| Lubliniec | |||
 Rynek Główny | |||
| |||
| Państwo |  Polska | ||
| Województwo | śląskie | ||
| Powiat | lubliniecki | ||
| Gmina | gmina miejska | ||
| Założono | 1272 | ||
| Prawa miejskie | 1300[1] | ||
| Burmistrz | Edward Maniura | ||
| Powierzchnia | 89,36 km² | ||
| Wysokość | 260 m n.p.m. | ||
| Ludność (2010) • liczba • gęstość | 24 125 270,2 os./km² | ||
| Strefa numeracyjna | (+48) 34 | ||
| Kod pocztowy | 42-700 do 42-715 | ||
| Tablice rejestracyjne | SLU | ||
Położenie na mapie Polski   Lubliniec | |||
| Na mapach: | |||
| TERC (TERYT) | 2243307011 | ||
| Hasło promocyjne: Lubliniec – Bo lubię to miasto | |||
Urząd miejski ul. Paderewskiego 542-700 Lubliniec | |||
 Multimedia w Wikimedia Commons | |||
 Hasło Lubliniec w Wikisłowniku | |||
| Strona internetowa | |||
Lubliniec (śl. Lublynec, niem. Lublinitz) – miasto w województwie śląskim, siedziba powiatu lublinieckiego. Położone nad rzekami Lublinicą oraz Małą Panwią. Główny ośrodek gospodarczy, turystyczny, kulturalny, edukacyjny i przemysłowy ziemi lublinieckiej oraz drugi co do wielkości (po Częstochowie) w północnej częsci województwa śląskiego. Jedno z najstarszych miast Śląska, główne miasto Równiny Opolskiej oraz umowna stolica Śląska Białego.
Według danych z 31 grudnia 2010 r. miasto miało 24 125 mieszkańców[2].
Obecnie ośrodek przemysłu chemicznego (wykładziny PCW i włókniny), włókienniczego, lekkiego, obuwniczego, elektromaszynowego, drzewnego, materiałów budowlanych i spożywczego.
Według danych z 1 stycznia 2010 r. powierzchnia miasta wynosiła 89,36 km²[3]. Miasto stanowi 10,9% powierzchni powiatu lublinieckiego.
Według danych z roku 2002 Lubliniec ma obszar ok. 89,8 km², w tym: użytki rolne 20%, użytki leśne 70%[4].
Sąsiednie gminy: Kochanowice, Koszęcin, Krupski Młyn, Pawonków, Tworóg.
Od czasów powojennych miasto przynależało do województwa katowickiego. Po reformie administracyjnej z 1975 r. utraciwszy rangę miasta powiatowego, Lubliniec znalazł się w granicach administracyjnych województwa częstochowskiego. W styczniu 1999 r. po kolejnym podziale administracyjnym przeprowadzonym przez rząd Jerzego Buzka, odzyskując status miasta powiatowego, Lubliniec powrócił do województwa śląskiego.
Średnia temp. roczna w Lublińcu waha się od 8,0 °C do 8,3 °C. Występuje znaczna amplituda opadów od 410 do 839 mm rocznie. Okres wegetacyjny wynosi ok. 220 dni.[potrzebne źródło]
Miasto znajduje się wysokości 260 m n.p.m.[potrzebne źródło]
Przez miasto przepływają takie cieki jak: Lublinica, Mała Panew, Leśnica, Rokitnica, Potok Steblowski, Potok Droniowicki.
Stawy na terenie miasta:
Dookoła Lublińca rozciągają się Lasy Lublinieckie należące do największych kompleksów leśnych w Polsce. Sięgają one aż po Opole, Bytom, Zawiercie i za Częstochowę. W pobliżu Lublińca znajduje się Park Krajobrazowy Lasy nad Górną Liswartą.
 | Ta sekcja od 2011-04 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić sekcję weryfikowalną, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
Wykaz zarejestrowanych pomników przyrody na terenie Lublińca:
Lubliniec został założony na szlaku handlowym z Wrocławia do Krakowa prawdopodobnie w 1272 przez księcia Władysława opolskiego. W 1277 rozpoczęła się budowa miejskiego ratusza oraz kościoła pw. św. Mikołaja. Lokowany na prawie magdeburskim Lubliniec prawa miejskie uzyskał w 1300, trafiając jednocześnie pod zwierzchnictwo Czech. Na początku XV w. zdobyty przez wojska królewskie Władysława Jagiełły, a właścicielem miasta został Spytko z Melsztyna. Do 1450 liczne przywileje miejskie, nadane przez księcia Jana Dobrego: przywilej cechów (utworzenie nowych cechów), przylej prawa składowego, przywilej na warzenie piwa.
