| Lentinula edodes | |
|---|---|
 | |
| Systematyka[1] | |
| Królestwo | grzyby |
| Gromada | podstawczaki |
| Klasa | pieczarniaki |
| Rząd | pieczarkowce |
| Rodzina | twardzioszkowate |
| Rodzaj | Lentinula |
| Gatunek | Lentinula edodes |
| Nazwa systematyczna | |
| Lentinula edodes (Berk.) Pegler[2] Kavaka 3: 20, 1976 | |
 Systematyka w Wikispecies | |
 Zdjęcia i grafiki w Commons | |
Lentinula edodes (Berk.) Pegler – gatunek grzybów należący do rodziny twardzioszkowatych (Marasmiaceae). We wcześniejszych klasyfikacjach zaliczany był do rodzaju Lentinus jako twardziak japoński (występujący także pod nazwami twardziak uprawny i 'shii-take).
Brązowy lub brązowawy grzyb o kapeluszu dochodzącym do 20 cm średnicy i trzonie 3-4 cm grubości. Kolor trzony jasnoczerwonobrązowy z łuskami nieco ciemniejszymi w górnej części powierzchni. Hymenofor białawy, gęsty i szeroki, w późniejszym okresie przechodzący w czerwonawą plamistość. Miąższ biały w smaku lekko kwaskowatym.
Występuje na terenach Azji Wschodniej, w Chinach, Japonii, na Półwyspie Indochińskim. W Chinach i Japonii grzyb ten jest grzybem uprawianym w szklarniach i na wolnym powietrzu. W Europie podjęto próby uprawy w Eberswalde w Niemczech jeszcze przed II wojną światową. Uprawia się go na martwych kłodach drzewnych. Owocniki wyrastają w grupach, na martwym drewnie liściastym (Carpinus, Castanea, Fagus, Pasania, Quercus).
Twardziaki japońskie nadają się do spożycia w stanie świeżym, suszonym, nadają się do marynowania. Grzyby shitake należy poddawać obróbce cieplnej bardzo krótko gdyż w przeciwnym razie twardnieją. Grzyby te zmniejszają zawartość cholesterolu w organizmie i przeciwdziałają stwardnieniu tętnic. W Polsce jest rzadko spotykany ale na świecie cieszy się popularnością ze względu na swój specyficzny smak i właściwości lecznicze. W Japonii jest od kilkuset lat stosowany do leczenia m.in. guzów, przeziębienia, chorób serca, wysokiego ciśnienia, otyłości, problemów seksualnych i problemów powodowanych starzeniem się. Przeciwnowotworowe działanie grzyba shiitake zostało udowodnione już w latach 60. dzięki eksperymentom przeprowadzanych w Krajowym Instytucie Badania Raka w Tokio[potrzebne źródło]. Obecnie coraz częściej wraz z chemioterapią stosuje się wyciąg z shiitake przy leczeniu nowotworów, by zmniejszyć toksyczne działanie leków na zdrowe komórki oraz na system immunologiczny[potrzebne źródło]. Shiitake są jednym z głównych składników diety Genmai-Saishoku.
(na podstawie Species Fungorum[2])
