Wolfgang Jöhling (ur. 1944 r. w Görlitz) - tłumacz, publicysta, poeta, fotograf, podróżnik.
[edytuj] Nauka i studia
Dzieciństwo i młodość do matury spędził w rodzinnym mieście przy granicy z Polską.
W 1969 r. ukończył studia slawistyczne na Uniwersytecie w Lipsku. Rok studiował jako stypendysta w Poznaniu. Uzyskał dyplom tłumacza języka polskiego i rosyjskiego.
W 1974 przeniósł się do Polski. Zamieszkał w Warszawie. W 1977 r. przyznano mu obywatelstwo polskie.
Od 1975 r. jest na etacie starszego redaktora redakcji niemieckiej Polskiej Agencji Interpress. Współpracuje jednocześnie z wydawnictwami artystycznymi i naukowymi (Arkady, WAiF, Scholar, PWN i in.), z filmem, teatrem dramatycznym (Stary Teatr w Krakowie) i muzycznym (Warszawska Opera Kameralna) oraz z prasą niemieckojęzyczną. Wciąż ma na uwadze porozumienie polsko-niemieckie i promocję Polski. Od 1981 r. jest członkiem rzeczywistym Stowarzyszenia Tłumaczy Polskich, jednocześnie wykonuje od 1992 r. wolny zawód tłumacza.
Własne wiersze publikował w polskich i niemieckich czasopismach literackich, przeważnie w antologiach. Przekłada także poezję polską.
Jest autorem wielu nagradzanych zdjęć z całego świata, publikowanych w różnych wydawnictwach encyklopedycznych i podróżniczych WAiFu, Arkad oraz w czasopismach fotograficznych i turystycznych.
[edytuj] Wybrane publikacje
Poniżej z ogólnego dorobku ok. stu pozycji książkowych wybrane publikacje tłumaczone, bądź współtworzone przez W. Jöhlinga
- Sztuka/Kultura
- Morawińska, A., Polnische Malerei von der Gotik bis zur Gegenwart, Warszawa 1984, ISBN 83-221-0248-8
- Karpowicz, M., Barock in Polen, Warszawa 1991, ISBN 83-213-3499-7
- Andrzejewska, H., Polnische Malerei, Warszawa 1997, ISBN 83-221-0657-2/ ISBN 83-01-12329-X
- Jakimowicz, I,. Witkacy als Maler, Warszawa 1987, ISBN 83-221-0390-5
- Zgodzińska-Wojciechowska, B., Żakiewicz, A., WITKACY -Stanisław Ignacy Witkiewicz. Werke im Mittelpommerschen Museum Słupsk. Warszawa 1996, ISBN 83-221-0666-1
- Warkoczewska, M., Portret miasta. Poznań w malarstwie i grafice - Porträt einer Stadt, Posen in Malerei und Grafik. Poznań 2000, ISBN 83-87847-38-0
- Chmurzyński, W., Bruno Schulz. Das graphische Werk. München 1992, ISBN 3-446-17058-8
- Kwiatkowski, M., Pałac Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej - Das Palais des Präsidenten der Republik Polen; Warszawa 1998 (Na zlecenie Prezydenta RP i wyłącznie do Jego dyspozycji, upominek dla zagranicznych gości), ISBN 83-86351-20-9
- Wideryński, M., Pojazdy konne łańcuckiego zamku - Die Kutschen von Schloss Łańcut, Warszawa 2001, ISBN 83-87758-11-6
- Wardzyński, M., (Red.), Andrzej Kreutz Majewski - Malarstwo/ Painting/ Malerei, Warszawa 1999, ISBN 83-910955-3-3
- Krzysztof Gierałtowskis Fotokunst (Oczyma Krzysztofa Gierałtowskiego), Kraków 2002, ISBN 83-914374-7-7
- Kulik, Z., From Syberia to Cyberia (niezwykle obszerna encyklopedia o wszystkich dziedzinach współczesnego świata) towarzysząca gigantycznemu w rozmiarach kolażowi fotograficznemu plastyczki Zofii Kulik w Niemieckiej Akademii Sztuk Pięknych w Berlinie i innych muzeach Niemiec). Berlin 2005. Druk w jednym egzemplarzu
- Literatura
- Jöhling, W., Diskrete Leidenschaften. Antologia polskiej prozy homoerotycznej (Wybór z dzieł: Witkacy, Breza, Iwaszkiewicz, Pankowski, Kisielewski, Bratny, Machejek, Mach, Andrzejewski i inni), Berlin(-Zachodni) / Frankfurt/M 1988, ISBN 3-922257-56-9
- Szymanowski, K., Das Gastmahl. Ein Kapitel aus dem Roman Ephebos, Berlin 1993, ISBN 3-86149-009-9
- Fangauf, H.(red.), Dramatik aus Polen - vier neue Stücke (w jego przekładzie: sztuka teatralna Liliany Bardijewskiej "Meine fünf Minuten"), Wilhelmshaven 2001, ISBN 3-7959-0806-X
