| Telewizja Polska | |
 | |
 Budynek TVP po rozbudowie | |
| Forma prawna | spółka akcyjna |
| Data założenia | 25 października 1952 |
| Siedziba |  Warszawa, ul. Jana Pawła Woronicza 17 |
| Numer KRS | 0000100679 |
| Prezes | Juliusz Braun (od 6 maja 2011) |
| Branża | media |
| Produkty | Jedynka Dwójka TVP Info inne kanały |
| Kapitał zakładowy | 266 596 500 zł[1] |
 Multimedia w Wikimedia Commons | |
| Strona internetowa | |
Telewizja Polska SA (oficjalny skrót TVP SA, do 1992 TP) – spółka Skarbu Państwa (spółka akcyjna), z mocy prawa jedyny nadawca telewizji publicznej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Spis treści |
Za prekursora telewizji w Polsce należy uznać Jana Szczepanika zwanego "polskim Edisonem", który w 1897 roku opatentował w Brytyjskim Urzędzie Patentowym (patent brytyjski nr. 5031)[2] "telektroskop" - "czyli aparat do reprodukowania obrazów na odległość za pomocą elektryczności"[3].
Pierwszą w historii Polski transmisję telewizyjną przeprowadziła w 1931 roku rozgłośnia Polskiego Radia w Katowicach. Pracami eksperymentalnymi kierował inż. Twardawa[4].
Dopiero później prace nad uruchomieniem stacji telewizyjnej w Polsce rozpoczęły się w 1935 w warszawskim Państwowym Instytucie Telekomunikacyjnym oraz Polskim Radiu. W 1936 zbudowano nadajnik na warszawskim wieżowcu Prudential. Już 1937 na szesnastym piętrze tego wieżowca rozpoczęła działalność eksperymentalna stacja telewizyjna, korzystająca z anteny zainstalowanej na dachu. Kierownikiem stacji został Władysław Cetner. Pokaz próbnej transmisji telewizyjnej odbył się 26 sierpnia 1939 roku w Warszawie z udziałem Mieczysława Fogga.
Była to telewizja mechaniczna nadająca w standardzie 120 linii, nadawano m.in. film z telekina "Barbara Radziwiłłówna" z Jadwigą Smosarską w roli głównej, w tym czasie trwały prace nad telewizją elektroniczną 343-liniową. Rozwój prac badawczych nad telewizją, które były bardzo zaawansowane (przewidywane uruchomienie stałego programu – rok 1940), przerwał wybuch II wojny światowej.
Do prac nad polską telewizją powrócono w roku 1947. Prace w Państwowym Instytucie Telekomunikacyjnym (później Instytucie Łączności) prowadzone były pod kierownictwem Janusza Groszkowskiego i Lesława Kędzierskiego. W 1952 przy ul. Ratuszowej 11 w Warszawie powstało doświadczalne studio, powołano też pierwszy zespół programu telewizji. Pierwszy program został wyemitowany 25 października 1952 roku o godz. 19:00 (w przeddzień wyborów do Sejmu). Wówczas z Instytutu Łączności nadano 30-minutowy program muzyczno-baletowy, który był odbierany na 24 odbiornikach rozmieszczonych w klubach i świetlicach[5].
Trzy miesiące później – 23 stycznia 1953 – zainicjowano regularną emisję programu polskiej telewizji (pół godziny raz na tydzień). Po roku – 22 stycznia 1954 – uruchomiono Doświadczalny Ośrodek Telewizyjny z własnym zespołem dziennikarskim – to już z budynku przy placu Powstańców Warszawy 7 specjalnie na potrzeby nowo powstającej instytucji odbudowanym i powiększonym po zniszczeniach wojennych dawnym banku. Program ośrodka emitowano początkowo raz w tygodniu, a od 1 listopada 1955 – trzy razy.
Dopiero rozpoczęcie emisji przez Warszawski Ośrodek Telewizyjny 30 kwietnia 1956 umożliwiło dostęp do programów TV większej grupie odbiorców. Zasięg stacji wynosił ok. 55 kilometrów. WOT emitował program 5 razy w tygodniu. 1 maja 1956 pracę rozpoczyna Telewizyjny Ośrodek Transmisyjny ze stacją nadawczą umieszczoną na Pałacu Kultury i Nauki. Wysokość masztu sięgała 227 metrów.
