| Ten artykuł przedstawia sytuację tylko z polskiej perspektywy. Zajrzyj na stronę dyskusji i pomóż go poprawić. |
Recepta – pisemne polecenie lekarza, lekarza dentysty, lekarza weterynarii lub felczera dla farmaceuty i w mniejszym stopniu dla chorego dotyczące leków, które mają zostać użyte w leczeniu. W Polsce recepty wypisuje się stosując zarówno język polski jak i łaciński. Wystawianie recept reguluje Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 maja 2007 r. w sprawie recept lekarskich (Dz. U. z 2007 r. Nr 97, poz. 646 z późn. zm.)[1]. Wzór recepty określa załącznik nr 6 do wyżej wymienionego Rozporządzenia. Recepta ma wymiary nie mniejsze niż 90 mm (szerokość) i 200 mm (długość) oraz nie większe niż 110 mm (szerokość) i 215 mm (długość) (§ 10. ust. 2 Rozporządzenia).
Spis treści |
Inscriptio czyli nagłówek powinien zawierać dane dotyczące zakładu opieki zdrowotnej lub praktyki lekarskiej, w której pacjent jest leczony, a w szczególności nazwę zakładu opieki zdrowotnej, adres, telefon oraz pierwsze 9 cyfr identyfikatora REGON. Obecnie recepta nie zawiera numeru umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia. W tej części znajduje się również unikalny numer recepty składający się z 20 cyfr, przy czym pierwsze dwie cyfry są wyróżnikiem odpowiedniego oddziału NFZ, cyfry od trzeciej do osiemnastej tworzą unikatowy w ramach oddziału numer, cyfra dziewiętnasta określa rodzaj recepty, a cyfra dwudziesta jest cyfrą kontrolną. Od roku 2012 kod paskowy i numer recepty pod kodem zawiera 22 cyfry.
W przypadku recepty wystawionej w Książeczce Usług Medycznych część ta zastąpiona jest odciskiem pieczęci zakładu lub praktyki na odwrocie kuponu RUM.
Część zawierająca informacje o chorym. Znajduje tu się jego imię i nazwisko, adres, PESEL, w przypadku dzieci (do 18 roku życia) wiek. Obecnie w Polsce do tej części należą również oznaczenia dotyczące ubezpieczenia zdrowotnego (kod Oddziału NFZ, symbol państwa przy wystawianiu recept na mocy przepisów o koordynacji), uprawnień dodatkowych pacjenta z uwagi na przynależność do odpowiedniej grupy pacjentów (np. honorowych dawców krwi, czy inwalidów wojennych) oraz z uwagi na odpowiednią chorobę przewlekłą. W przypadku stwierdzenia choroby przewlekłej z niżej zamieszczonego wykazu, lekarz może przepisać pacjentowi lek z obniżoną opłatnością wyłącznie zarejestrowany w danej jednostce chorobowej, w tym wypadku wpisuje w rubrykę "Choroby przewlekłe" oznaczenie "P".
| Kod funduszu | Nazwa oddziału funduszu wojewódzkiego |
|---|---|
| 01 | Dolnośląski Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia we Wrocławiu |
| 02 | Kujawsko-Pomorski Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia w Bydgoszczy |
| 03 | Lubelski Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia w Lublinie |
| 04 | Lubuski Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia w Zielonej Górze |
| 05 | Łódzki Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia w Łodzi |
| 06 | Małopolski Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia w Krakowie |
| 07 | Mazowiecki Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia w Warszawie |
| 08 | Opolski Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia w Opolu |
| 09 | Podkarpacki Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia w Rzeszowie |
| 10 | Podlaski Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia w Białymstoku |
| 11 | Pomorski Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia w Gdańsku |
| 12 | Śląski Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia w Katowicach |
| 13 | Świętokrzyski Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia w Kielcach |
| 14 | Warmińsko-Mazurski Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia w Olsztynie |
| 15 | Wielkopolski Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia w Poznaniu |
| 16 | Zachodniopomorski Oddział Narodowego Funduszu Zdrowia w Szczecinie |
| Oznaczenie | Uprawnienie opisane w załączniku nr 1 | Grupa osób | Ulga |
|---|---|---|---|
| IB | osoba posiadająca uprawnienia określone w art. 46 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135) | Inwalidzi wojenni oraz osoby represjonowane, ich małżonkowie pozostający na ich wyłącznym utrzymaniu oraz wdowy i wdowcy po poległych żołnierzach i zmarłych inwalidach wojennych oraz osoby represjonowani, uprawnieni do renty rodzinnej. | bezpłatne zaopatrzenie w leki oznaczone symbolami „Rp” lub „Rpz”[3] |
| IW | osoba posiadająca uprawnienia określone w art. 45 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135) | Inwalidzi wojskowi, osoby, które są cywilnymi niewidomymi ofiarami działań wojennych oraz inni[4] | bezpłatne zaopatrzenie w leki objęte wykazami leków podstawowych i uzupełniających |
| ZK | osoba posiadająca uprawnienia określone w art. 43 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135) | osoba, która posiada tytuł „Zasłużonego Honorowego Dawcy Krwi” lub „Zasłużonego Dawcy Przeszczepu” po przedstawieniu odpowiedniej legitymacji | bezpłatne, do wysokości limitu[5], zaopatrzenie w leki objęte wykazami leków podstawowych i uzupełniających |