Od XIV w. stolica powiatu lublinieckiego, jednego z największych w księstwie opolskim. W 1655 na tutejszym zamku znajdowała się przez krótki okres ikona Matki Boskiej Jasnogórskiej wywieziona z Jasnej Góry tuż przed oblężeniem szwedzkim. W wyniku trzech wojen śląskich w 1742 przeszedł z Monarchii Habsburskiej do Prus. 20 marca 1921 r. odbył się plebiscyt na Górnym Śląsku. W powiecie Lubliniec 47% z głosujących opowiedziało się za Polską, a 53% za Niemcami (wśród głosujących było prawie 16% tzw. emigrantów śląskich ściągniętych na tereny plebiscytowe w celu podniesienia końcowego rezultatu; wniosek o dopuszczenie emigrantów do głosu zgłosiła strona polska, ale ci w większości głosowali ostatecznie za Niemcami). W czasie III powstania śląskiego Lubliniec został zajęty przez powstańców. Ostateczne władze alianckie zdecydowały o przekazaniu Lublińca Państwu Polskiemu, mimo że w samym mieście 88% ludności (2580 do 351[5]) opowiedziało się za przynależnością do Niemiec (część powiatu wraz z Dobrodzieniem pozostała w Niemczech).
W czasie agresji niemieckiej na Polskę miasto zostało zdobyte przez oddziały hitlerowskie w pierwszych dniach września 1939 roku. W 1941, ze względu na słowiańskie brzmienie, władze nazistowskie zmieniły w 1941 tradycyjną nazwę niemiecką Lublinitz na Loben[6]. Od 1945 miasto ponownie należy do Polski.
Poniższa tabela przedstawia rozwój liczby ludności miasta Lubliniec
| Rok | Liczba ludności |
|---|---|
| XV wiek | 200 |
| 1756 | 676 |
| 1861 | 2369 |
| 1914 | 5000 |
| 1931 | 8500 |
| 1941 | 10 268 |
| 1961 | 19 800 |
| 2004 | 24 700 |
Dane z 30 czerwca 2004[7]:
| Opis | Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| jednostka | osób | % | osób | % | osób | % |
| populacja | 24 359 | 100 | 12 487 | 51,3 | 11 872 | 48,7 |
| gęstość zaludnienia (mieszk./km²) | 271,3 | 139,1 | 132,2 | |||
W centrum miasta znajdują się najstarsze dzielnice Lublińca – Stare Miasto, Śródmieście (funkcje głównie turystyczne, handlowe i usługowe), Wesoła, Biała Kolonia (funkcje mieszkalne). Dookoła rozciągają się nowsze osiedla – na północy jedne z największych osiedli mieszkaniowych – Tysiąclecie, Wojska Polskiego, ZHP, na zachodzie – Delicje, Manhatan, Wieniewskiego, na wschodzie – Niegolewskich, Robotnicze, Powstańców Śląskich, na południu – Stalmacha, Stara Kolonia.
Przemysł skupia się głównie w części północnej, północno-wschodniej i wschodniej miasta (Steblów, Kopce) oraz w okolicach dworca kolejowego (Śródmieście).
Osiedla domków jednorodzinnych tzw. "bliźniaków" (Wymyślacz, Dziuba, Wiłkowice, Droniowiczki, Steblów Nowy, Steblów Stary). W okolicach obwodnicy zachodniej przed dzielnicą Wymyślacz "bliźniaki" przeplatają się wśród bloków mieszkalnych.
Tereny rekreacyjne skupiają się wokół stawów: Posmyk, Kokotek I, Kokotek II, Piegrza, wokół Zalewu Dronowickiego i Parku Grunwaldzkiego. Baza turystyczna i hotelowa miasta znajduje się nie tylko w Śródmieściu, ale także w dzielnicach południowych: Kokotek, Posmyk, Leśnica i Pusta Kuźnica.
Ponadto na terenie miasta znajduje się kilka mniejszych parków i skwerów.
Parafie katolickie istniejące na terenie miasta należą do diecezji gliwickiej. W połowie XIII wieku, w Lublińcu zbudowano kościół pw. św. Mikołaja.