- Kusek, K., Moje Krajobrazy - Meine Landschaften, wybór wierszy dla dzieci - Kindergedichte, Wrocław 2005, ISBN 83-7254-709-2
- Rozbójnik Pistulka i inne śląskie bajki - Der Räuber Pistulka und andere schlesische Märchen, Gliwice 2000, ISBN 83-88199-06-4
- Marcinkowska-Schmidt, E., Der wundersame Zauberpfad (Zaczarowana wędrówka), Warszawa 2005; Allerlei Papagei-Tirilei (Papuzim piórem pisane). Warszawa 2006
- Własne wiersze m.in. w następujących antologiach poezji:
Dopowiedzenie świtu (Poznań 1969 i 1974), Auswahl 70 (Berlin 1970), Das Wort Mensch (Halle 1972), Auswahl 72 (Berlin 1972), Don Juan überm Sund (Berlin/Weimar 1975), Słowo i gest (Poznań 1976), Vor meinen Augen, hinter sieben Bergen (Berlin/Weimar 1977), Przybliżenia (Poznań 1978), Melancholie. Ein deutsches Gefühl (Trier 1989), Deutsche Gedichte über Polen - Polnische Suhrkamp-Bibliothek (Frankfurt am Main 1994)
- Historia
- Polska-Niemcy. Tysiąc lat sąsiedztwa - Polen-Deutschland. Tausend Jahre Nachbarschaft (Naukowa praca zbiorowa pod honorowym patronatem Prezydenta RP Aleksandra Kwaśniewskiego). Warszawa 2000, ISBN 83-86351-33-0
- Polska - Niemcy. Dziś i jutro. / Polen - Deutschland. Heute und morgen. (Zbiorowa praca naukowa pod honorowym patronatem Prezydenta RP Aleksandra Kwaśniewskiego; Tom II znaczącego opracowania z 2000 roku), Warszawa 2003, ISBN 83-86351-44-6
- Oneg Schabbat - Das Untergrundarchiv des Warschauer Ghettos - Ringelblum-Archiv; Frankfurt/Main i Warszawa 2000, ISBN 83-85888-22-5
- Holzer, J.: Der Kommunismus in Europa. Politische Bewegung und Herrschaftssystem; Frankfurt/Main 1998, ISBN 3-596-60161-4
- Klechta, J., Lech Wałęsa - Eine politische Biographie, Bonn 1992, ISBN 3-87959-469-4
- Madoń-Mitzner, K., Gleb, T., Tage der Solidarität (Dni Solidarności), Warszawa 2005, ISBN 83-88288-52-0
- A. Kuzio-Podrucki, Das Haus Schaffgotsch. Das wechselvolle Schicksal einer schlesischen Adelsdynastie, Tarnowskie Góry 2009, ISBN 978-83-61458-32-6
- Współpraca z wydawnictwem Wokół nas: Seria "...wczoraj ...gestern"
- Dubiel, J., Górny Śląsk wczoraj - Oberschlesien gestern, Gliwice 1995, ISBN 83-85338-35-7
- Nadolski, P., Dolny Śląsk wczoraj - Niederschlesien gestern, Gliwice 1997, ISBN 83-85338-63-2
- Nadolski, P., Ruda Śląska wczoraj - Ruda O/S gestern, Gliwice 1997, ISBN 83-85338-65-9
- Nadolski, P., Zabrze wczoraj - Hindenburg 0/S gestern, Gliwice 1995, ISBN 83-85338-45-4
- Nadolski, P., Bytom wczoraj - Beuthen O/S gestern, Gliwice-Bytom 1996, ISBN 83-85338-57-8
- Gabzdyl, M., Gliwice wczoraj - Gleiwitz gestern, Gliwice 1994, ISBN 83-85338-23-3
- Gałuszka, M., Chorzów wczoraj - Königshütte gestern, Gliwice 1996, ISBN 83-85338-51-9
- Lipońska-Sajdak, J., Katowice wczoraj - Kattowitz gestern, Gliwice 1995, ISBN 83-85338-40-3
- Łagiewski, M., Wrocław wczoraj - Breslau gestern, Gliwice 1996, ISBN 83-85338-54-3
- Warkoczewska, M., Poznań wczoraj - Posen gestern, Gliwice 1998, ISBN 83-85338-72-1
- Passowicz, W., Gaczoł, E., Kraków wczoraj - Cracow Yesterday - Krakau gestern, Gliwice 1999, ISBN 83-85338-89-6
- Sołtan, A., Warszawa wczoraj - Yesterday`s Warsaw - Warschau gestern, Gliwice 1998, ISBN 83-85338-73-X
- Görlitz - von der mittelalterlichen Handelsstadt zur Grenzstadt an der Neiße. Nahe Ferne, ferne Nähe (zbiorowa praca naukowa nt. stosunków miasta Görlitz do Polski. Tu - dwa własne teksty, wszystkie tłumaczenia z j. polskiego, dostarczanie trzech dodatkowych tekstów polskich autorów oraz redagowanie niektórych tekstów niemieckich), Görlitz 2000, ISBN 3-932693-58-2
- Masowien - Tradition und Gegenwart (Obszerna encyklopedyczna praca zbiorowa: Mazowsze - tradycja i współczesność). Warszawa 2000, ISBN 83-88495-03-8
