Sponsalia de futuro, sponsalia pro futuro (łac. zaręczyny na przyszłość) – kanoniczna forma zaręczyn stosowana przez dynastie panujące Europy w średniowieczu i czasach nowożytnych. Pozwalała ona na uroczyste zaręczyny w sytuacji, gdy jeden lub oboje małżonkowie byli niepełnoletni. Dzięki temu możliwe było zawieranie przypieczętowanych małżeństwem sojuszy, bez względu na wiek potomków rodu.
Akt ten miał charakter ślubu – po osiągnięciu wieku dojrzałego przez zaręczonych nie ponawiano już właściwej ceremonii. Małżeństwo mogło być natomiast skonsumowane dopiero, gdy małżonkowie osiągnęli wiek sprawny – 12 lat (w późnym średniowieczu dla mężczyzn 14 lat). Wtedy też zgodnie z prawem kanonicznym rozpoczynał się ich związek. Był tylko jeden warunek ważności sponsalia de futuro – oboje zainteresowani musieli wyrazić zgodę na fizyczną konsumpcję małżeństwa.
W historii Polski najszerzej znanym przypadkiem sponsalia de futuro był związek Jadwigi Andegaweńskiej z Wilhelmem Habsburgiem. Król Węgier i Polski Ludwik Andegaweński zaaranżował ich zaręczyny w 1378 roku, kiedy Jadwiga miała 4 lata, a Wilhelm 8. Związek ostatecznie nie doszedł do skutku, ponieważ Jadwiga została koronowana na króla Polski, a możni małopolscy planowali wprowadzenie na tron wielkiego księcia litewskiego Jagiełły. W tej sytuacji Wilhelm Habsburg przybył do Krakowa celem fizycznego dopełnienia małżeństwa, nie został jednak wpuszczony na Wawel; szybko też zmuszono go do opuszczenia miasta. Do konsumpcji małżeństwa zapewne nie doszło, jednak propaganda habsburska przedstawiała przeciwną opinię, oskarżając nawet Jadwigę o grzech bigamii. Zarzuty te opóźniły oficjalne uznanie małżeństwa Jadwigi z Jagiełłą przez papieża. Spór ostatecznie rozwiązano na mocy unii w Krewie – Jagiełło zobowiązał się do wypłacenia Wilhelmowi 200 000 florenów odszkodowania za zerwanie małżeństwa.
Formę sponsalia de futuro zastosowano także między Bolesławem Wstydliwym i królewną węgierską Kingą (Kunegundą) w 1239. W tym przypadku małżeństwo doszło do skutku, nigdy jednak nie zostało skonsumowane.
