| Opawa | |||||
| |||||
 Górny Rynek w Opawie. Widoczny gmach Teatru Śląskiego z 1805 r. i Kontrkatedra p.w. Wniebowzięcia NMP z 2. poł. XIV w. | |||||
| Państwo |  Czechy | ||||
| Kraj |  morawsko-śląski | ||||
| Powierzchnia | 90,61 km² | ||||
| Położenie | 49° 56' N 17° 54' E | ||||
| Wysokość | 257 m n.p.m. | ||||
| Ludność (2005) • liczba ludności • gęstość | 59 843 660 os./km² | ||||
| Kod pocztowy | 746 01 | ||||
| Miasta partnerskie | Zabrze | ||||
Położenie na mapie Czech   Opawa | |||||
 | |||||
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons | |||||
| Strona internetowa miasta | |||||
Opawa (czes.: Opava, niem.: Troppau, staropol.: Tropawa) - miasto w kraju morawsko-ślaskim, na Śląsku Czeskim przy granicy z Polską nad rzeką Opawa. Okolice miasta zwane są Śląskiem Opawskim.
Spis treści |
Założona jako gród śląskiego plemienia Golęszyców. Najstarsza pisana wzmianka o osadzie pochodzi z roku 1195. W dokumencie wydanym przez Przemysła I w 1224 występuje już jako organizm miejski; w latach 1269-1456 stolica samodzielnego śląskiego księstwa Przemyślidów (z przerwą 1308-1318). Księstwo to od 1318 r. było lennem Korony Czeskiej. W roku 1253 doszło w Opawie do interwencji i najazdu Daniela Halickiego który zaangażował się w sprawy sukcesji austriackiej po stronie Beli IV. Od końca XIII wieku podobnie jak większość Śląska zasiedlana przez kolonistów niemieckich z Turyngii, Frankonii i Westfalii (np. Herburtowie). W średniowieczu była ośrodkiem produkcji rolnej i rzemieślniczej. Posiadała dwa place targowe oraz trzy bramy miejskie: Hradecką, Jaktarską i Raciborską (niezachowane). W 1428 roku spustoszana przez wielki najazd husycki Prokopa Wielkiego. Więcej szkód jednak wyrządził pożar miasta w 1431 r. Ziemia opawska, wydzielona jako księstwo z Moraw z czasem grawitowała coraz bardziej ku sąsiednim, rządzonym przez Piastów, księstwom śląskim. W XVI wieku ośrodek Reformacji. W czasie wojny trzydziestoletniej była zajęta przez Duńczyków i Szwedów. Po wojnach śląskich od 1742 r. Opawa stała się centrum Śląska austriackiego. Od 1860 obradował tutaj także śląski Sejm Krajowy. Od 1805 r,. działa w Opawie Teatr Śląski. W 1814 r. w Opawie powstało najstarsze po Cieszynie muzeum na ziemiach czeskich. W dniach 23 października-24 grudnia1820 odbył się w Opawie drugi kongres Świętego Przymierza, w czasie którego uzgodniono zwalczanie dążeń konstytucyjnych w Europie. Od 1834 po zburzeniu murów miejskich powstały wokół miasta rozległe założenia parkowe, wzorowane na wiedeńskich. W 1892 zburzono zrujnowany gotycki zamek i na jego miejscu postawiono gmach Śląskiego Muzeum Ziemskiego. Pod koniec XIX wieku jeden z ośrodków ruchu młodoczeskiego. W czasie I wojny światowej w mieście stacjonował Batalion Zapasowy Cesarskiego i Królewskiego 16 Pułku Strzelców dowodzony przez płk Ignacego Pika. 5 listopada 1918 r. żołnierze narodowości polskiej tego batalionu powrócili do Krakowa, gdzie stali się zalążkiem 20 Pułku Piechoty Ziemi Krakowskiej. 22 - 24 kwietnia 1945 Opawa w ramach tzw. operacji ostrawskiej została wyzwolona spod okupacji niemieckiej przez 38 Armię pod dowództwem gen. Kiriła Moskalienki i 1 Czechosłowackiej Samodzielnej Brygady Pancernej pod dowództwem ppłk Vladimira Janko - znaczna część miasta uległa uszkodzeniu lub całkowitemu zniszczeniu.
| nazwa czeska | nazwa niemiecka | nazwa polska |
|---|---|---|
| Držkovice | Dirschkowitz (od 1938 r.: Dirschkenhof) | Dzierżkowice (Dyrzkowice) |
| Jaktař | Jaktar | Jaktarz, Jaktar |
| Jarkovice | Jarkowitz | Jarkowice |
| Kateřinky | Katharein | Katerzynki |
| Komárov | Komorau | Komarów |
| Kylešovice (1890: Kýlešovice) | Gilschwitz | Kileszowice |
| Malé Hoštice (Hostyce) | Klein Hoschütz | Goszczyce Małe (Hoszyce Małe) |
| Milostovice (1869-1880: Milhostovice) | Milostowitz | Miłostowice |
| Opava | Troppau | Opawa (1880: Tropawa) |
| Palhanec | Palhanetz | Palhaniec |
| Podvihov | Podwihof | Podwihów |
| Pusté Jakartice | Wüst Jakartitz und Klingebeutel | Puste Jakarcice |
| Suché Lazce | Sucholasetz | Suchie Łazce |
| Vávrovice | Wawrowitz | Wawrowice |
| Vlaštovičky (1869: Vlaštovički) | Wlastowitz | Własztowiczki (Włastowice) |
| Zlatníky (1869: Zlatniky) | Slatnik | Złotniki |
Pomimo iż Opawa była stolicą austriackiej części Śląska i pozostaje jednym z największym śląskich miast w Republice Czeskiej niektóre dzielnice należały do enklaw morawskich, licznie występujących w tej części Śląska. Są to Kravařov, Suché Lazce, Vlaštovičky i Jaktař.
Komunikacja tramwajowa została zastąpiona trolejbusową w 1952 r.
| |||||||||||
