Pistacja właściwa (Pistacia vera L.) – jeden z gatunków rodzaju pistacja należącego do rodziny nanerczowatych. Pochodzi z pogranicza Azji Środkowej i Azji Mniejszej, uprawiany jest w Syrii, Afganistanie, Iranie, Iraku i Turcji, a także w USA. W Europie największe plantacje znajdują się w Grecji, głównie na wyspie Eginie (słynącej zresztą z tychże upraw) i w rejonie miasta Saloniki.
[edytuj] Morfologia
- Pokrój
- Niewysokie drzewo (do 10 m) o gęstej koronie i sezonowym ulistnieniu.
- Liście
- Zimotrwałe, złożone z 3-5 jajowatych listków. Jesienią przebarwiają się na czerwonożółto.
- Kwiaty
- Zebrane w krótką wiechę. Roślina dwupienna. Kwiaty żeńskie mają 1 okrągły słupek z 3-łatkowym znamieniem, kwiaty męskie 5-6 krótkich pręcików. Wszystkie posiadają 4-5 łatkowy okwiat, podkwiatki i wyrastają z kątów przysadek.
- Owoc
- Owalny, czerwonawy i mięsisty pestkowiec, podobny do oliwki, nazywany orzeszkiem pistacjowym lub potocznie pistacją.
[edytuj] Zastosowanie
- Sztuka kulinarna: Pistacje spożywa się na surowo lub prażone. Mają słodki smak, przyjemny zapach, zawierają 50-60% tłuszczu. Są używane do wyrobów cukierniczych; tortów, strucli, marcepanów, lodów, budyniów, jako nadzienie do cukierków, także jako namiastka kawy.
- Z nasion wytłacza się olej pistacjowy
- Z galasów na liściach produkuje się malinowy barwnik do barwienia jedwabiu i dywanów, a także używane są w garbarstwie.
- Z drewna otrzymuje się żywicę do produkcji lakierów.
Przypisy
[edytuj] Bibliografia
- Zbigniew Podbielkowski: Słownik roślin użytkowych. Warszawa: PWRiL, 1989. ISBN 83-09-00256-4.
- Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.