| Nowa Guja | |
| Państwo |  Polska |
| Województwo | warmińsko-mazurskie |
| Powiat | węgorzewski |
| Gmina | Węgorzewo |
| Strefa numeracyjna | (+48) 87 |
| Tablice rejestracyjne | NWE |
Nowa Guja (niem. Klein Guja) – osada w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie węgorzewskim, w gminie Węgorzewo, sołectwo Guja.
W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.
Spis treści |
Wydzielenie majątku Mała Guja, później Szymanowizna (niem. Klein Guja) i folwarku Nowa Guja niem. Neu Guja) z Gui nastąpiło najprawdopodobniej w XVII w. Po II wojnie światowej obydwa wydzielone miejsca występują pod jedną nazwą Nowa Guja.
Pod koniec XVIIw. w Małej Gui mieszkała rodzina Tyszków. W roku 1770 właścicielem Małej Gui był Ludwig Bruno, później Frederika Gotthülfe von Heyking z domu Tyszka. Majątek przez wiele pokoleń dziedziczony był w linii żeńskiej. od końca XIX w. przez Schenck von Tautenberg – von Sanden. Przed II wojną światową właścicielem majątku Mała Guja wraz z folwarkiem Nowa Guja o łącznej powierzchni 366 ha był Walter von Sanden-Guja (1888-1972) ornitolog pisarz i poeta. (Pierwsza jego książka "Guja – jezioro ptaków" wydana była w 1933 r. w Królewcu). Żona Sandena Edith była rzeźbiarką i malarką.
Dawny majątek ziemski Mała Guja położony jest na południe od jeziora Oświn. Założenie przestrzenne zabudowy dostosowane było do miejsca: od południa zabudowania, w części centralnej dwór i od północy park.
Klasycystyczny dwór wybudowany został w połowie XIX w. na miejscu i z wykorzystaniem fragmentów wcześniejszej budowli. Parterowy dwór wybudowany został na rzucie prostokąta. Dwór przykryty jest dachem dwuspadowym, na osi elewacji wzdłużnych posiada obustronny ryzalit. Ryzalit od frontu poprzedzony jest pięciobocznym gankiem. Dwór jest własnością prywatną.
W pobliżu Nowej Gui znajdują się dwa cmentarze wojenne z Iwojny światowej. Na cmentarzach tych spoczywają polegli żołnierze w dniach 9 i 10 września 1914 r. (odwiedzając cmentarze wojenne z tego okresu na Mazurach należy pamiętać, że spoczywają tam także Polacy, którzy walczyli w armii carskiej bądź pruskiej).