Prawdziwym początkiem Telewizji Polskiej było stworzenie 1 lipca 1958 Zespołu Programu Telewizyjnego przy Polskim Radiu. W dwa lata później (8 grudnia 1960) powołano Komitet ds. Radia i Telewizji "Polskie Radio i Telewizja". Od tego czasu Polskie Radio i TVP miały równorzędny status. Pierwszym szefem Radiokomitetu (stanowisko równorzędne z ministrem) został Włodzimierz Sokorski (szefowie pionów radia i telewizji posiadali rangę wiceministrów). 1 lutego 1961 ruszyła codzienna emisja programu telewizyjnego. Na przełomie lat 50. i 60. powstało siedem ośrodków regionalnych TVP (dysponujących własnymi studiami) w:
18 lipca 1969 oddano do użytku Centrum Radiowo-Telewizyjne w Warszawie przy ul. Woronicza (do dziś siedziba TVP). W celu ich stworzenia poniesiono duże nakłady finansowe, zaś technikom udało się też skompletować wysokiej klasy sprzęt telewizyjny.
2 października 1970 uroczyście uruchomiono drugi ogólnopolski program telewizyjny. TVP2 od początku swego istnienia skupiała się głównie na programach kulturalnych i rozrywkowych (m.in. Studio 2).
Otwarcie Polski na zachód – charakterystyczne dla epoki Gierka – pozwoliło na dostęp polskiej telewizji do nowoczesnych technologii z wolnego świata. Pierwszym efektem współpracy było nadanie 16 marca 1971 pierwszego programu w kolorze przy użyciu francuskiego systemu SECAM. Z czasem był to standard przyjęty we wszystkich krajach demokracji ludowej. Początkowo transmisje kolorowe nadawane były raz w tygodniu, od 6 grudnia 1971 codziennie w kolorze pojawiała się transmisja z obrad zjazdu PZPR (dla przykładu, pierwsze cykliczne transmisje kolorowe w Europie były nadawane od 1967 roku[6]). Ze względu na brak odpowiednich odbiorników, kolorowa telewizja nie była jednak w tym czasie dostępna dla większości polskich telewidzów.
1 listopada 1975 w Psarach-Kątach (Góry Świętokrzyskie) oddano do użytku naziemną stację łączności satelitarnej, która znacznie poszerzyła możliwości nadawcze TVP.
Po długim czasie przerwy w tworzeniu nowych ośrodków telewizyjnych, 12 stycznia 1985 roku powstał lokalny oddział telewizyjny w Lublinie – TVP Lublin (dawniej TVP3 Lublin).
Przemiany społeczno-polityczne przełomu lat 80. i 90. spowodowały także reformę telewizji. 6 lutego 1990 TVP utraciła monopol na emitowanie telewizji w Polsce - powstała pierwsza oficjalna prywatna stacja telewizyjna.[7] Na początku lat 90. zdecydowano o całkowitym przejściu z systemu SECAM na system PAL, w którym jako pierwszy, bo od 1 stycznia 1994, nadawał program II (wtedy na ten system przeszły również TVP Polonia i stacje regionalne TVP).
Struktura organizacyjna Telewizji Polskiej ulegała ciągłym zmianom. Na samym początku cały zespół programu telewizyjnego tworzył jedną, wydzieloną redakcję w Radiokomitecie. W 1958 przekształciła się ona w Zespół Programu Telewizyjnego, którego pierwszym szefem został Jerzy Pański. Stopniowo utrwaliła się struktura, która w momencie wprowadzenia stanu wojennego wyglądała następująco:
Ich prace koordynowała (tj.: ustalała ramówkę, przyjmowała programy na antenę, organizowała emisję i nadzorowała jej bieżący przebieg) Naczelna Redakcja Programowa (dyrektorem programowym i redaktorem naczelnym był Włodzimierz Grzelak). Programy I i II nie miały wyodrębnionych kierownictw.
Na rzecz programów I i II audycje telewizyjne programowały, produkowały oraz proponowały do emisji Naczelne Redakcje (merytoryczne):
W ramach Naczelnej Redakcji Publicystyki działało stworzone przez Mariusza Waltera – i posiadające znaczną autonomię – Studio 2. Naczelne redakcje dzieliły się z kolei na redakcje z kierownikami redakcji na czele; np. redakcja programów szkolnych czy redakcja kursów językowych działały w ramach Naczelnej Redakcji Programów Oświatowych i Popularnonaukowych.