- Varpio, Y., Zadencka, M., Literatur und Nationale Identität III. Zur Literatur und Geschichte des 19. Jahrhunderts im Ostseeraum: Finnland, Estland, Lettland und Polen. Acta Universitatis Stockholmiensis, Stockholm 2000, ISBN 91-22-01903-0, ISSN 0282-5066 (przez Jöhlinga - część "Polen")
- Własne teksty na temat historycznych pomostów polsko-niemieckich: Händel "Alla Polacca" (pod pseudonimem Andrzej Zgorzelecki) w: Händel-Jahrbuch 1982 (Leipzig 1982), Das Echo der preußischen Oberlausitz auf die polnische Nationalerhebung im Zeitraum 1830-1832 w: Görlitzer Magazin 1989 (Görlitz 1989), Beethoven a la Polonaise, E.T.A.Hoffmann in Warschau, Jakob Böhme und Adam Mickiewicz w: Deutsch-Polnisches Jahrbuch Bremen-Gdańsk 1990 (Bremen 1990)
- Archeologia
- Brzeziński, W., Piotrowski, W. (Red.), Proceedings of the First International Symposium on Wood Tar and Pitch. Biskupin-Museumsdorf Düppeln, Muzeum Archeologiczne Warszawa 1997, ISBN 83-900586-3-4 (Tu przez niego: Szafrański, W., Die frühmittelalterliche Teerschwele in Biskupin (Wczesnośredniowieczna dziegciarnia w Biskupinie))
- Gediga, B., Piotrowska, D. (Red.), Kultura Symboliczna kręgu pól popielnicowych epoki brązu i wczesnej epoki żelaza w Europie Środkowej - Die symbolische Kultur des Urnenfeldkreises in der Bronze- und frühen Eisenzeit Mitteleuropas, Warszawa-Wrocław-Biskupin, Państwowe Muzeum Archeologiczne, Warszawa 2000, ISBN 83-910911-3-9 (Przez niego jedynie: Bąbel, J., Die rituelle Bedeutung einiger nordeuropäischer Rasiermesser der Bronzezeit. Versuch einer Deutung (Rytualne znaczenie niektórych północnoeuropejskich brzytew z epoki brązu. Próba interpretacji), oraz Węgrzynowicz, T., Bemerkungen zu Vogelfiguren und -darstellungen aus Fundstellen der Wysocko-Kultur (Uwagi o figurkach i wizerunkach ptaków ze stanowisk kultury wysokiej)
- Prawo -Nauki społeczne
- Das Polnische Arbeitsgesetzbuch (Polski Kodeks Pracy), Fundacja Promocji Prawa Europejskiego, Warszawa 1997, ISBN 83-87367-01-X
- Stępniak, A. (Red.), Die Freizügigkeit der Arbeitnehmer im Kontext von Polens Beitritt zur Europäischen Union (Wolny przepływ pracowników w kontekście przystąpienia Polski do Unii Europejskiej), Warszawa 2001, ISBN 83-915801-0-5
- Raciborski, J., Wiatr, J., Demokratie in Polen, Elemente des politischen Systems, Warszawa 2005, ISBN 83-7383-080-4, Opladen 2005, ISBN 3-938094-15-X
- Schwan, G., Holzer, J., Lavabre, M.-C., Schwelling, B., (Red. praca zbiorowa): Demokratische politische Identität - Deutschland, Polen und Frankreich im Vergleich. (Przez niego praca prof. E. Dmitrowa), Wiesbaden 2006, ISBN 3-531-14555-X
- Promocja Polski
- Polen l@dt ein - Oficjalny katalog Polski na EXPO 2000 w Hanowerze, ISBN 83-913892-0-0
- Budrewicz, O., Polen für Anfänger (Polska dla początkujących), Warszawa 2000, ISBN 83-01-13060-1
- Polens Sejm, Wydawnictwo Sejmowe Warszawa 1999, ISBN 83-7059-435-2
- Morek, J., Budrewicz, O., Polen. (Album), Warszawa 2000, ISBN 83-221-0710-2, ISBN 83-01-13054-7
- Morek, J., Rottermund, A., Warschau. (Album), Warszawa 2001, ISBN 83-221-0718-8 / ISBN 83-01-13095-4
W ciągu ponad 30 lat - kilkadziesiąt treatmentów, scenariuszy, list dialogowych itp., m.in. dla
- Jeszcze przed wyjazdem do Polski, w 1973 r. napisał scenariusz do filmu dokumentalnego pt. "Mein Freund Genek" (o przyjaźni polskiego poety i tłumacza Eugeniusza Wachowiaka i poety niemieckiego Armina Müllera); reż. Karl-Heinz Mund; w 1975 r. "Srebrny Lajkonik" na Festiwalu Filmów Dokumentalnych w Krakowie
- Pracował w Studio Opracowań Filmów w Warszawie jako spiker komentarzy niemieckich, w dubbingu, autor napisów niemieckich do polskich filmów konkursowych (np. na Berlinale) oraz występował w filmie Krzysztofa Rogulskiego pt. "Ostatnie okrążenie".
