Max Pollux Toeppen (ur. 4 kwietnia 1822 w Królewcu, zm. 3 grudnia 1893) – niemiecki historyk i pedagog.
Max Toeppen urodził się 4 kwietnia 1822 w Królewcu w rodzinie urzędniczej. Na Uniwersytecie w Królewcu studiował historię i filologię. W 1843 r. uzyskał stopień doktora filozofii. Jako pedagog był wykładowcą lub kierował gimnazjami m.in. w Elblągu, Kwidzynie, Poznaniu i Olsztynku.
Jako historyk wykazał dociekliwość i rzetelność w prezentowaniu faktów historycznych. Max Toeppen współpracował z Wojciechem Kętrzyńskim. Obaj historycy wypożyczali sobie dokumenty. Opracowania Toeppena są najbogatszym zbiorem informacji prezentującym historię Mazur.
W 1847 habilitował się, przeprowadzając analizę pruskiej historiografii okresów średniowiecza i nowożytnego. Wydał także opracowania dotyczące Elbląga, Kwidzyna i Olsztynka. Toeppen opracował także mapę Prus w okresie pogańskim. Aktywnie działał także w organizacjach związanych z kościołem luterańskim. Ostatnie lata swojego życia spędził w Elblągu, pracując jako archiwista. Zmarł 3 grudnia 1893 r. (cmentarz, na którym został pochowany, nie istnieje).
Na język polski tłumaczone były:
- "Wierzenia Mazurskie z dodatkiem zawierającym klechdy i baśnie Mazurów" (Aberglauben aus Masuren mit einem Anhange enthaltend Masurrische Sagen und Märchen, Aufl. 2, Danzig 1867), wydanie polskie, Warszawa 1894 (tłum. Eugenia Piltzówna).
- "Historia Mazur. Przyczynek do dziejów Krainy i kultury pruskiej". (Geschichte Masurens. Ein Beitrag zur preussischen Landes-und Kulturgeschichte. Leipzig 1870) w tłumaczeniu Małgorzaty Szymańskiej-Jasińskiej i opracowaniu Grzegorza Jasińskiego wydana w ramach Borussii, Olsztyn 1995.
[edytuj] Publikacje
- Geschichte der preußischen Historiographie von P. v. Dusburg bis auf K. Schütz, Berlin 1853.
- Chronicon Terrae Prussiae von Peter Dusburg, Leipzig 1861.
- Scriptores rerum Prussicarum. Die Geschichtsquellen der Preußischen Vorzeit bis zum Untergange der Ordensherrschaft. Bd. 1-5, Leipzig 1861-1874.
- Geschichte der Stadt Marienwerder, Marienwerder 1875
- Acten der Ständetage Preussens unter der Herrschaft des Deutschen Ordens. Bd. 1, (Die Jahre 1233-1435), Leipzig 1878.
- Acten der Ständetage Preussens unter der Herrschaft des Deutschen Ordens. Bd. 2, (Die Jahre 1436-1446), Leipzig 1880.
- Acten der Ständetage Preussens unter der Herrschaft des Deutschen Ordens. Bd. 3, (Januar 1447 bis Juli 1453), Leipzig 1882.
- Acten der Ständetage Preussens unter der Herrschaft des Deutschen Ordens. Bd. 4, (August 1453 bis September 1457), Leipzig 1884.
- Acten der Ständetage Preussens unter der Herrschaft des Deutschen Ordens. Bd. 5, (1458-1525), Leipzig 1886.
- Geschichte des ersten schwedisch-polnischen Krieges in Preussen : nebst Anhang ; Israel Hoppe's Geschichte des ersten schwedisch-polnischen Krieges in Preussen, Leipzig 1887.
