Widget
Podziel się:

Uljanowsk


Uljanowsk
Ульяновск
HerbFlaga
Herb UljanowskaFlaga Uljanowska
Uljanowsk
Uljanowsk
Państwo Rosja
Obwód Obwód uljanowski
BurmistrzAleksander Pinkow, Александр Пинков
Powierzchnia623[1] km²
Wysokość140 m n.p.m.
Ludność (2007)
• liczba ludności
• gęstość

603 782[2] (2009)
613,800[3] (2010)
983 os./km²
Nr kierunkowy(+7) 8422[1]
Kod pocztowy432000–433329
Tablice rejestracyjne73, 173
Położenie na mapie obwodu uljanowskiego
Outline Map Ulyanovsk Oblast.svg
"Uljanowsk"
Uljanowsk
Położenie na mapie Rosji
RussiaContourMap.png
"Uljanowsk"
Uljanowsk
54°19′N 48°22′E / 54.317, 48.367Na mapach: 54°19′N 48°22′E / 54.317, 48.367
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Strona internetowa miasta

Uljanowsk (ros. Ульяновск; dawniej Symbirsk) – miasto obwodowe w południowo-zachodniej części Rosji nad Wołgą, centrum administracyjne obwodu uljanowskiego, położone około 893 km na wschód od Moskwy. Liczba mieszkańców w 2009 roku wynosiła 603 782 mieszkańców[2], a według wstępnych wyników rosyjskiego spisu powszechnego z 2010 roku liczba ta wynosi 613,800[3].

Spis treści

[edytuj] Historia

Pomnik założyciela miasta.

Założony w połowie XVII wieku, przypuszczalnie w 1648 roku, przez Bohdana Chitrowa w związku z dekretem Aleksego I[1], jako strategiczna twierdza o nazwie Symbirsk[4], chroniąca ówczesną wschodnią granicę Cesarstwa Rosyjskiego przed najazdami barbarzyńskich plemion[4].

W 1668 roku miasto wytrzymało miesiąc długiego oblężenia przez 20 tys. armię powstańczą prowadzoną przez kozackiego dowódcę Stiepana Razina[4]. W tym czasie Symbirsk posiadał już drewniany Kreml, który został zniszczony przez pożar w XVIII wieku.

W lecie 12 sierpnia[4] 1864 roku miasto zostało poważnie uszkodzone przez pożar, który trwał 9 dni[1], jednak zostało ono szybko odbudowane a jego ludność zaczęła szybko wzrastać do około 43.000 w 1897 roku. Według statystyk szlachta stanowiła 8,8% ludności, 0,8% duchowieństwo, 3,2% kupcy i zamożni obywatele, 57,5% zwykli mieszczanie, 17% wojskowi i ich rodziny, 11% chłopi[5]. W mieście funkcjonowały dwa gimnazja (męskie i żeńskie), szkoła cerkiewna wraz z seminarium duchowym, szkoła handlowa, szkoła położnicza, kilka szkół parafialnych oraz szkoły dla mniejszości etnicznych Czuwaszów i Tatarów. Działały dwie biblioteki: im. Karamzina oraz im. Gonczarowa. Znajdowały się tu także gorzelnia, wytwórnia win, browar, młyn oraz fabryka świec[5].

W czasie wojny domowej w Rosji miasto początkowo znajdowało się w rękach bolszewików. W czerwcu zbuntował się Korpus Czechosłowacki, a w Samarze ogłoszono powstanie rządu Komitetetu Członków Zgromadzenia Ustawodawczego zwanego Komuczem. 10 lipca 1918 r. zbuntował się głównodowodzący bolszewickiego Frontu Wschodniego Michaił Murawjow. Został on jednak pojmany w Symbirsku i rozstrzelany. 21 lipca 1918 r. Symbrisk został zajęty przez oddziały Komucza dowodzone przez pułkownika Władimira Kappela. Symbirsk jako stolica guberni była ważnym miastem w drodze na zachód. Oprócz tego znajdowały się tu także fabryki amunicji, składy broni oraz ważny most kolejowy. 29 lipca bolszewicki Komitet Centralny w specjalnej rezolucji upadek miasta narodzin Lenina określił jako "niesłychaną zbrodnię"[6]. 12 września 1918 roku bolszewicka 24 Dywizja Strzelców pod dowództwem Gaja Dmitriewicza Gaja zdobyła Symbirsk.

