Położenie geograficzne.svg) | |
| Stolica | Jaipur |
| Języki | hindi, radżastani |
| Religie | hinduizm (88,8%), islam (8,5%), sikhizm (1,4%) |
| Powierzchnia | 342 236 km² |
| Liczba mieszkańców | 56 473 122 |
| Gęstość zaludnienia | 165 mieszk./km² |
| Gubernator | Shivraj Patil |
| Premier | Ashok Gehlot |
| ISO 3166-2 | IN-RJ |
| Strona internetowa | |
Radżastan (hindi राजस्थान, trb. Radźasthan, trl.: Rājasthān; ang. Rajasthan) – stan w północno-zachodnich Indiach, położony w ich zachodniej części. Stolicą stanu, a zarazem największym miastem jest Jaipur. Stan został utworzony 1 listopada 1956 roku. Jest to obecnie największy pod względem powierzchni stan Indii. Radżastan graniczy z Pakistanem, oraz z następującymi stanami Indii: Gujarat, Madhya Pradesh, Uttar Pradesh, Haryana, Pendżab.
Spis treści |
Podczas brytyjskiego panowania w Indiach był Radżastan także nazywany „Radżputana” (kraj Radźputów). W latach 1899-1902 należał do rejonów najsilniej dotkniętych klęską głodu[1].
Stan Radżastan dzieli się na następujące dystrykty:
Radżastan jest stanem półpustynnym i pustynnym. Na zachodzie rozciąga się pustynia Thar i góry Arawali (najwyższy szczyt: Abu, 1722 m n.p.m., na granicy z Gujaratem). W miarę przesuwania się na wschód i południe klimat Radżastanu staje się łagodniejszy.
W tabeli przedstawiono została lista największych miast Radżastanu wraz z liczbą mieszkańców (stan na 2001).
| Miasto | Liczba mieszkańców |
|---|---|
| Jaipur | 2.324.319 |
| Dżodhpur | 846.408 |
| Kota | 695.899 |
| Bikaner | 529.007 |
| Adźmer | 485.197 |
| Udajpur | 389.317 |
| Bhilwara | 280.185 |
| Alwar | 260.245 |
| Ganganagar | 210.788 |
| Bharatpur | 204.456 |
| Pali | 187.571 |
| Sikar | 184.904 |
| Tonk | 135.663 |
| Hanumangarh | 129.654 |
| Beawar | 123.701 |
| Kishangarh | 116.156 |
| Jhunjhunu | 100.476 |
Radżastan zamieszkany jest przez około 57 milionów mieszkańców (2001). Najczęściej używanymi językami są hindi, radżastani i gudźarati, w użyciu są również między innymi pańdźabi i sindhi.
Podział ludności Radżastanu ze względu na wyznania:
| Języki w Radżastanie[2] | ||
|---|---|---|
| Język | rodzina | % |
| hindi (włączając język radźasthani i inne pokrewne języki) | języki indoaryjskie | 91,09% |
| bhili | Indoaryjska | 4,60% |
| język pendżabski | Indoaryjska | 2,02% |
| urdu | Indoaryjskie | 1,17% |
| sindhi | Indoaryjskie | 0,67% |
Od 8 grudnia 2003 premierem jest Vasundhara Raje.
Główną gałęzią gospodarki Radżastanu jest rolnictwo. Do najczęściej uprawianych roślin należą pszenica, bawełna, trzcina cukrowa, tytoń i rośliny oleiste. Radżastan jest również największym producentem wełny w Indiach. Zasadniczym problemem rolnictwa Radżastanu jest brak wody. Problem braku wody do pewnego stopnia został rozwiązany w latach 60. XX wieku, w związku z budową Kanału Indiry Gandhi, zasilającego w wodę część stanu.
Pierwsze zakłady przemysłowe na terenie Radżastanu pojawiły się w latach 60. XX wieku. Obecnie największe znaczenie ma przemysł tekstylny i spożywczy. Istotną rolę odgrywa górnictwo: na terenie Radżastanu wydobywa się między innymi sól kamienną, miedź i cynk.
Jedną z najważniejszych gałęzi gospodarki Radżastanu jest turystyka. Na terenie stanu znajduje się szereg atrakcji turystycznych:
Pałac Hawa Mahal w Dżajpur
Jaipur
havel w Jaisalmer
fort w Jaisalmer
Udajpur -cytadela z pałacem
Dźodhpur- twierdza Twierdza Mehrangarh
fort w Amberze
fort w Amberze
Amber – widok dziedzińca fortu
ghaty nad jeziorem Puszkar
Dargah świętego Khwaza Moinuddin z sufickiej tradycji Chishti w Adźmerze
Sala Audiencji w Forcie Dźunagarh w Bikanerze
| |||||||||||||
