Pociemnienie brzegowe – rozmycie linii brzegowej tarczy gwiazdy (tzw. limbu), czyli stopniowy spadek jasności, począwszy od pewnej odległości od środka tarczy. Zjawisko to jest obserwowane w przypadku Słońca w zakresie promieniowania widzialnego.
Pociemnienie brzegowe jest skutkiem zmniejszania się temperatury wraz z wysokością w obszarze fotosfery. Mniejsza jasność wynika z prawa Stefana-Boltzmanna.
W zakresie promieniowania nadfioletowego, które jest emitowane w wyższych warstwach słonecznej atmosfery, rejestrowane jest natomiast pojaśnienie brzegowe, będące skutkiem odwrócenia gradientu temperatury, czyli zwiększania się tej wraz z odległością od fotosfery.
Efekt pojaśnienia widoczny jest również w zakresie radiowym, gdyż źródłem tych fal jest korona słoneczna.