Swoją obecną nazwę miasto otrzymało w 1924 roku, od nazwiska Władimira Iljicza Uljanowa, bardziej znanego jako Lenin który urodził się w Symbirsku w 1870 roku[4]. W mieście urodził się również inny rosyjski polityk Aleksander Kiereński (1881 r.), a także polski pisarz historyczny Paweł Jasienica (1909 r.).

W 1970 roku w setną rocznicę urodzin Lenina, miasto zostało odznaczone Orderem Lenina, od tego czasu Uljanowsk staj się ważnym ośrodkiem turystycznym w ZSRR.

Po rozpadzie Związku Radzieckiego miasto przeżywało znaczne trudności ekonomiczne. Względne ożywienie jest zauważalne dopiero po roku 2000[7]. W 2008 roku mer miasta Siergiej Jermakow zaproponował przywrócenie miastu jego historycznej nazwy. Jego zdaniem nazwa Uljanowsk została narzucona siłą i wbrew woli ludności, a po upadku ZSRR nie ma już ona racji bytu[8]. Badania opinii przeprowadzane wśród mieszkańców miasta pokazują jednak, że nie życzą sobie oni powrotu do nazwy Symbirsk[9].

[edytuj] Zabytki i atrakcje turystyczne

W czasach sowieckich miasto zostało przebudowane, aby uczcić postać Włodzimierza Lenina. Nazwę miasta zmieniano pod hasłem "Osinowy kół w mogiłę starego Symbirska!"[5] W myśl tej polityki w mieście burzono zabytkowe cerkwie, sobory i monastery. Zburzono cerkiew w której ochrzczono Lenina. Zburzono dom gubernialny, w którym niegdyś zatrzymał się Aleksander Puszkin. Sobór św. Trójcy, jeden z symboli miasta, wybudowany by uczcić poległych w wojnie 1812 roku[10] wysadzono, a na jego miejscu postanowiono pomnik Lenina. Miejscowym ulicom nadano nowych patronów, m.in. Marksa, Engelsa, Liebknechta, Róży Luksemburg czy Plechanowa. Jak podaje miejscowy historyk Z. Mijdubajew:

„Cmentarz monasteru Pokrowskiego zamieniono w skwer, oszczędzając jeden tylko grób – Ilji Nikołajewicza Uljanowa. Co prawda i ten został zbezczeszczony: z nagrobnego pomnika usunięto krzyż. No bo jakże tak: ojciec wodza rewolucji – i spoczywa pod krzyżem?!”[5].

Lista najważniejszych zabytków:

[edytuj] Gospodarka i przemysł

Uljanowsk to ważny ośrodek przemysłowy, podstawą gospodarki miasta jest m.in: budowa maszyn[4][11], produkcja energii elektrycznej, przemysł motoryzacyjny, handel detaliczny i budownictwo, obecnie szybko rozwija się sektor bankowy, usługowy, turystyka, oraz przemysł spożywczy.

  • W Uljanowsku swoje siedziby i fabryki produkcyjne mają m.in. firmy:
  1. UAZ[4] – firma specjalizująca się w produkcji samochodów.
  2. Aviastar-SP – spółka zajmująca sie produkcja samolotów.
  3. Uljanowskie Zakłady Mechaniczne[4] – zajmujące się produkcją pojazdów wojskowych.
  4. SABMiller RUS – jedna z największych firm piwowarskich działających na rynku rosyjskim.