| AZ | osoba posiadająca uprawnienia określone w art. 7a ustawy z dnia 19 czerwca 1997 r. o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest (,) (Dz. U. z 1997 r. Nr 101, poz. 628 z późn. zm.) | Pracownicy 28 zakładów przemysłowych, które stosowały azbest w produkcji[6] | bezpłatne zaopatrzenie w leki związane z chorobami wywołanymi pracą przy azbeście |
| WP | osoba, o której mowa w art. 133 pkt 1, art. 134, 135 ust. 1, art. 161, 164 ust. 1, art. 170 ust. 1 i art. 206 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (,) (Dz. U. z 2004 r. Nr 241, poz. 2416 z późn. zm.) | członkowie rodzin żołnierzy odbywających okresową służbę wojskową, absolwenci szkół wyższych odbywających przeszkolenie wojskowe oraz członkowie ich rodzin, żołnierze pełniący czynną służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny oraz inni na podstawie wyżej wymienionej ustawy[7] | prawo do bezpłatnego korzystania ze świadczeń publicznych zakładów opieki zdrowotnej |
| PO | osoba posiadająca uprawnienia określone w art. 44 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135) | żołnierze odbywający zasadniczą służbę wojskową, przeszkolenie wojskowe, ćwiczenia wojskowe oraz pełniący służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, a także kandydaci na żołnierzy zawodowych na czas leczenia urazów lub chorób nabytych podczas wykonywania zadań poza granicami państwa | bezpłatne zaopatrzenie w leki umieszczone w wykazach leków podstawowych i uzupełniających oraz leki recepturowe |
| CN | osoba posiadająca uprawnienia określone w art. 13a ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135) | w wyszczególnionym artykule stwierdzone są grupy osób określone odpowiednimi artykułami ustaw o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, o przeciwdziałaniu narkomanii, o ochronie zdrowia psychicznego, o cudzoziemcach, o Karcie Polaka. | bezpłatne udzielanie świadczeń zdrowotnych |
| DN | osoba posiadająca uprawnienia określone w art. 13a ust. 1 pkt 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135) | osoby nie objęte ubezpieczeniem zdrowotnym, posiadające obywatelstwo polskie i posiadające miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, które nie ukończyły 18. roku życia lub są w okresie ciąży, porodu i połogu - prawna ochrona i zapewnienie leczenia nieubezpieczonym dzieciom i kobietom w ciąży i w połogu. | bezpłatne udzielanie świadczeń zdrowotnych |
| IN | osoba niebędąca ubezpieczonym, posiadająca uprawnienia do bezpłatnych świadczeń opieki zdrowotnej na podstawie przepisów ustaw, o których mowa w art. 12 ustawy. | skazani | bezpłatne udzielanie świadczeń zdrowotnych, bezpłatne leki |
WYKAZ CHORÓB PRZEWLEKŁYCH[8]
Tę część tworzy skrót Rp. (recipe) – "Weź".
W tej części znajdują się nazwy środków leczniczych i ich ilości. W przypadku leków gotowych na recepcie znajdziemy nazwę handlową preparatu lub nazwę międzynarodową leku, postać, dawkę oraz ilość leku. Na jednej recepcie można przepisać do pięciu leków gotowych lub wyrobów medycznych albo jeden lek recepturowy, w ilości nie większej niż niezbędnej pacjentowi do trzymiesięcznego stosowania. Warunkiem wydania w aptece odpowiedniej ilości leków jest podanie przez lekarza sposobu dawkowania, w przeciwnym wypadku farmaceuta wyda lek w ilości maksymalnie dwóch najmniejszych opakowań danego leku[9].
W przypadku leków recepturowych powinna być zachowana następująca kolejność:
Informacje dla farmaceuty dotyczące składu, postaci i ilości leku.
Dane dla pacjenta dotyczące sposobu podania, dawkowania i czasu kuracji. W związku z tym, że zrealizowana recepta pozostaje w aptece, zazwyczaj pacjenci otrzymują te informacje na osobnej kartce.
Własnoręczny podpis i pieczątka lekarza zawierająca dane o lekarzu i poświadczająca jego prawo do wykonywania zawodu. Pieczęć musi zawierać co najmniej imię i nazwisko lekarza oraz numer Prawa Wykonywania Zawodu. Zamiast pieczątki dopuszczalne jest umieszczenie w drukarni nadruku z danymi identyfikacyjnymi lekarza.
W tej części znajduje się również data wystawienia recepty oraz data realizacji recepty - lekarz może wystawić receptę na leki na trzy miesięczne kuracje w czasie jednej wizyty. "Data realizacji od dnia" wskazuje termin od którego można zrealizować daną receptę[10]. W tej części wymagane jest również podanie instytucji drukującej dany egzemplarz recepty.
Obecnie na podstawie § 17 Rozporządzenia w sprawie recept lekarskich termin realizacji recepty wynosi 30 dni od daty wystawienia lub "daty realizacji od dnia", jeśli taka zostanie wpisana. Wyjątkiem są recepty na antybiotyki oraz wystawione przez lekarza pomocy doraźnej (np. Pogotowia Ratunkowego), które są ważne 7 dni. Termin realizacji recepty na leki lub wyroby medyczne sprowadzane z zagranicy dla użytkowników indywidualnych nie może przekroczyć 120 dni, a na preparaty immunologiczne (np. szczepionki) wytwarzane indywidualnie dla pacjenta - 90 dni.