Widget
Podziel się:

Teodor Andrzej Potocki


Teodor Andrzej Potocki
prymas Polski i Litwy
Teodor Andrzej Potocki
Herb Teodor Andrzej Potocki
Kraj działania Rzeczpospolita Obojga Narodów
Data i miejsce urodzenia13 lutego 1664
Moskwa
Data i miejsce śmierci12 listopada 1738
Warszawa
arcybiskup gnieźnieński
Okres sprawowania1723 - 1738
Wyznaniekatolickie
Kościółrzymskokatolicki
Prezbiteratlistopad 1688
Sakra biskupia31 maja 1699
Odznaczenia
Order Orła Białego
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Teodor Potocki
Pilawa
Pilawa
Data urodzenia1664
Miejsce urodzeniaMoskwa
Data śmierci13.11.1738
Miejsce śmierciWarszawa
RodzinaPotoccy
RodzicePaweł Potocki
Eleonora Sołtykow

Teodor Andrzej Potocki herbu Pilawa (ur. 13 lutego 1664 – zm. 12 listopada 1738) – biskup chełmiński (1699-1712), biskup warmiński (1712-1723), prymas Polski (od 1722), sekretarz królewski.

Urodził się w Moskwie, gdzie jego ojciec Paweł Potocki, kasztelan kamieniecki, był jeńcem wojennym. Edukację swoją rozpoczął u jezuitów w Warszawie (1683 niższe święcenia kapłańskie), później kształcił się w Rzymie. Był m.in. sekretarzem króla Jana III Sobieskiego. Przez króla Augusta II w 1697 desygnowany został na biskupa chełmińskiego - konsekrowany w 1699.

Jako biskup chełmiński był aktywnym administratorem biskupstwa, przeprowadził w 1700 i 1706 r. wizytacje generalne, wydał nową ordynację dla kapituły chełmińskiej. Idąc za racjami wskazywanymi przez jezuitów sprzeciwił się planom osadzenia w Lubawie zakonu pijarów.

W 1706 współpracował ze Stanisławem Leszczyńskim, następnie przeszedł na stronę Augusta II, za co desygnowany został na diecezję warmińską, gdzie odbył uroczysty ingres we wrześniu 1712. Jako biskup warmiński odnowił zamki biskupie w Lidzbarku Warmińskim i Reszlu oraz rozbudował zamek w Ornecie. Fundował nowe kościoły, m.in. w Braniewie i Krośnie. Rozbudował sanktuarium w Stoczku Klasztornym oraz był mecenasem Macieja Meyera i finansował malowanie kościoła w Świętej Lipce, a także ufundował tam główny ołtarz.

W listopadzie 1723 został arcybiskupem gnieźnieńskim i prymasem Polski. Wraz z Józefem Potockim był jednym z przywódców magnackiej opozycji (republikanci) przeciwko Augustowi II i reformatorskim pomysłom Familii. W 1733 roku podpisał elekcję Stanisława Leszczyńskiego. [1]. W 1734 wzięty przez Rosjan do niewoli w Gdańsku pozostawał siedem miesięcy w więzach, nie chcąc uznać narzuconego przez obcą przemoc Augusta III, z którym pojednał się ostatecznie dopiero w 1735.

Duszpasterzem był gorliwym, skłonnym jednak do fanatyzmu i bezwzględności. Zmarł w Warszawie, pochowany został w katedrze gnieźnieńskiej.

W 1732 odznaczony Orderem Orła Białego. [2]

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne

Przypisy

  1. Jerzy Dunin-Borkowski i Mieczysław Dunin-Wąsowicz, Elektorowie królów Władysława IV., Michała Korybuta, Stanisława Leszczyńskiego i spis stronników Augusta III. Lwów 1910, s. 175.
  2. Kawalerowie i statuty Orderu Orła Białego 1705-2008, 2008, s. 160.
Poprzednik
Andrzej Chryzostom Załuski
POL księstwo sambijskie COA.svgKsiążę sambijski
17121723
POL księstwo sambijskie COA.svgNastępca
Krzysztof Andrzej Jan Szembek
Poprzednik
Kazimierz Szczuka
BishopCoA PioM.svgBiskup chełmiński
1699 - 1712
BishopCoA PioM.svgNastępca
Jan Kazimierz Alten Bokum
Poprzednik
Andrzej Chryzostom Załuski
BishopCoA PioM.svgBiskup warmiński
1712 - 1723
BishopCoA PioM.svgNastępca
Krzysztof Andrzej Jan Szembek
Poprzednik
Stanisław Szembek
CardinalCoA PioM.svgPrymas Polski i Litwy
1723 - 1738
CardinalCoA PioM.svgNastępca
Krzysztof Antoni Szembek

Tekst udostępniany na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.

Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania.

Zasady ochrony prywatności O Wikipedii Informacje prawne