Skrót: WP:STYL
 | Ta strona opisuje zalecenie edycyjne polskiej Wikipedii. W przypadku wątpliwości przejdź na stronę dyskusji. |
Na tej stronie zebrano porady, zalecenia i wytyczne, które mają służyć autorom artykułów polskiej Wikipedii. Ich stosowanie przyniesie poprawę jakości artykułów.
Artykuł powinien rozpoczynać się wytłuszczonym tytułem artykułu (jeśli to niemożliwe, wytłuszczony tytuł artykułu należy umieścić w pierwszym zdaniu w inny sposób). Należy unikać wytłuszczania tytułu w dalszych częściach artykułu, chyba że jest to ze specjalnych względów konieczne, a artykuł jest długi.
Wytłuszczony tytuł artykułu nie powinien zawierać żadnych linków wewnętrznych. Linki do istotnych pojęć zawartych w tytule powinny znaleźć się w definicji.
Tytuły filmów, utworów literackich i muzycznych itp. w pierwszym zdaniu należy jedynie wytłuszczać, np. Ojciec chrzestny, choć w dalszej części artykułu powinny być wyróżnione kursywą: Ojciec chrzestny.
Po tytule artykułu (i ew. jego rozwinięciu) powinien zostać umieszczony myślnik (zapisywany półpauzą "–"), a następnie definicja.
Przykłady prawidłowo sformatowanych początków artykułów:
Maciey Kolinka-Altratyczuś (ur. 4 marca 1980 w Łodzi) – dziennikarz, prezenter radiowy, publicysta.
I Liceum Ogólnokształcące im. Kubusia Puchatka w Warszawie – warszawskie liceum ogólnokształcące, od 2008 roku noszące imię Kubusia Puchatka.
Zielony (ang. Green) – powieść amerykańskiej pisarki Jane Doe.
Tytuły filmów, utworów literackich, albumów muzycznych etc. należy wyróżniać kursywą. Tytuły czasopism oraz współczesnych piosenek powinny być wyróżnione cudzysłowem.
Określenia obcojęzyczne pisane alfabetem łacińskim należy wyróżnić kursywą. Słów napisanych innym alfabetem nie należy wyróżniać.
Tekst artykułu należy podzielić na mniejsze, logiczne fragmenty.
Pisarskie standardy niektórych innych języków, zwłaszcza języka angielskiego, są w tej sprawie o wiele bardziej wymagające od polskich zwyczajów i wymagań, ale wydaje się, że w tej sprawie warto wzorować się na obcych standardach. Standard angielski jest następujący:
Tak skonstruowany tekst jest bardziej komunikatywny i przekonujący od tekstów mniej wyraźnie rozplanowanych czy wręcz chaotycznych.
W pierwszym akapicie powinna się znaleźć definicja pojęcia opisywanego w danym artykule oraz wytłuszczenie tytułu artykułu.
Przy dłuższych artykułach w pierwszym akapicie należy zawrzeć jego streszczenie.
Język stosowany w pierwszym akapicie powinien być prosty, zrozumiały dla osoby posiadającej wiedzę na poziomie liceum ogólnokształcącego.
Dłuższe cytaty należy wyraźnie oddzielić od tekstu, co można uzyskać, korzystając z szablonów {{Cytat}} i {{CytatD}} lub wpisując bezpośrednio przed cytatem (w tej samej linii) znak ":"
Krótsze cytaty, wplecione w tekst akapitu, należy wyróżnić kursywą bądź cudzysłowem.
W miarę możliwości należy unikać żargonu naukowego (i pseudonaukowego) i pisać prostymi słowami, aby ułatwić zrozumienie tekstu czytelnikom.
Tłumacząc teksty z innych języków należy starać się dopasować układ zdań do zasad języka polskiego, a nie bezkrytycznie kopiować konstrukcję oryginalnego tekstu. Dobór słownictwa także powinien ułatwiać zrozumienie tekstu. Z tego względu należy w miarę możliwości używać polskich słów, a unikać anglicyzmów itp.
W artykułach nie należy stosować pytań retorycznych, czyli pytań jako figury stylistycznej, jak również w podobnym kontekście: wykrzyknień, wielokropków itp.
Przykłady:
- I co to oznacza?
- Nie wiedział jeszcze, że nie dożyje premiery...
- Był to wielki sukces!
Nie należy opisywać osób imieniem (jeśli mają imię i nazwisko), lecz pełnym imieniem i nazwiskiem, ewentualnie nazwiskiem lub inicjałem imienia i nazwiskiem.
Z reguły należy pisać artykuły w czasie przeszłym i niewłaściwe jest stosowanie wyłącznie czasu teraźniejszego lub przyszłego. W razie uzasadnionej potrzeby dopuszczalne jest jednak używanie w hasłach zdań w różnych czasach gramatycznych albo używanie tylko czasu teraźniejszego, np. gdy hasło dotyczy obiektów lub konstrukcji trwających stale, jak np. gwiazdy, Słońce, liczby pierwsze (w zdaniu "13 jest liczbą pierwszą" czas teraźniejszy jest jedynym poprawnym), itd.
Encyklopedia Wiedzy o języku polskim[1] definiuje pojęcie czasu następująco: "Czas jest kategorią fleksyjną czasownika, której funkcja polega na określeniu momentu akcji, o jakiej mowa w zdaniu, w stosunku do momentu mówienia (...) w polskim są trzy czasy gramatyczne: czas teraźniejszy, czas przeszły i czas przyszły". Podane jest również[2], że "Tryb jest kategorią fleksyjną czasownika" (pod hasłem "kategoria fleksyjna" wyjaśnione zostało, że "jest to kategoria morfologiczna, wg której wyrazy się odmieniają ... wg przypadka, liczby, rodzaju – ta ostatnia tylko dla przymiotników, zaimków przymiotnych i liczebników, osoby, czasu, trybu)".
Nie należy używać sformułowań, które umieszczają tekst w kontekście teraźniejszości. Prawdziwe i istotne w chwili pisania, z biegiem czasu dezaktualizują się.
Na przykład:
Tworząc opisy haseł, np. opisy fabuły filmu czy książki, należy unikać elementów recenzji, a tym bardziej zachęt do przeczytania/obejrzenia dzieła, podobnie zresztą autor artykułu powinien powstrzymać się od zniechęcania potencjalnych odbiorów. Należy też unikać zwrotów takich jak:
Nie należy umieszczać w artykule własnych poglądów, opinii czy odczuć. Szczególnie należy na to uważać przy pisaniu artykułów o filmach, książkach, grach komputerowych itp. – hasło w encyklopedii nie może być recenzją.
Przykłady:
Nie należy stosować skrótów myślowych takich jak:
Z wyjątkiem pierwszego zdania, należy unikać równoważników zdań (powszechnych w innych wydawnictwach encyklopedycznych)
Należy unikać sformułowań stosowanych w języku potocznym.
