikacji teologicznych czy historycznych. Może to wyjaśniać motywy dokonywanych zmian - najprawdopodobniej chęć uproszczenia księgi lub też odwrotnie - poszerzenia, podkreślenia poszczególnych (ważnych dla redaktora) fragmentów orędzia.
| |||||||||||||||||