Po otrzymaniu paszportu polskiego w 1977 r. rozpoczął zwiedzanie świata. Poznał wszystkie kraje Europy, jednak najgłębsze wrażenia wywarły na nim z jednej strony Islandia, Skandynawia powyżej kręgu polarnego, Etna, Syberia, z drugiej zaś kraje Sahelu, Kurdystan, Jemen, Oman, Iran, kraje Kaukazu i Azji Środkowej, Nepal i Namibia.
Plon fotograficzny tych wypraw, bardzo osobiste jego spojrzenie na świat znalazły uznanie jurorów licznych konkursów, w których uczestniczył, m.in.
- "Kaleidoscope" - The In-Flight Magazine of LOT Polish Airlines:
- 1/1997 - 3 konkursowe zdjęcia z Hiszpanii
- 5/1997 - 1 konkursowe zdjęcie z Portugalii
- 9/1997 - 1 konkursowe zdjęcie z Hiszpanii
- W kwietniu 1998 r. otrzymał w ramach konkursu "Szansa" nagrodę oficyny wydawniczej "Rój" oraz firmy Agfa
- Miesięcznik "Poznaj świat" - Konkursy fotograficzne:
3/1998 Czas: Trzy razy II miejsce (Tunezja)
Bilans dalszy w tym samym czasopiśmie (wybiórczo w okresie 10/2000-4/2002)
- 10/ 2000 Egzotyka: I miejsce (Tunezja)
- 11/ 2000 Środki lokomocji: Wyróżnienie (Anglia)
- 12/ 2000: Kuchnie świata: III miejsce (Syria)
- 1/2/ 2001: Pomniki: III miejsce (Islandia)
- 3/ 2001: Na przełomie tysiącleci: Wyróżnienie (Izrael)
- 4/5/ 2001: Twarze: III miejsce oraz dwa wyróżnienia (Iran)
- 4/5/ 2001: Duże i małe: Dwa wyróżnienia (Atlantyk Północny i Norwegia)
- 11/ 2001: Na bazarze: Dwa wyróżnienia (Tunezja i Anatolia Wschodnia)
- 4/ 2002: Krajobraz zepsuty: Wyróżnienie (Anglia)
- W konkursie fotograficznym niemieckiej stacji telewizyjnej MDR we wrześniu 2001 znalazł się ze swóją serią zdjęć pt. Z Paulem Klee i Augustem Macke po Tunezji w pierwszej dziesiątce spośród 800 uczestników.
- XXI Międzynarodowy Konkurs Fotograficzny "Krajobraz Górski" im. Jana Sunderlanda 2001 - Dyplom za Świat według Stwórcy I, II, III i Głos ciszy I, II, III
- XXII Międzynarodowy Konkurs Fotograficzny "Krajobraz Górski" im. Jana Sunderlanda 2002 - Wyróżnienie za zdjęcia z gór Elbursu w Iranie
- Wykorzystano z jego zbiorów zdjęcia w następujących książkach:
- Dulewicz, A., Encyklopedia sztuki francuskiej, WAiF/PWN, Warszawa 1997
- Encyklopedia sztuki starożytnej. Europa - Azja - Afryka - Ameryka, WAiF/PWN, Warszawa 1998
- Dulewicz, A., Encyklopedia sztuki niemieckiej, WAiF/PWN, Warszawa 2004
- Atlas zabytków (Kraje pozaeuropejskie), Arkady, Warszawa 2006
- Kalendarz promocyjny miasta i gminy Łomianki 2005 r.
[edytuj] O Wolfgangu Jöhlingu
- Gierałtowski, K., Wolfgang Jöhling. SZANSA, w: FOTO 12/1997 r.