Kościół Zielonoświątkowy – Zbór (parafia) Skała w Lublińcu.
W Lublińcu znajdują się też ośrodki innych wyznań, m.in.: Kościół Adwentystów Dnia Siódmego, Kościół ewangelicko-augsburski, Świadkowie Jehowy[8].
W Lublińcu utworzono Towarzystwo im. E. Stein, prowadzące działalność popularyzatorską w Centrum Pojednania. W 2008 roku Dekretem Stolicy Apostolskiej św. Edyta Stein została ustanowiona patronką miasta.
W południowo-zachodniej części miasta (przed głównym wjazdem do Parku Grunwaldzkiego) znajduje się Garnizon Lubliniec.
Lubliniec jest miastem bardzo bogatym w wydarzenia kulturalne i rozrywkowe. W mieście odbywa się wiele imprez i festiwali, kilka spośród nich ma charakter ogólnopolski i międzynarodowy.
Informacja turystyczna:
W mieście krzyżują się następujące trasy:
Ponadto na terenie miasta znajduje 5 turystycznych szlaków rowerowych. Są to:
Co roku we wrześniu organizowany jest Tour de Kokotek po okolicach lublinieckich dzielnic Kokotek i Posmyk.
Przez Lubliniec przechodzi także Szlak architektury drewnianej, na jego trasie znajduje się kościół św. Anny z 1653 r.
W mieście znajduje się kilka hoteli: czterogwiazdkowy Hotel Zamek znajdujący się w budynku Zamku Lublinieckiego – jednego z najważniejszych zabytków miasta pochodzącego z XIV wieku, Hotel Lubliniec – Lubex, Silesiana, Posmyk – Leśne Ustronie, Hotel Leśny, Hotel LC oraz 2 hotele garnizonowe. W budowie jest Hotel Orbis oraz Hotel na terenie lublinieckiego Dinoparku.
Lubliniec ma bogatą historię szkolnictwa. Obecnie, oprócz 6 szkół podstawowych i 5 gimnazjów istnieje tu 6 zespołów szkół o charakterze zawodowym: budowlanym, ekonomicznym, gastronomicznym, hotelarskim, mechanicznym, elektronicznym, odzieżowym, medycznym oraz handlowym. Młodzież ma też możliwość pobierania nauki w 3 liceach ogólnokształcących, 4 liceach profilowanych i Centrum Kształcenia Ustawicznego. Ponadto w mieście jest też Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia oraz Szkoła Muzyczna "Yamaha", Szkoła Lotnicza, Młodzieżowe Centrum Kariery, Specjalny Ośrodek Szkolno Wychowawczy, Ośrodek dla Niesłyszących i Słabosłyszących, Wojewódzki Ośrodek Doskonalenia Zawodowego oraz Uniwersytet Trzeciego Wieku.
W Lublińcu bardzo szybko rozwija się mieszkalnictwo zarówno jednorodzinne jak i wielorodzinne, w mieście jest budowane wiele domków szeregowych oraz dużo nowych blokowisk, m.in. nowe osiedle wojskowe przy obwodnicy zachodniej, nowe bloki TBS-u na osiedlu "Delicje" czy nowe bloki wzdłuż ul. Lisowickiej (trasa opolska).[potrzebne źródło]
Największy odsetek terenów mieszkaniowych skupia się w dzielnicy śródmiejskiej, a zwłaszcza w samym centrum miasta, jak również w jednostce nazwanej umownie "Śródmieście – Północny Wschód". Obecnie władze miasta starają zmienić wizerunek Lublińca z "przemysłowego blokowiska" na nowoczesny ośrodek turystyczny.[potrzebne źródło]
W mieście znajduje się kilka szpitali:
W latach 1953–2000 w Lublińcu znajdował się oddział kliniczny Śląskiej AM, który został przeniesiony do Katowic.
Lubliniec jest jednym z 3 miast powiatowych na Śląsku oraz jednym z 18 miast w Polsce zaliczanych do klasy A pod względem atrakcyjności inwestycyjnej (dane Instytutu Badań nad Gospodarką Rynkową w Warszawie)[potrzebne źródło].
W Lublińcu działa kilkanaście sklepów należących do dużych sieci handlowych, pasaże i galerie handlowe, kilka domów handlowych oraz mniejsze sklepy.
