Spis treści |
Kontakty homoseksualne zostały zalegalizowane w Irlandii w 1993 roku w następstwie decyzji Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Wiek osób legalnie dopuszczających się kontaktów homo- i heteroseksualnych w dalszym ciągu pozostaje jednak nierówny i wynosi 17 lat dla gejów, 15/17 lat dla mężczyzn heteroseksualnych (17 lat dla stosunków analnych) oraz 15 lat dla lesbijek i heteroseksualnych kobiet. Geje nie są wykluczeni ze służby wojskowej z powodu swojej orientacji seksualnej. Poza tym w irlandzkim prawie nie ma więcej przepisów bezpośrednio dyskryminujących mniejszości seksualne.
Obecnie niemal wszystkie partie polityczne zasiadające w irlandzkim parlamencie (z wyjątkiem stanowiących większość chrześcijańskich demokratów) popierają prawa gejów i lesbijek.
Ogólnokrajowa
Irlandzkie prawo gwarantuje ogólny zakaz dyskryminacji przez wzgląd na orientację seksualną. Został on zawarty w Akcie o Równości i obejmuje różne dziedziny życia. Przepisy te obowiązują w kraju od 2000 roku.
Podobny zakaz został również zawarty w prawie pracy w 1998 roku.
Przed uchwaleniem powyższych aktów prawnych, sądy w 1989, 1993 i 1994 roku tak interpretowały inne obowiązujące ówcześnie przepisy, by gwarantowały ochronę mniejszościom seksualnym przed dyskryminacją z powodu orientacji seksualnej.
Azyl
Irlandzkie przepisy przyznają prawo osobom do ubiegania się o azyl polityczny z powodu prześladowań przez wzgląd na orientację seksualną we własnym kraju.
W irlandzkim ustawodawstwie istnieje pewna prawna forma uznania związków osób tej samej płci.
W 1996 roku umożliwiono parom homoseksualnym korzystanie z rządowych programów przeciwdziałania przemocy w rodzinie. W 2003 roku pary homoseksualne uzyskały prawo do wspólnego podróżowania (jak współmałżonkowie) na "licencji" jednego z partnerów[potrzebne źródło].
W 2004 roku niezależny senator David Norris zaproponował projekt ustawy legalizującej związki partnerskie, które mogłyby być zawierane zarówno przez osoby tej samej jak i różnej płci. Projekt ten ograniczał się do zapewnienia najważniejszych praw i wykluczał adopcję dzieci. Został odrzucony, gdyż mimo znacznego poparcia nie uzyska w parlamencie wymaganej większości[potrzebne źródło]. Początkowo rozważano też legalizację pełnych małżeństw homoseksualnych lub konkubinatów, ale ostatecznie zdecydowano się na związki partnerskie. W tym celu zaproponowano poprawki do irlandzkiej konstytucji[potrzebne źródło].
W 2004 roku para lesbijek, która wzięła rok wcześniej ślub w Kanadzie i osiedliła się w Dublinie, zwróciła się do sądu o uznanie ich związku małżeńskiego. Decyzja sądu była dla nich negatywna[1].
Według spisu powszechnego w 2002 roku w Irlandii żyło 1300 par homoseksualnych (z tego najwięcej w stolicy). To wzrost wobec 150 par w 1996 roku [potrzebne źródło].
26 lipca 2007 taoiseach Bertie Ahern poinformował, że jego rząd przygotowuje ustawę umożliwiającą zawieranie osobom tej samej płci związków partnerskich. — Rząd jest zobowiązany zapewnić więcej wsparcia i prawnego zabezpieczenia dla par jednopłciowych — powiedział Ahern. Dodał, że prace nad projektem będą prowadzone tak szybko, jak jest to możliwe[2].
24 czerwca 2008 roku rząd przedstawił projekt ustawy o cywilnych związkach partnerskich[3]. Ustawa, przyjęta przez irlandzki parlament 1 lipca 2010 roku[4], weszła w życie 1 stycznia 2011 roku. Według wprowadzonych przez nią przepisów cywilne związki partnerskie zawarte przez osoby tej samej płci uzyskują większość praw przysługujących wcześniej jedynie małżeństwom. Ograniczenia dotyczą możliwości uznania praw rodzicielskich partnerów pozostających w takim związku. Ustawa stwarza też możliwość legalizacji na terenie Republiki Irlandii związków osób tej samej płci zawartych w innych państwach Unii Europejskiej oraz obejmuje pewną ochroną osoby pozostające w związkach nieformalnych[5].
W 2005 roku weszła w życie ustawa zezwalająca każdej indywidualnej osobie, bez względu na jej orientację seksualną, na adopcję dziecka. Wcześniej możliwością taką dysponowały jedynie małżeństwa[potrzebne źródło]. Partnerzy pozostający w związku jednopłciowym, niezależnie od tego, czy został on sformalizowany, czy nie, mogą pełnić funkcję rodziców zastępczych[6]. Irlandzkie prawo nie stwarza natomiast możliwości wspólnej adopcji dziecka przez parę osób tej samej płci ani nie przewiduje możliwości uzyskania prawa do opieki nad dzieckiem jednego z partnerów pozostających w związku jednopłciowym przez drugiego z partnerów[7].
W ostatnich latach Irlandczycy stali się bardzo tolerancyjni wobec osób LGBT. Większość z nich jest za wprowadzeniem małżeństw homoseksualnych:
| Poparcie Irlandczyków wobec | za | przeciw |
|---|---|---|
| małżeństw homoseksualnych (2003) | 46 | 48 |
| małżeństw homoseksualnych (2006) | 41 | |
| małżeństw homoseksualnych (2008) | 58 | |
| małżeństw homoseksualnych (2009) | 62 | |
| związków partnerskich (2008) | 84 | |
| adopcji dzieci (2003) | 34 | 61 |
| adopcji dzieci (2006) | 30 | |
| adopcji dzieci (2008) | 50 |
Źródło (za 2006)[1]
W Dublinie istnieje duża scena gejowska. W mieście jest wiele lokali (puby, bary, dyskoteki, sauny, hotele, restauracje itp.) gejowskich i przyjaznych gejom, tzw. gay-friendly.
Wydawane są tam publikacje, działają liczne organizacje o zasięgu ogólnokrajowym jak i regionalnym, zajmujące się niesieniem pomocy przedstawicielom LGTB i walką o równouprawnienie. Każdego roku ulicami niektórych miast maszerują parady mniejszości seksualnych (gaypride parade). Najliczniejszą tego typu manifestacją była parada w stolicy w 2005 roku, która zgromadziła około 6,000 uczestników.
| ||||||||||