[edytuj] Transport

Lokalny transport miasta opiera się głównie na 17 liniach tramwajowych, liniach trolejbusowych, 50 miejskich liniach autobusowych i liniach prywatnych przewoźników. W mieście znajdują się dwa lotniska mające bezpośrednie połączenia z większością rosyjskich miast, w tym z Moskwą. W mieście znajduje się jeden z najdłuższych mostów w Europie, mający długość 5.8 km. Most został otwarty w listopadzie 2009 roku przez Dmitrija Miedwiediewa, dziennie przez most przejeżdża około 40 tys. pojazdów[12].

Nowy most Uljanowski
Nowy most Uljanowski

Miasto obsługują dwa lotniska:

  1. Port lotniczy Uljanowsk Wostocznyj
  2. Port lotniczy Uljanowsk Baratejwka

[edytuj] Demografia

Uljanowsk jest średnim pod względem liczby ludności miastem w Rosji. Gęstość zaludnienia w mieście wynosi około 983 os./km². Łączna liczba mieszkańców Uljanowska w 2009 r. wynosiła 603 782[2] (spadek z około 636 tys. w 2002 roku), natomiast według wstępnych wyników rosyjskiego spisu powszechnego z 2010 roku liczba ta wynosi obecnie 613,800[3]. Według szacunków liczba mieszkańców będzie wciąż spadać ze względu na niski poziom przyrostu naturalnego w całej Rosji. Po ogłoszeniu wyników spisu powszechnego eksperci podkreślają, że choć spadek ludności cały czas postępuje, to znacząco wyhamowano tempo tego spadku oraz zmniejszono ujemny przyrost naturalny[13]. Zarówno Uljanowsk jak i cały obwód uljanowski słyną w Rosji z intensywnej walki o wzrost poziomu przyrostu naturalnego. Od 2005 roku, zawsze 12 września, organizowany jest tam Dzień Jedności Rodziny (zwany też popularnie Dniem Poczęcia[14]). Dla zainteresowanych par jest to dzień wolny od pracy. Jeśli w 9 miesięcy później, 12 czerwca (rosyjskie święto państwowe Dzień Rosji), urodzi się dziecko, to otrzymują one różnego rodzaju nagrody i świadczenia[14]. Akcja znana jako "Urodź patriotę na Dzień Rosji" z roku na rok zyskuje na popularności. Statystyki pokazują także, że zwiększyła się także liczba porodów w Dzień Rosji[15]. W roku 2008 wskaźnik urodzeń w mieście wzrósł o 8,5%[16].


Współczynnik urodzeń:

  • Liczba urodzin (2008): 6,774
  • Liczba zgonów (2008): 8,054[16]


Rozwój demograficzny:

        Rok        Ludność
178010 541
183817 400
187628 000
189743 200
191767 300
1941105 000
1961220 000
1970351 000
1979464 000
1989625 000
2005638 300
2009603 782
2010613 800


Struktura etniczna:

[edytuj] Klimat

Uljanowsk znajduje się w strefie klimatu umiarkowanego chłodnego – kontynentalnego, z mroźnymi zimami, ale z umiarkowaną ilością opadów śniegu i bardzo ciepłymi latami. Średnia temperatura roczna wynosi około 5 °C. Uljanowsk znajduje się w strefie czasu moskiewskiego (UTC +3).

