| Urban III Urbanus Tertius | |
| Umberto Crivelli | |
| Papież | |
| Data i miejsce urodzenia | 1120 Mediolan |
| Data i miejsce śmierci | 20 października 1187 Ferrara |
| Wyznanie | katolickie |
| Kościół | rzymskokatolicki |
| Kreacja kardynalska | 1182 |
| Pontyfikat | 25 listopada 1185 |
Urban III, łac. Urbanus III, właśc. Uberto Crivelli (ur. 1120 w Mediolanie, zm. 20 października 1187 w Ferrarze) – arcybiskup Mediolanu (1185-1187) i papież od 25 listopada 1185 do 20 października 1187.
Umberto Criveli urodził się w arystokratycznej rodzinie mediolańskiej, która znacznie ucierpiała w wyniku złupienia Mediolanu przez cesarza Fryderyka I Barbarossę w 1162 roku. Uberto udał się wówczas na wygnanie do Francji, gdzie został archidiakonem w Bourges. W tym czasie zaprzyjaźnił się z Tomaszem Becketem. Później powrócił do Mediolanu, gdzie został archidiakonem miejscowej kapituły (udokumentowany na tym urzędzie 1181-82).
W grudniu 1182 roku papież Lucjusz III mianował go kardynałem-prezbiterem San Lorenzo in Damaso. Rok później Uberto działał jako legat papieski w Lombardii i biskup elekt Vercelli. 9 stycznia 1185 promowano go na urząd arcybiskupa Mediolanu, zachował jednak godność kardynalską. Podpisywał bulle papieskie między 2 stycznia 1183 a 11 listopada 1185. 25 listopada 1185 został wybrany w Weronie na nowego papieża po śmierci Lucjusza. Koronowano go 1 grudnia 1185.
Początkowo papież szukał porozumienia z cesarzem Fryderykiem; zapowiedział, że nie konsekruje antycesarskiego kandydata na arcybiskupa Trewiru oraz wysłał przedstawicieli na ślub cesarskiego syna Henryka VI z Konstancją, dziedziczką tronu Sycylii. Niebawem doszło jednak do zerwania stosunków z cesarzem – papież odmówił koronacji Henryka na współcesarza, popadł w konflikt z cesarzem odnośnie zawłaszczania dóbr po zmarłych duchownych, nie zaakceptował także ostatecznie nominata cesarskiego na arcybiskupstwo Trewiru i powołał własnego arcybiskupa. W odpowiedzi cesarz Fryderyk polecił synowi zajęcie zbrojne Państwa Kościelnego i odcięcie papieża od świata w Weronie razem z kurią. Urban w odpowiedzi wsparł nieudany bunt antycesarski w Cremonie, następnie wahał się i czasowo szukał porozumienia. Nie doszło jednak do zgody i Urban podjął decyzję o ekskomunice cesarza. Na wieść o tym popierające cesarza władze Werony nakazały papieżowi opuścić miasto; wyjechał on do Ferrary, w drodze zachorował i niebawem zmarł. Podobno jego śmierć przyspieszyła wiadomość o klęsce wyprawy krzyżowej pod Hattin.
Następcą Urbana III na tronie papieskim został Grzegorz VIII.
| Poprzednik Algisio da Pirovano | Arcybiskup Mediolanu 1185-1187 | Następca Milone da Cardano |
| Poprzednik Lucjusz III | Papież | Następca Grzegorz VIII |