Pociąg Pancerny "Lis-Kula" eks-"Pepetrójka" (Nr 3) - pociąg pancerny Wojska Polskiego.
Spis treści |
Pociąg zbudowany został 26 listopada 1918 w Głównych Warsztatach Kolejowych we Lwowie i nazwany "Lwowianin", lecz nazwa ta nie przyjęła się. Po kilku dniach załoga pociągu ochrzciła go mianem "Pepetrójka", od numeru - Pociąg Pancerny Nr 3 (P.P. 3). 5 kwietnia 1919 Minister Spraw Wojskowych "dla uczczenia pamięci poległego na polu chwały podpułkownika Lis-Kuli" przemianował pociąg pancerny "Pepetrójka" na "Podpułkownik Lis-Kula" [1].
Pociąg uzbrojony był w armaty i 8, a później 16 karabinów maszynowych. Wagony opancerzone zostały blachą i workami z piaskiem. Obsadę opancerzonego parowozu stanowili lwowscy kolejarze. W składzie załogi pociągu znajdował się pluton wypadowy. Dowódcą pociągu został por. Orzechowski.
W ocenie Czesława Mączyńskiego, komendanta naczelnego obrony Lwowa, "pociąg pancerny przedstawiał ostatni wyraz techniki bojowej (...) mógł znakomicie spełniać zadanie obronne i czynne-ofensywne".
W czasie wojny z Ukraińcami załoga pociągu walczyła między innymi w obronie Lwowa. Następnie toczyła boje w trakcie wojny z bolszewikami. 2 marca 1921 pociąg został zlikwidowany.
Odznaka pamiątkowa Pociągu Pancernego Nr 3 "Pepetrójka" - owalna o wymarach 38x53 mm, tłoczona w blasze miedzianej, obustronnie srebrzona, lekko wypukła. Grubość blachy 1 mm. Wewnątrz owalu u góry napis: "Pepe-trójka" a u dołu daty: 19. XI. 1918 - 30. IV. 1919. W środku stojące na torze kolejowym – parowóz opancerzony i tender. W tle panorama Lwowa. Na parowozie napisy: "PP3" i "Lwów". Odznaka przykręcana na śrubie[2]..
Inna wersja odznaki - wykonana z szarego metalu, srebrzona, lekko oksydowana, owalna 60x45 mm. Wykonana w pracowni Ungera we Lwowie. Owal odznaki obwiedziony na brzegach podwójnym paskiem, mieści wyobrażenie pociągu pancernego na torze. W dali panorama Lwowa. Ponad nią, wzdłuż brzegu napis: "Pepetrójka". U dołu daty: 19.XI.l918 .- 30.IV.l919[2]...