| Sarplaninac | |
 | |
| Inne nazwy | alb. qen i sharrit, maced. шарпланинец, serb. шарпланинац, słoweń.jugoslovenski ovčarski pas šarplaninac, ang.illyrian sheepdog, yugoslav shepherd dog-Šarplanina pies pasterski z Szar Płaniny, jugosłowiański pies pasterski z Szar Płaniny |
| Wymiary | |
| Wysokość | ok. 62 cm (psy), ok. 58 cm (suki) |
| Masa | 35–45 kg (psy), 30–40 kg (suki) |
| Klasyfikacja | |
| FCI | Grupa II, sekcja 2.2, wzorzec nr 41[1] |
| UKC | Grupa 1 – Guardian Dog |
| Wzorce rasy | |
| FCI • UKC | |
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons | |
Sarplaninac – rasa psa zaliczana do grupy molosów w typie górskim, wyhodowana w średniowieczu na Półwyspie Bałkańskim. Pierwotnym przeznaczeniem psów tej rasy było zaganianie owiec. Sprawdzają się też jako psy stróżujące.
Spis treści |
Pies pasterski z Szar Płaniny to starodawna rasa psów górskich blisko spokrewniona z owczarkiem kraskim. Od 1930 roku sarplaninac oficjalnie uznawany jest za odrębną rasę[2]. Owczarki te były wykorzystywane do zaganiania stad i pilnowania ich przed drapieżnikami w południowo-wschodnim regionie byłej Jugosławii. Kiedyś psy te nazywano owczarkami iliryjskimi (w czasach rzymskich kraina ta nosiła nazwę Ilirii) i pod tą nazwą Międzynarodowa Federacja Kynologiczna zarejestrowała sarplaninaca w 1939 roku. W 1957 roku – na wniosek Związku Kynologicznego Jugosławii – zmieniono ją na „jugosłowiański pies pasterski z Szar Płaniny”[1].
Na obszarze Szar Płaniny psy te występowały najliczniej. Uważa się, że pochodzą one od dawnych molosów z Grecji i tureckich psów pilnujących stad. W czasie wojny w Bośni liczebność populacji została znacznie zredukowana, ale rasie nie grozi wymarcie. Jej przedstawicieli wywieziono do Ameryki Północnej[2].
W klasyfikacji FCI rasa ta została zaliczona do grupy II – Pinczery, sznaucery, molosy i szwajcarskie psy do bydła, sekcja 2.2 – Molosy typu górskiego[3]. Nie podlega próbom pracy[1]. W United Kennel Club rasa zarejestrowana została w 1995 roku w Guardian Dog Group.
Z powodu masywnego kośćca i obfitej sierści psy te sprawiają wrażenie większych niż rzeczywiście są. Głowa jest mocna, uszy załamane, długi ogon noszony w kształcie szabli.
Maść jest jednolita, od białej po bardzo ciemną, stalowo szarą.
Czujne i zdecydowane. Psy te są trudne do ułożenia i niezależne, przyzwyczajone do samodzielnej pracy. Odporne na trudne warunki pogodowo-terenowe.
W rejonie pochodzenia psy tej rasy często jeszcze wykorzystywane są w tradycyjnej roli. Pod koniec XX wieku przedstawicieli tej rasy sprowadzono do Stanów Zjednoczonych, aby strzegły owiec przed kojotami[2].
Oczekiwana długość życia psów tej rasy wynosi 11–13 lat[2].
| ||||||||||
