Prusy (łac. Borussia, Prutenia, Prussia, niem. Preußen) – kraina historyczna położona pomiędzy dolnym Niemnem a dolną Wisłą.
Spis treści |
W średniowieczu Prusy zasiedlone były przez lud Prusów i blisko spokrewnionych z nimi Jaćwingów.
W XIII wieku Prusy zostały podbite przez zakon krzyżacki, a w następnych stuleciach uległa przekształceniom etnicznym: mieszkańcy składali się z ludności napływowej z Niemiec, Polski i Litwy (także w małym stopniu Ślązacy, Czesi, Rusini, Holendrzy, Szwedzi, Duńczycy, Szwajcarzy, Francuzi, Salzburczycy i inni) oraz resztek zasymilowanych autochtonów. Język pruski przetrwał najdłużej do 1627 roku na Sambii.[potrzebne źródło]
Prusy dzieliły dzieje państwa zakonnego: w 1466 (pokój toruński) część zachodnią (Warmia i północne Powiśle) wcielono do Korony, a reszta (Prusy Zakonne, od 1525 Prusy Książęce) stała się jej lennem. W 1701 Fryderyk I uzyskał tytuł króla w Prusach. W 1772 całość weszła w skład monarchii Hohenzollernów (prowincja Prusy Wschodnie). W 1923 Kłajpeda została przyłączona do Litwy, a w 1945 pozostałą część podzielono między Polskę a Rosję (wówczas republikę ZSRR).
Prusy składają się z nastepujących krain historycznych: ziemia chełmińska, część Żuław Wiślanych, Warmia, Prusy Górne, Mazury (dawn. ziemia Sasinów i Galindia), Barcja, Natangia, Sambia, Litwa Mniejsza (zwana też Pruską Litwą lub Małą Litwą, dawn. Nadrowia i Skalowia).
Obecnie znajduje się w granicach 3 państw: Polski, w województwach: warmińsko-mazurskim, pomorskim i kujawsko-pomorskim (1 600 000 mieszk., 24 000 km²)[potrzebne źródło], Rosji: obwód kaliningradzki (900 000 mieszk., 15 000 km²)[potrzebne źródło] oraz Litwy (200 000 mieszk., 2000 km²)[potrzebne źródło].