Średnia temperatura i opady dla Uljanowska
MiesiącStyLutMarKwiMajCzeLipSieWrzPaźLisGruRoczna
Rekordowo wysokie temperatury [°C]65173036383939332615639
Średnie najwyższe temperatury [°C]-8-7011212425231780-510
Średnie najniższe temperatury [°C]-15-16-91712141270-6-120
Rekordowo niskie temperatury [°C]44-4-12-7-34-1-5-16-714
Opady [mm]292119293666874753412927484
Źródło: pogoda.ru.net[17] 2010-09-18

[edytuj] Kultura, edukacja i sport

W Uljanowsku znajduje się m.in. Teatr Dramatyczny im. Gonaczarowa, Teatr Młodzieżowy, Teatr Lalek, Uljanowska Orkiestra Symfoniczna i Uljanowska Orkiestra Instrumentów Ludowych. Mieszczą się tu także muzea (7, m.in. Lenina), biblioteki publiczne (44, m.in. im. Karamzina i Gonczarowa), 13 krytych pływalni oraz 6 stadionów. Swą siedzibę ma tutaj klub piłkarski Wołga Uljanowsk. Wydawanych jest tu ponad 20 gazet i czasopism, w tym także należących do mniejszości etnicznych: tatarskiej czy czuwaskiej.

W mieście działa kilka uczelni wyższych:

  1. Uljanowski Uniwersytet Państwowy
  2. Uljanowski Techniczny Uniwersytet Państwowy
  3. Uljanowski Pedagogiczny Uniwersytet Państwowy

[edytuj] Galeria

[edytuj] Ludzie związani z miastem

[edytuj] Miasta partnerskie

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 russiatrek.org: Ulyanovsk city, Russia (Ulianovsk) (ang.). [dostęp 2010-09-18].
  2. 2,0 2,1 2,2 gks.ru: Численность населения Российской Федерации по городам, посёлкам городского типа и районам на 1 января 2009 г.- Города с численностью постоянного населения от 500 тыс. до 1 млн. человек (ros.). [dostęp 2010-09-18].
  3. 3,0 3,1 3,2 Rosyjski Urząd Statystyczny Rosstat: Wstępne wyniki Rosyjskiego Narodowego Spisu Powszechnego 2010 (ros.). [dostęp 2011-06-15].
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 4,6 4,7 4,8 4,9 Welcome to Ulyanovsk (ang.). [dostęp 2010-09-18].
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 Wołkogonow D., Lenin. Prorok Raju, Apostoł Piekła, Warszawa 2006, s. 37.
  6. Mawdsley E., Wojna domowa w Rosji: 1917-1920, Warszawa 2010, s. 83.
  7. welcometoulyanovsk.com: Welcome to Ulyanovsk (ang.). [dostęp 2011-06-15].
  8. Internovosti.ru: Ульяновск снова станет Симбирском (ros.). [dostęp 2011-06-15].
  9. Ulgrad.ru: Ульяновск могут переименовать без референдума (ros.). [dostęp 2011-06-15].
  10. Bazylow L., Historia Nowożytnej Kultury Rosyjskiej, Warszawa 1986, s. 334.
  11. Welcome to Ulyanovsk (ang.). [dostęp 2010-09-18].
  12. RIA Novosti Source: Новый мост открылся в Ульяновске в тестовом режиме (ros.). [dostęp 2010-09-18].
  13. Ośrodek Studiów Wschodnich: Wstępne wyniki rosyjskiego spisu powszechnego (pol.). [dostęp 2011-06-15].
  14. 14,0 14,1 Russia Today: Have a baby and win a car! (ang.). [dostęp 2011-06-15].
  15. Money.pl: Rosja: 12 września Dniem Poczęcia w obwodzie uljanowskim (pol.). [dostęp 2011-06-15].
  16. 16,0 16,1 Regnum.ru: W Uljanowsku wskaźniki urodzeń w 2008 r. wzrosły o 8,5% (ros.). [dostęp 2011-06-15].
  17. АРХИВ ПОГОДЫ в Ульяновске (ros.). pogoda.ru.net. [dostęp 2010-09-18].
  18. Russia Travel: Ulyanovsk photographs (ang.). [dostęp 2010-09-18].

[edytuj] Linki zewnętrzne


Tekst udostępniany na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń.

Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania.

Zasady ochrony prywatności O Wikipedii Informacje prawne