Zmienna ekstensywna (wielkość ekstensywna, parametr ekstensywny) w fizyce i chemii to dowolna wielkość fizyczna, której wartość jest proporcjonalna do rozmiarów układu. Oznacza to, że wartość ta, obliczona dla układu złożonego z rozłącznych podukładów, jest sumą wartości obliczonych dla podukładów. Innymi słowy, jeśli układ
możemy podzielić na dwa podukłady,
i
, to wielkość fizyczna
jest ekstensywna wtedy i tylko wtedy, gdy niezależnie od sposobu przeprowadzenia podziału zachodzi równość:
![S[u]\;=\;S[u_1]\;+\;S[u_2]](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/pl/math/f/6/9/f69f1dd7a533d3326555dc732c19cab9.png)
przy czym
jest wielkością zmiennej
w układzie
; analogicznie, prawa strona równania zawiera wielkości obliczone w odpowiednich podukładach.
Przeciwieństwem zmiennej ekstensywnej jest zmienna intensywna np. temperatura, ciśnienie.