W ramach Zespołu Programu Telewizyjnego działały także różne jednostki usługowe, pomocnicze i techniczne: Biuro Emisji, Dział Scenografii (zarządzany przez Xymenę Zaniewską), Zakład Produkcji Filmów Telewizyjnych (POLTEL), zakład transportu, dział finansów i księgowości, zespół produkcyjny, biuro kadr i szkolenia, wewnętrzna służba zdrowia.
Pod koniec sprawowania władzy w Radiokomitecie przez Macieja Szczepańskiego powołano w strukturze Zespołu Programu Telewizyjnego dwa wysokie stanowiska decyzyjne: Dyrektora Generalnego ds. Politycznych (Stanisław Cześnin) i Dyrektora Generalnego ds. Kultury (Janusz Rolicki). Nadzorowali oni bezpośrednio pracę podporządkowanych im Naczelnych Redakcji.
Główną cechą organizacyjną ówczesnej telewizji było to, że nie istniał wtedy system producentów zewnętrznych. Programów nie kupowano, ale produkowano wyłącznie we własnym zakresie i własnymi siłami, w pełni wykorzystując posiadany ogromny potencjał produkcyjno-techniczny, bardzo unowocześniony w związku z pierwszą wizytą w Polsce Jana Pawła II.
Telewizja współpracuje z klasami dziennikarskimi XXI Liceum Ogólnokształcące im. Hugona Kołłątaja w Warszawie
15.09.2009 r. ruszyła satelitarna platforma TVP, lecz 9 Października 2009 nowy zarząd wstrzymał projekt.
planowane / emisja testowa:
W 2006 roku dziennikarz związany z Telewizją Polską Piotr Poraj-Poleski otrzymał nagrodę MediaPrize przyznawaną przez Fundację Josepha Pulitzera za adaptację książki Iona Pacepy "Czerwone Horyzonty", w ten sposób powstał jeden z odcinków cyklu "Prywatne życie dyktatorów". Nagrodę w bibliotece Francois Mitteranda odebrał w towarzystwie prezes TVP Anny Milewskiej. Była to pierwsza tak prestiżowa nagroda dla dziennikarza TVP.
 | Ta sekcja może zawierać twórczość własną lub niezweryfikowane dane. Pomóż Wikipedii poprawić artykuł na postawie weryfikowalnych źródeł. |
Obecnie Telewizja Polska boryka się z trudną sytuacją finansową. W sezonie zimowym nadawana jest duża liczba programów powtórkowych (głównie produkcje własne, m.in. seriale, teleturnieje, filmy). Telewizja publiczna ograniczyła środki na otrzymywanie praw transmisyjnych produkcji zagranicznych, przez co w ramówce jej kanałów jest mniej filmów światowego kina ostatnich lat. TVP inwestuje głównie w produkcje własne, zwłaszcza seriale (m.in. M jak miłość, Barwy szczęścia, Klan, Plebania, czy Na dobre i na złe) oraz teleturnieje (m.in. Jaka to melodia?, Gilotyna).
Telewizja publiczna ubiegała się o uruchomienie elastycznej linii kredytowej w wys. 100 mln.zł, później zmniejszonej do 50 mln. zł. która miała za zadaniem ułatwić zarządzanie środkami finansowymi w okolicznościach kryzysu finansowania. Ze względu na brak stosownej zgody MSP kredyt ten nie został uruchomiony. TVP przyznała, że od 8 lutego 2011, w godzinach od 2 do 5 w nocy nadajniki analogowe TP Emitel SA nie emitują sygnałów TVP1 i TVP2[18].
| Lata | Opis | Ilustracja |
| 1952 – 1992 | Połączone litery T i P w biało-czerwonym kolorze. |  Informacja dodatkowa: Dokładnie jest to logo TVP Łódź które obowiązywało w latach 1956-1992. Teraz pozostał napis Łódź. |
| 1992 – 2003 | Pasy w kolorach czerwonym, zielonym i niebieskim oraz litery: zielone T, czerwone V i niebieskie P. |  |
| 2003 – do dziś | Białe litery T, V i P w białych prostokątach na granatowym tle. Na zdjęciu, pod logo granatowy napis TELEWIZJA POLSKA. | |
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||