W Lublińcu działa kilka dużych zakładów pracy. Są to firmy takie jak: Lentex, Turbo Care Poland, Hygienika, Gamrat (centrum dystrybucji), Texlen, Miwo Military, Ledapol, Gracja, Polmar, Hoger, Polimer, Enion S.A..
W mieście znajduje sie również Elektrociepłownia Lubliniec S.A.
W północno-wschodniej części miasta funkcjonuje podstrefa "Lubliniec', Katowickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej.
i inne
Władze miasta planują także budowę aquaparku w okolicach obwodnicy zachodniej przy osiedlu "Delicje".[potrzebne źródło]
Lubliniec jest ważnym węzłem drogowym położonym na skrzyżowaniu dróg krajowych:
oraz dróg wojewódzkich:
i dróg lokalnych (międzypowiatowych):
W Lublińcu istnieje obwodnica zachodnia łącząca dzielnice Kokotek z dzielnicą Steblów. W listopadzie 2010 roku została oddana do użytku po trzyletniej budowie obwodnica północna wraz z węzłem Lubliniec Północ (drugim co do wielkości węzłem (estakadą) po gliwickiej Sośnicy w województwie śląskim). Lubliniec posiada również trase śródmiejską – al. Solidarności, czyli obwodnice ścisłego centrum miasta, która zamyka ring wokół lublinieckiej starówki.
Z lublinieckiego dworca PKS odchodzą bezpośrednie autobusy m.in. do: Warszawy, Krakowa, Poznania, Katowic, Zielonej Góry, Wrocławia, Częstochowy, Ostrowca Świętokrzyskiego, Kielc, Lądka-Zdroju, Opola, Bytomia, Kędzierzyna-Koźla, Białegostoku, Kołobrzegu, Dzierżoniowa, Zakopanego, Kłodzka, Cieszyna, Kudowy-Zdroju, Lublina. Istnieją także połączenia międzynarodowe w szczególności do Niemiec (m.in. Berlin, Ulm, Kolonia, Hanover, Hamburg, Bremerhaven), a także do Francji, Anglii, Włoszech, Belgii i Holandii.[potrzebne źródło] Autobusy z komunikacji lokalnej obsługują kursy do wszystkich miejscowości powiatu lublinieckiego i większości miejscowości z okolicznych powiatów dla których Lubliniec jest centrum administracyjnym i regionalnym.
Lubliniec jest ważnym węzłem kolejowym, posiada 5 kierunków wylotowych. Przez Lubliniec przebiegają następujące szlaki kolejowe[9]:
Jedyną stacją kolejową na terenie miasta jest Lubliniec. W przeszłości istniały jeszcze przystanki kolejowe Lubliniec Kokotek i Lubliniec Lipie (później Lubliniec Zachodni). Stacja kolejowa w Lublińcu jest bezpośrednio połączona z większością dużych miast Polski (m.in. Warszawa, Szczecin, Kraków, Lublin, Bydgoszcz, Olsztyn, Wrocław, Katowice, Poznań, Białystok, Kielce); do wielu ośrodków turystycznych (Szklarska Poręba, Zakopane, Kołobrzeg, Wisła, Kudowa-Zdrój, Świnoujście).
Dworzec kolejowy stacji Lubliniec został włączony w sieć obiektów podlegających Oddziałowi Dworce Kolejowe PKP. Otrzymał kategorię C. Ponadto w Lublińcu znajdują się inne instytucje związane z grupą PKP:
Ważną rolę odgrywają też zrzeszeni przewoźnicy prywatni, obsługujący linie miejskie oraz podmiejskie.
Czynione są także starania aby linia MZKP nr 129 kursująca z Tarnowskich Gór do Krupskiego Młyna (pod Lublińcem) została przeciągnięta do miasta.
Najbliższy port lotniczy znajduje się w odległości ok. 50 km w Pyrzowicach
Miejsce dyslokacji Jednostki Wojskowej Komandosów.
"Twoje Radio Lubliniec"
Obecnym burmistrzem miasta jest Edward Maniura.
Chronologiczna tabela burmistrzów miasta Lubliniec
| Lata | Imię i nazwisko |
|---|---|
| 1990-1994 | Eugeniusz Krogulecki |
| 1994-2000 | Józef Widuch |
| 2000-2002 | Kazimierz Dłubała |
| 2002-2006 | Józef Kazik |
| od 2006 | Edward Maniura |
== Miasta partnerskie ==[22]
| ||||||||||
| ||||||||||||||||
| |||||||||||||||||
